
局米旁大师教言集MP212答辩显明
14-2-1a
答辩显明
对扎师己所许首破作答
༄༅། །བརྒལ་ལན་ཉིན་བྱེད་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། །
14-2-1b
གང་གི་ཐུགས་བརྩེ་ཉི་མའི་སྣང་བ་ཡིས། །ལེགས་པར་བཟུང་བས་ཡང་དག་ལམ་མཆོག་ལ། །གོལ་བ་མེད་པར་འདྲེན་པའི་བཀའ་དྲིན་ཅན། །འཇམ་དབྱངས་བླ་མའི་ཞབས་ལ་གུས་ཕྱག་འཚལ། །འདིར་སྤྱོད་འཇུག་ཤེས་རབ་ལེའུའི་འགྲེལ་བ་བདག་གིས་བྲིས་པ་དེ་ལ་མི་འཐད་པར་སྨྲ་བའི་ལན་གྱི་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཅིག་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་སྤྱིར་བོད་སྔ་རབས་པ་དང་ཕྱིས་ཀྱི་མཁས་པ་དག་གི་བཞེད་ཚུལ་ཅུང་ཟད་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་མཆིས་པ་ལས། བདག་ནི་སྐྱེ་བ་འདིར་སྔ་འགྱུར་པའི་བསྟན་ཞབས་སུ་སྐྱེས་ཤིང་བསྟན་འཛིན་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཞལ་གྱི་བདུད་རྩི་ནོད་པ་ལས་སྔ་འགྱུར་གྱི་བསྟན་པ་དང་དེ་འཛིན་ལ་གུས་པ་ཡར་འཕེལ་དུ་གྱུར་པ་ལས། དམ་པའི་རིང་ལུགས་ཟབ་མོ་སུན་འབྱིན་གྱི་བློ་ངན་ཕུང་ཁྲོལ་ངན་པའི་གདོན་གྱིས་མ་ཟིན་ཙམ་གྱི་དངས་པ་གཙོ་བོར་བྱས་ནས་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་བཤད་པ་ཅུང་ཟད་
14-2-2a
རེ་བྱས་པ་རྣམས་སྔོན་གྱི་དམ་པ་དག་གི་རྗེས་སུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ། དེར་རང་གཞན་གྱི་བཞེད་པའི་ཁྱད་པར་དང་དགོངས་པའི་འཛིན་ཚུལ་མདོ་ཙམ་བརྗོད་པར་མ་བྱས་ན། རྟོགས་དཀའ་བ་ཟབ་མོ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་སྔོན་གྱི་དམ་པ་དག་གི་དགོངས་པ་ནི་ཕྱོགས་མགོ་ཙམ་ཡང་མ་གོ་བར། རྣམ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དང་ཚིག་གི་འཐེན་རྩོད་ཙམ་ལ་ཞེན་པ་དག་གིས་སྔ་རབས་པའི་ལུགས་ངན་པ་དེ་དག་རིགས་པ་མི་ཤེས་པས་སླར་ཡང་བརྗོད་པའོ་སྙམ་དུ་འཕགས་བོད་ཀྱི་མཁས་གྲུབ་བརྒྱུད་པའི་མན་ངག་ཟམ་མ་ཆད་ཅིང་དགོངས་པ་ལྷད་མེད་པའི་བཞེད་གཞུང་རྣམ་དག་ཀྱང་འདོར་ཞིང་། དེ་འཛིན་པའི་དམ་པ་མཆོག་རྣམས་ལའང་བརྙས་པར་མཐོང་ནས་ཕན་པའི་བསམ་པས་མི་བརྗོད་ཀ་མེད་ཀྱི་གནད་ཕྱོགས་མགོ་ཙམ་རེ་སྨྲས་པ་ལས། མང་པོ་སྨྲ་རྒྱུ་མཆིས་ཀྱང་སྤྲོས་པ་ཤིན་ཏུ་བསྐྱུངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་
14-2-2b
རྒྱུ་མཚན་བདག་རང་ངོས་ནས་རང་གཞན་གྱི་དམ་པ་དག་གིས་ལེགས་པར་བཤད་པའི་གསུང་ཀུན་ལ་དད་པ་ཁྱད་མེད་པར་མཉམ་ཞིང་། བཞེད་པའི་ཁྱད་པར་མི་འདྲ་བ་དག་ལའང་རང་ལུགས་བརྗོད་པའི་ཞར་ལ་གཞན་དང་མི་མཐུན་པ་བྱུང་ཡང་། མཁས་གྲུབ་གཞན་རྣམས་ཀྱི་བཞེད་པ་ཇི་ལྟར་ཡང་དགོས་པའི་དབང་གིས་གདུལ་བྱ་འདུལ་བའི་དོན་ལྡན་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བློ་བསྐྱེད་པ་ལས། སྡང་ཞུགས་ཀྱིས་སུན་ཅི་ཕྱིན་གྱི་བློ་ངན་སྐྱེད་མི་རུང་བའི་ཉེས་དམིགས་ཤེས་པས་དོན་མེད་ཀྱི་སྨྲ་བ་གང་བྱུང་སྨྲ་དོན་མེད་ན་ཡང་། གཞན་གྱི་བཞེད་པ་དང་མི་མཐུན་པར་སྨྲས་པ་ཙམ་བྱུང་བ་ན། དེང་སང་གི་མི་རྣམས་ཕལ་ཆེར་ཕྱོགས་ཞེན་ཆགས་སྡང་ནི་ཆེ། གཟུ་བོར་ནི་མི་གནས། གསར་རྙིང་གི་ཀློག་པ་པོ་རྣམས་ཚིག་གི་བརྗོད་སྒྲོས་ཀྱི་འཐེན་རྩོད་དང་ཚིག་རིས་ཀྱི་འབྲུ་ནོན་ཙམ་ལ་ལོ་མང་འབད་ཀྱང་དོན་གནད་ཟབ་མོ་ཚུལ་བཞིན་རིག་པ་ཉུང་བའི་ཕྱིར་མི་ཤེས་པ་ཕལ་གྱི་བསམ་ངོར། དམན་པ་འདིས་ཀྱང་ཙོང་ཁ་པ་སོགས་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་གསུང་ལའང་ཀླན་ཀར་བྱེད་དོ་ཞེས་ཁོང་འཁྲུགས་པ་ལས་གནད་བསམ་པ་ཉུང་བའི་ཕྱིར་མང་དུ་མ་སྤྲོས་པ་ཡིན་ནོ།

答辩显明
对扎师己所许首破作答
རྒལ་ལན་ཉིན་བྱེད་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ།
以悲心之日光，善加摄受，引导无有迷误，于至善正道，恩德深厚之文殊上师足下，我恭敬顶礼。
此处，对于我所撰写的《入行论》智慧品注释，略述对不同意见的特别回应。在此，藏地古代与后代学者持有略微不同的见解，而我于此生为旧译派教法的支持者而生，从大持教者们口中获得甘露教诲，对旧译派教法及其持有者的恭敬与日俱增。因此，我未被恶意诽谤深妙圣者传统的恶劣鬼魔所害，主要以清净心略述一些论述，这些都是追随往昔圣者之言。
若不稍微阐述自他见解的差异和对意义的理解方式，则难以理解深奥的智慧境界和往昔圣者的意趣，甚至连皮毛也不了解。那些执著于识界和文字争论的人，会认为我在重述藏地古代不善之理论，说这是因不懂理而说的。鉴于此，我看到他们既抛弃印藏贤圣相传不断、意趣纯净的清净教法，又轻视持有此教法的至尊圣者，所以出于利益之心不得不略述要点。
虽有很多可说，但我极为简略，原因是我对自他圣者所善说的一切教言具有同等信心，对不同见解，虽在阐述自宗时偶有与他人不同之处，但我认为其他贤圣的见解无论如何皆是为利益所化众生而有意义，不应生起恶意毁谤的恶念，了知无义言论的过患。
然而，如今多数人执著门派，贪嗔深重，不持平等见。新旧教派的读者多年努力于文字辩驳和字面解释，却少有如法了解深奥要义。故在愚者心目中会想："这个卑微的人竟敢挑战宗喀巴等伟大上师的教言"，因而恼怒。考虑到这些，所以我没有多做详述。


 །དེས་ན་བོད་གངས་ཅན་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་ཕྲིན་ལས་འགྲན་ཟླ་དང་བྲལ་བ་རྗེ་བཙུན་ཆེན་པོ་ཙོང་ཁ་པའི་གཞུང་གསལ་ཞིང་ལེགས་པར་བཤད་པ་རྣམས་ལ་གུས་ཤིང་བཀའ་
14-2-3a
དྲིན་ཆེ་བར་ཤེས་མོད། སྔ་རབས་ཀྱི་དམ་པ་མཆོག་རྣམས་ཀྱི་བཞེད་པ་དང་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་རྣམས་ལ། སྔ་རབས་པའི་གཞུང་འཛིན་པ་དག་གིས་རང་ལུགས་གཙིགས་སུ་བྱས་ནས་ལུང་དང་རིགས་པས་དེ་སྒྲུབ་པ་ནི་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་སྤྱིའི་ཚུལ་ལུགས་ཡིན་པས་དེ་འདྲའི་སྨྲ་བ་གང་བྱུང་ལ་གཞན་ཁྲོ་ན་གཞན་གྱི་རང་མཚངས་སུ་གསལ་ཞིང་། སྔ་རབས་པའི་ལུགས་འཛིན་པས་གཞན་བཀག་པ་སོགས་ལ་ཕྱིས་ཀྱི་མཁས་པའི་ལུགས་འཛིན་པ་གཞན་གྱིས་ལུང་རིགས་རྣམ་དག་དང་མཐུན་པའི་བརྒལ་བ་བྱུང་བ་ལ་རང་ཉིད་ཁྲོ་ན་རང་མཚངས་སུ་གནས་པའི་ཕྱིར་རང་དང་གཞན་གྱིས་བརྗོད་པ་རྣམས་ལ་གང་ཞིག་ནི་ཡང་དག་པའི་ལུང་དང་དངོས་སྟོབས་ཀྱི་རིགས་པ་དང་མཐུན་པའོ་ཞེས་རྣམ་པར་དཔྱད་དགོས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཞེན་ཁོ་ནའི་དབང་དུ་སོང་བ་ནི་ཚུལ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དཔལ་ལྡན་འབྲས་སྤུངས་ཀྱི་ཆོས་སྡེ་ཆེན་པོ་ནས་བློ་གྲོས་གསལ་བར་གྲགས་པ་ཏྲེ་པོ་བྲག་དཀར་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་བློ་བཟང་དཔལ་ལྡན་བསྟན་འཛིན་ནས་ཟབ་མོ་དབུ་མའི་གནད་བརྗོད་པ་བློ་གསལ་དགའ་བའི་གཏམ་ཞེས་བྱ་བ་རང་ལུགས་ཀྱི་རྗེས་བརྗོད་གསལ་པོར་མཛད་པའི་གཞུང་ལེགས་པ་ཞིག་བྲིས་ཏེ་བདག་ལ་བརྒལ་བའི་ཕྱིར་འདིར་འབྱོར་བ་ལ་མི་དགའ་བ་མེད་པར་མ་ཟད་རྨ་བྱས་དབྱར་རྔ་ཐོས་པ་ལྟར་དགའ་བའི་གསོས་སུ་གྱུར་ཏེ་
14-2-3b
གང་དག་རང་ཉིད་ཆོས་སྒོ་གང་ལ་ཞུགས་པའི་ལུགས་བཟུང་ནས་དེ་དང་མི་མཐུན་པར་སྨྲ་བ་ལ་བརྒལ་བ་ནི་ཕ་རྗེས་བུ་འཇུག་ཡ་རབས་དམ་པའི་སྲོལ་ཡིན་པས། དུས་ངན་གྱི་རང་རྟགས་རང་གི་མེ་ཏོག་ཕོག་པའི་ལྷ་སྐལ་རྣམས་ལ་སྨད་ནས་གཞན་ལུགས་རྗེས་བརྗོད་ལ་དགའ་ཡང་། གཞན་གྱི་ལད་མོ་ཇི་བཞིན་རྗེས་སུ་མ་འཁྱོལ་བའི་བླ་བཙོང་ངོ་ཚ་མི་ཤེས་པ་དག་དང་མི་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ནའང་གཞན་གྱིས་བརྗོད་པ་ལ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ལན་རྩོམ་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་སྙམ་དུ་དབེན་པར་ཅི་མི་སེམས་སུ་གནས་ན་ཡང་། བོད་སྔ་ཕྱིའི་བཞེད་པའི་སྐོར་དེ་དག་ལ་གསལ་ཁ་ཞིག་ཅིས་ཀྱང་དགོས་ཞེས་སྔ་ཕྱིར་དོན་གཉེར་ཅན་དུ་མས་ནན་ཏན་བསྐུལ་བ་དེས་ན་སྤྲོ་བ་དང་བཅས་ཏེ་བརྒལ་བ་དེ་ལ་ལན་གྱི་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་བརྗོད་འོས་དུས་སུ་བརྗོད་པ་ལས། རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་སྨོས་ཅི་དགོས་ཉིད་ལའང་མི་གུས་པ་མེད་མོད་ཀྱི། དབྱུ་གུ་དང་རྔ་སྒྲའམ་སྒྲ་དང་སྒྲ་བརྙན་གྱི་ཚུལ་དུ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་དབང་ལས་བརྒལ་ལན་གྱི་སྨྲ་བ་ཅུང་ཟད་བརྗོད་པ་ལ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཤེས་པའི་ངང་ནས་དངོས་སྟོབས་ཀྱི་རིགས་པས་དཔྱད་པ་ལས་ཐུགས་གནོད་པར་མི་མཛད་པར་ཞུའོ། །དེ་ལ་བྲག་སྤྲུལ་གྱི་ཞལ་ནས་འདི་སྐད་དུ། ཤེར་ལེའི་འགྲེལ་པ་ནོར་བུ་ཀེ་ཏ་ཀ་ཞེས་པ་དེར་རྩོམ་པ་པོ་གྲུབ་མཐའ་ལ་
14-2-4a
རྒྱུས་ཆུང་བའི་སྐྱོན་གྱིས་ལུང་རིགས་དང་མི་མཐུན་པའི་བཤད་པ་གནད་ཆེ་བ་འགའ་མཆིས་པ་ལ་ཟབ་མོའི་གནད་བཤད་པའི་ཞོར་ལ་དགག་པ་བརྗོད་པར་བྱ་ཞེས་གསུངས་ཤིང་། ཁོང་གི་བཞེད་པའི་ཐོག་མར་དགག་བྱ་ངོས་བཟུང་བ་ལ། རང་སྡེ་དངོས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་བློ་གནོད་མེད་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་བཞག་པ་མ་ཡིན་པར་དོན་གྱི་སྡོད་ལུགས་ཀྱི་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་དེ་ལ་བདེན་གྲུབ་དང་དེར་འཛིན་པའི་བློ་ལ་བདེན་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་སུ་འདོད་དོ། །ཐལ་འགྱུར་བ་རང་ལུགས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟོག་པས་བཏགས་པའམ་དེའི་དབང་གིས་བཞག་པ་ཡིན་ཏེ། རྟོག་པའི་དབང་གིས་འཇིག་རྟེན་རྣམས་བཏགས་ཏེ་ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་ལྟར་ལ། རྟོག་པས་བཏགས་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ཡུལ་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་དེ་ལ་བདེན་གྲུབ་དང་དེ་འཛིན་པའི་བློ་ལ་བདེན་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་སུ་བཞེད་དོ།

因此，在雪域藏地，对于在佛法事业中无与伦比的至尊大师宗喀巴的明晰而精妙的论著，我虽然十分恭敬并知晓其恩德深重，但对于与古代至尊圣者见解有所不同之处，古代论著的持有者以自宗为重，用教证和理证来证明，这是一般宗派论师的传统方式。若对这种言论有人发怒，那么他们自身也同样如此。当持古代传统者批驳他人时，若后代学者持有者以清净的教证理证进行反驳，自己若发怒也是同样的过失。因此，对自他所说的言论，应当考察哪些符合正确的教证和胜义理证，而不应仅凭门派偏见，这是不如法的行为。
因此，从庄严的哲蚌大寺中，以智慧明晰著称的哲波札噶活佛洛桑班登丹增撰写了一部名为《深奥中观要义论述·智者喜言》的著作，清晰地表达了他自宗的见解，寄给我进行辩论，对此我不仅不感到不悦，反而像孔雀听到夏季雷声那样感到欣喜。
任何人依据自己所入的法门传统，对与之不符的言论进行辩驳，这是子继父业、高尚圣者的传统。而恶劣时代的表现是贬低自己本尊，喜欢重复他人宗派的言论，但又不能完全效仿他人的那些不知羞耻者不同。
虽然对他人的论述我本想在静处思考后再回应，但由于许多关注藏地古今见解差异的求法者再三恳求必须澄清这些问题，因此我怀着喜悦之心对这些辩难作出适时的回应。我对宗喀巴大师等人自然毫无不敬，但如同笔与声音、声音与回音的关系一样，由缘起力量而略述这些辩驳言论，请以如幻的态度用胜义理证考察，不要因此而心生不悦。
札噶活佛如是说道："在名为《智慧品注释·如意宝石》的著作中，由于著者对宗派缺乏了解的过失，有一些与教证理证不符的重要解释，我将在解释深奥要义的同时予以破斥。"他在其观点的开始确认所破对象说：自部实事师们认为，若有一种不是仅由无错误的心识显现力安立，而是从事物自身存在方式的角度成立的，则承认为谛实成立，执著此的心识为俱生谛执。
而自宗中观应成派则认为一切法皆由分别念安立或由其力量安立，如经中所说："诸世间由分别假立"等。若不仅仅是分别安立，而是从对境自方面成立，则承认为谛实成立，执取此的心识为俱生谛执。


 །ཞེས་སོགས་གསུང་། དེ་ལ་ཁོ་བོས་དཔྱད་པར་བྱ་སྟེ། སྤྱིར་དབུ་མའི་སྐབས་སུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟོག་པས་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་དོན་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་རྡུལ་ཙམ་མེད་པར་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ནི་དམ་པ་རྣམས་ཀྱི་དགོངས་པ་རྨ་མེད་པ་ཡིན་ལ། ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོས་ཀྱང་དེ་ལྟར་གསལ་བར་བཀྲལ་བ་ལེགས་བཤད་མཚུངས་པ་མེད་པ་
14-2-4b
ཡིན་མོད་ཀྱང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟོག་པས་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་འདོད་པ་ནི་ཐལ་རང་གི་མཁས་པ་ཀུན་གྱི་བཞེད་པ་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་གྱི་ཐལ་འགྱུར་ཐུན་མོང་མིན་པའི་ལུགས་སུ་འདོད་པ་ནི་ཆེས་ནོར་བ་སྟེ། འདི་ལྟར་དོན་དམ་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པས་དཔྱད་ན་ཆོས་གང་ཡང་དཔྱད་བཟོད་དུ་མི་གྲུབ་ལ། དེའི་ཕྱིར་རྟོག་པས་བཏགས་པ་ཙམ་ཞིག་ཏུ་གྲུབ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་མ་ཡིན་ཏེ་རང་རྒྱུད་པའི་ལུགས་ལ་ཡུལ་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཁས་ལེན་ལ་ཐལ་འགྱུར་བས་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཞལ་གྱིས་མི་བཞེས་པའི་ཁྱད་པར་འདི་ཡོངས་སུ་གྲགས་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་ན་དེ་ལྟར་ཡིན་མོད་ཀྱི། རང་རྒྱུད་པས་རྣམ་གྲངས་པའི་དོན་དམ་རྩལ་དུ་བཏོན་ནས་འཆད་པའི་སྐབས་སུ་དོན་དམ་བདེན་སྟོང་ཙམ་ལ་བཞེད་པ་དང་། ཐ་སྙད་ཚད་གྲུབ་བཞེད་པའི་གནད་ཀྱིས་ཁས་ལེན་དང་བཅས་པའི་དབུ་མ་རྗེས་ཀྱི་ངེས་པ་དང་མཐུན་པར་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ཡིན་ལ། ཐལ་འགྱུར་བས་རྣམ་གྲངས་མིན་པ་ཁས་ལེན་ཐམས་ཅད་བྲལ་བའི་དབུ་མ་ཆེན་པོ་རྩལ་དུ་བཏོན་ནས་བཤད་པའི་ཚེ་དོན་དམ་དཔྱོད་པ་གཞིར་བཞག་གི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པ་མི་འདོད་པར་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་སྤྲོས་བྲལ་དམིགས་པ་མེད་པ་མཉམ་གཞག་དམ་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དང་མཐུན་པར་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཚུལ་
14-2-5a
རྣམས་སྔོན་གྱི་དམ་པ་དག་གི་མན་ངག་བཞིན་དུ་གཞན་དང་གཞན་དུ་ཅུང་ཟད་བཤད་ཟིན་པས་འདིར་རྒྱས་པར་མི་སྤྲོ་ལ། རྣམ་གྲངས་མིན་པ་དང་རྣམ་གྲངས་པའི་དོན་དམ་གཉིས་སུ་འབྱེད་པ་ནི་རང་རྒྱུད་པའི་གཞུང་སོགས་རྒྱ་གཞུང་ཆེན་པོ་རྣམས་སུ་གསལ་ལ། རྣམ་གྲངས་མིན་པ་ཁས་ལེན་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་དོན་དམ་འཕགས་པའི་མཉམ་གཞག་གི་ཡུལ་དུ་སྣང་ཞིང་། རྣམ་གྲངས་པའི་དོན་དམ་རྗེས་ཀྱི་ངེས་པ་ལ་སྣང་ལ་སྔ་མ་ཡེ་ཤེས་དང་ཕྱི་མ་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་ཞིང་དབུ་མ་པ་རྣམས་ཀྱང་རང་རང་གི་བློའི་དབང་གིས་ཉམས་སུ་ལེན་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་མཛད་དོ། །དེ་ལྟར་དོན་དམ་བཏགས་པ་བ་དང་མཚན་ཉིད་པ་གཉིས་པོ་དང་མཉམ་རྗེས་སྦྱར་རྒྱུ་འདིར་གོ་བའི་གནད་ཆེན་པོ་ཡོད་ཅིང་འདི་གོ་ན་ལྟ་བའི་འཛིན་སྟངས་ཞིག་མ་ཞིག་གི་གནད་ཀྱང་གོ་ནུས་ལ། ཚུལ་འདི་བཞིན་རྗེ་ཙོང་ཁ་པས་ཀྱང་བཞེད་པ་རེད་མདའ་བར་ཕུལ་བའི་ཤོག་དྲིལ་སོགས་ལས་གསལ་བས་དེར་བལྟ་བར་བྱོས་ཤིག དེ་ཡང་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཞེས་པ་འདིར། རྟོག་གེ་ལ་གྲགས་པ་དོན་བྱེད་ནུས་པ་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་དང་། མངོན་པ་སོགས་ལས་གསུངས་པ་མེའི་ཚ་བ་ལྟ་བུ་མཚོན་བྱའི་མཚན་ཉིད་ལ་རང་མཚན་དུ་གསུང་བ་དང་། དབུ་མ་པས་ཆོས་རང་གི་ངོ་བོའམ་རང་བཞིན་ནམ་མཚན་ཉིད་གང་ཞིག་དོན་དམ་དཔྱོད་པས་དཔྱད་
14-2-5b
བཟོད་དུ་གྲུབ་པ་ལ་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཞེས་བརྡ་སྦྱར་ཚུལ་གསུམ་ཡོད་ཀྱང་། གང་གྲུབ་བམ་མ་གྲུབ་དཔྱད་རྒྱུའི་རང་མཚན་ནི་ཆོས་དེའི་ངོ་བོ་ལས་གཞན་དུ་མེད་པས་གནད་མཐུན་ཏེ། རང་རྒྱུད་པས་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པར་བཞེད་པ་ཡང་ཐ་སྙད་དུ་ཆོས་དེའི་ངོ་བོ་ལ་བརྡ་སྦྱར་བ་ཙམ་སྟེ། ཐ་སྙད་དུ་བཙོ་སྲེག་གི་དོན་བྱེད་པའི་མེ་དེ་དམར་འབར་བ་དང་ཚ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དུ་གྲུབ་པ་དེ་ལ་མཚན་མཚོན་སོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་མ་ཕྱེ་བར་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་དེའི་ངོ་བོ་ཙམ་གྱི་ཆ་ནས་རང་གི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་ལ། མཚན་མཚོན་ཕྱེ་ན་མེ་ཞེས་པའི་དོན་ནི་ཚ་ཞིང་སྲེག་པ་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལས་འོས་མེད་པས་དེ་དག་གནད་གཅིག་ཏུ་སོང་བ་ལས་དོན་གྱི་སྟེང་ན་ཁྱད་པར་མེད་ཚུལ་འདི་གོ་བ་གལ་ཆེའོ།

如是等等所说。对此，我将作出分析：一般而言，在中观宗派中，确立一切法唯由分别念安立，而无一丝微尘从对境自方面成立，这是诸圣者无误的意趣。宗喀巴大师也如此清晰阐释，是无与伦比的善说。
然而，认为一切法仅是分别安立，这是应成派与自续派一切智者共同的观点，而不是应成派独有的见解。认为这是应成派特有的观点是极大的错误。这是因为，当以胜义观察的理证来分析时，任何法都无法经得起分析而成立，因此仅能成立为分别安立而已。
若有人想：这不对，因为自续派承认境自相成立，而应成派即使在世俗中也不承认自相成立，这种区别是众所周知的。
确实如此，但自续派在强调假名胜义时解释为仅是胜义空性，并且由于承认世俗量成立的要点，他们是依据有所承认的中观以及后得定解来确立的。而应成派在强调非假名、远离一切承认的大中观时，是基于胜义观察而说即使在世俗中也不承认自相成立，而是将一切显现都确立为离戏无缘，与圣者入定境界相符。
关于这些方式，已经按照往昔圣者的口诀在其他场合略有解释，此处不再详述。将胜义分为非假名和假名两种的区分，在自续派论著等大型印度论典中明确可见。非假名胜义是远离一切承认的胜义，是圣者入定的境界；而假名胜义则显现于后得定解中，前者是智慧的境界，后者是意识的境界，中观师们也根据各自的智慧有不同的修行方式。
因此，将假名胜义和真实胜义这两者与入定和出定结合起来，在此有重大的理解要点。理解这一点，就能理解见地的执持方式是否已破除的要点。宗喀巴大师也是如此认为，这在他给热达瓦的书信等处有明确说明，请参看那些文献。
关于"自相成立"这一术语，有三种解释：一是在因明中所说的能起作用为自相；二是在俱舍等论中所说的如火之热性等所诠的自性为自相；三是中观师所使用的法的自性或自体或性相，经得起胜义观察的成立称为自相成立。虽然有这三种术语用法，但所讨论的是否成立的自相，除了那法的本性外别无他物，因此要点是一致的。
自续派所承认的自相成立，也只是在世俗中对那法的本性施设名言而已。例如，在世俗中能起燃烧作用的火，成立为红色燃烧和炽热性的事物，在不分能相所相等的情况下，就其单纯显现的本性而言，称为自性；若分能相所相，则火的含义就是热而能燃，称为自性，别无他法，故它们在要点上是一致的，在实际上没有差别，理解这一点非常重要。
;


 །དེས་ན་དོན་དམ་པར་རང་མཚན་མ་གྲུབ་ཀྱང་ཐ་སྙད་དུ་གྲུབ་ལ་དེ་གཉིས་གཅིག་གིས་གཅིག་སུན་མི་འབྱིན་པར་བདེན་གཉིས་སོ་སོར་ཕྱེ་སྟེ་གཞི་གཅིག་ལ་ལྡན་པར་སྨྲ་བ་རང་རྒྱུད་པའི་འདོད་པའོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པའམ་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པ་དེ་ནི་རྟོག་པས་ཕར་བཏགས་པ་ཙམ་མིན་པར་ཡུལ་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པ་ལ་བརྗོད་ཅིང་དེ་ལྟར་གྲུབ་ན་མཐའ་གཅིག་ཏུ་བདེན་གྲུབ་ཏུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། དོན་དམ་དཔྱོད་པས་དཔྱད་པའི་ཚེ་ཡུལ་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་རྡུལ་ཙམ་རྙེད་ནའང་དེ་བདེན་གྲུབ་ཏུ་འགྱུར་མོད། 
14-2-6a
དོན་དམ་དཔྱོད་པའི་ངོར་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་ནི་རང་རྒྱུད་པས་ཀྱང་ཁས་མི་ལེན་ལ་ལེན་ན་དབུ་མ་པར་མི་རུང་ཞིང་ཐར་པའི་ལམ་ཡང་དེ་ལ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཐ་སྙད་དཔྱོད་པའི་ངོར་ཡུལ་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པར་སྣང་ཡང་དེས་ཡུལ་དེ་བདེན་གྲུབ་ཏུ་ག་ལ་འགྱུར་ཏེ་ཐ་སྙད་ཚད་མས་གྲུབ་པ་འཐད་དགོས་ལ། དེ་ཐ་སྙད་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་ངོར་ཡང་མ་གྲུབ་ན་གང་དུའང་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཆོས་གང་ཡང་རུང་སྟེ་ཇི་ལྟར་སྣང་བའི་ངོ་བོའམ་དེའི་མཚན་ཉིད་དམ་སྡོད་ལུགས་ཐུན་མོང་མིན་པ་མེའི་ཚ་བ་དང་ཆུའི་གཤེར་བ་སོགས་ལྟ་བུ་དེ་དོན་དམ་དཔྱོད་པས་དཔྱད་བཟོད་དུ་གྲུབ་ན་ངོ་བོའམ་རང་མཚན་དོན་དམ་པར་གྲུབ་པར་འགྱུར་ལ། དཔྱད་བཟོད་མེད་ཀྱང་སྣང་བ་བསླུ་མེད་ནི་ཐ་སྙད་དུ་གྲུབ་ཚུལ་ལོ། །དེས་ན་དོན་དམ་དཔྱོད་པ་སྔོན་དུ་སོང་བའི་ལག་རྗེས་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟོག་པས་ཕར་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་འཆར་ཏེ་དབུ་མ་པ་ཡིན་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་བཏགས་ཡོད་ཙམ་དུ་སྨྲ་དགོས་པར་ཡང་ཡང་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་དབུ་མ་པ་ཀུན་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ལ་རྗེས་ཀྱི་ངེས་པའི་སྐྱེ་ཚུལ་ཡིན་གྱི་ཐལ་འགྱུར་བའི་ཐ་སྙད་འཇོག་ཚུལ་ཐུན་མོང་མིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ན་ཐ་སྙད་རྣམས་འཇོག་པའི་ཚེ་དོན་དམ་དཔྱོད་པ་ལ་ལྟོས་མི་དགོས་པར་ཐ་སྙད་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཚད་
14-2-6b
མའི་སྒོ་ནས་འཇོག་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་དོན་དམ་གཟོད་རྟོགས་དགོས་ཏེ། ཐ་སྙད་བདེན་པ་ཐབས་སུ་གྱུར་པ་དང་། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་དང་། འཇུག་འགྲེལ་ལས་ཀྱང་། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་དང་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་སོགས་མ་དཔྱད་པར་འཇིག་རྟེན་ལུགས་ཀྱིས་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །བློས་ཕར་བཏགས་ཙམ་གྱིས་གྲུབ་པར་འཇོག་པ་འདི་ནི་དོན་དམ་དཔྱོད་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ལ་མ་ལྟོས་པར་ནམ་ཡང་གྲུབ་མི་ནུས་ཏེ་ནུས་ན་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་དབུ་མ་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ན་ཐལ་འགྱུར་པའི་ལུགས་ལའང་བློ་གནོད་མེད་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་བཞག་པ་ཙམ་ལ་ཐ་སྙད་དུ་འདོད་དེ། འཇུག་པ་ལས། གནོད་པ་མེད་པའི་དབང་པོ་དྲུག་རྣམས་ཀྱིས། །བཟུང་བ་གང་ཞིག་འཇིག་རྟེན་གྱིས་རྟོགས་ཏེ། །འཇིག་རྟེན་ཉིད་ལས་བདེན་ཡིན་ལྷག་མ་ནི། །འཇིག་རྟེན་ཉིད་ལས་ལོག་པར་རྣམ་པར་བཞག །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་བློ་གནོད་མེད་ལ་སྣང་བའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་མ་བརྟགས་མ་དཔྱད་པར་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་ལྟར་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་སྟེ་འཇིག་རྟེན་རྒན་པོའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་ཁས་ལེན་གྱི་བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་ན་འཇིག་རྟེན་གྲགས་པའི་རྣམ་
14-2-7a
གཞག་རྣམས་འཇིག་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་དེ་ཉིད་དུའམ་འཇིག་རྟེན་དུ། །རྣམ་པ་བདུན་གྱིས་འགྲུབ་འགྱུར་མིན་མོད་ཀྱི། །རྣམ་དཔྱད་མེད་པར་འཇིག་རྟེན་ཉིད་ལས་འདིར། །རང་གི་ཡན་ལག་བརྟེན་ནས་འདོགས་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་ཐ་སྙད་ཚད་མས་གྲུབ་ཚུལ་ཡང་མ་དཔྱད་མ་བརྟགས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ངོར་གྲུབ་ཀྱི་བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་ན་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ།

因此，虽然在胜义中自相不成立，但在世俗中成立，这两者互不抵触，将二谛分开并说在同一基础上具有二谛，这是自续派的主张。
若有人想：自相成立或自性成立是指不仅仅由分别念假立，而是由对境自性成立，如果这样成立，就必然成为谛实成立。
在以胜义观察进行分析时，如果在对境自方面能找到哪怕微尘许的成立，那确实会成为谛实成立。但是，对于胜义观察而言，自方面成立连自续派也不承认，若承认则不能成为中观师，也将没有解脱之道。虽然在世俗观察的角度上，对境以自性显现成立，但这怎么会使对境成为谛实成立呢？必须承认世俗量成立是合理的，若连世俗观察也不成立，那就在任何方面都不成立了。
因此，任何法，无论是其显现的本性或其性相或特殊存在方式，如火的热性和水的湿性等，如果能经得起胜义观察而成立，则其本性或自相将在胜义中成立；即使不能经得起观察，但无欺显现则是世俗成立的方式。
所以，在进行胜义观察后的余相中，一切法唯显为分别念假立，因为若是中观师，必须反复宣说一切法仅为假有。因此，这是一切中观师对世俗法在后得定解中的认知方式，而不是应成派独特的世俗安立方式。即，在安立世俗时不需依赖胜义观察，而是通过世俗观察量来安立。依此才能了解胜义，如说："世俗谛为方便，"等等。
入行论注释中也说："世俗谛是为了趣入胜义谛的方便，因此对自生他生等不作观察，而按照世间规则予以承认。"
仅由心识假立而成立这一点，若不先进行胜义观察是绝不能成立的，如果能成立，那么一切众生从本初就会成为中观师了。因此，应成派的传统也仅承认无错乱心识显现力安立为世俗，如《入行论》中说："六种无害根识所，取境即是世间所知，于世间中即为真，余则世间立为倒。"
如是，对于无错乱心识所显现的事物，不加分析观察，如其所显而作世俗施设，即随顺世间老人而承认；若经观察分析，则世间共许的安立将会瓦解，如论中说："于胜义中或世间中，虽不以七相而成立，无观察时唯世间，依自支分而假立。"
因此，世俗量成立的方式也是在未经观察分析的世间角度上成立，若经观察分析则不能成立。
;


 །དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ན་གནོད་མེད་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་བཞག་པའི་ཐ་སྙད་བྱེད་ཚུལ་དེ་བོར་ནས་རྟོག་པས་ཕར་བཏགས་པ་ཙམ་གྱི་ཚད་གྲུབ་ཁས་ལེན་ན། རྟོག་པས་བཏགས་པ་ཙམ་གྱི་དབང་ཕྱུག་བྱེད་པ་པོ་དང་གཙོ་བོ་དང་རྟག་པའི་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཡང་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ་དེ་དང་བུམ་པ་སོགས་ལ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་ཡུལ་རང་ངོས་ནས་མ་གྲུབ་པ་ལ་ཁྱད་མེད་ཅིང་། རྟོག་པས་ཕར་བཏགས་པ་ལའང་ཁྱད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་རྟོག་པས་ཕར་བཏགས་པ་དེ་ཐ་སྙད་དུ་ཡུལ་གྱི་ངོས་ནས་མེད་པ་ལ་སྒྲོ་བཏགས་པ་འཁྲུལ་བའི་བློ་ཞིག་ཡིན་ནམ་ཡུལ་ལ་ཡོད་པ་ལ་ཡོད་པར་བཏགས་པ་མ་འཁྲུལ་བ་གང་ཡིན། དང་པོ་ལྟར་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཆོས་གང་ཡང་གཟིགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་དེ་ལ་འཁྲུལ་བས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་བློ་མི་མངའ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ལྟར་ན་ཐ་སྙད་དུ་བློས་ཕར་བཏགས་པ་ཙམ་མིན་
14-2-7b
པར་ཐ་སྙད་དུ་ཆོས་དེ་དག་རང་ངོས་ནས་ཀྱང་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་རྟོག་པ་ཞེས་པ་ལ་གསུམ་ལས་འདི་སྐབས་རྟོག་དཔྱོད་ཀྱི་རྟོག་པ་དོན་མེད་ལ། ངོ་བོ་ཉིད་རྟོག་གིས་ཕར་བཏགས་པ་ཡིན་ན་འཇིག་རྟེན་གནོད་མེད་ཀྱི་ཤེས་ངོར་ཀ་བར་སྣང་བ་འདི་མིག་ཤེས་ཀྱིས་ཕར་མ་བཏགས་ན་དེར་ཕྱི་དོན་ཀ་བ་མེད་པའམ། དེས་གདགས་གཞི་མེད་བཞིན་བཏགས་ན་ཀ་བས་དབེན་པའི་ཕྱོགས་སུའང་རབ་རིབ་ལྟར་བློས་ཀ་བ་བཏགས་པས་གདུང་འདེགས་ཀྱི་དོན་བྱེད་པར་འགྱུར་ཞིང་ཐ་སྙད་དུའང་ཕྱི་དོན་མེད་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རྟོག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡུལ་རང་མཚན་མེད་པར་མི་སྐྱེ་བས་དེས་ཕར་བཏགས་པ་མི་སྲིད་ལ་དེ་ལྟར་འདོད་པའང་མེད་མོད། སྒྲ་དོན་འདྲེས་འཛིན་གྱི་རྟོག་པས་ཕར་བཏགས་པ་མིང་རྐྱང་བཏགས་ཡོད་ཙམ་ལ་ཟེར་ན། མིག་ཤེས་རྟོག་མེད་ལ་མེ་དམར་འབར་བར་སྣང་བའི་ཚེ་དེའི་སྟེང་ན་ཚ་བ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ་རྟོག་པས་མ་བཏགས་ཀྱི་བར་དུ་ཡུལ་རང་ངོས་ནས་ཚ་བ་ཐ་སྙད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར། དམར་འབར་བ་ཙམ་པོའང་མི་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ་རྟོག་མེད་ལ་སྒྲ་དོན་འདྲེས་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་མི་སྲིད་པས་ཡུལ་འདོགས་བྱེད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྒྱ་ལ་རགས་པ་འཛིན་པའི་རྟོག་པའམ་དེར་ཤེས་པ་ཙམ་གྱིས་རྟོག་པས་བཏགས་པའོ་སྙམ་ན་འདི་ཐ་སྙད་དུ་བུམ་སོགས་ལ་ཕྱི་རོལ་ན་གདགས་
14-2-8a
གཞི་མེད་ན་མི་འཐད་པ་གོང་དང་ཁྱད་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་རྟོག་པས་ཕར་བཏགས་ཡིན་ཡང་རྟོག་པས་བཏགས་ཚད་གྲུབ་མཉམ་དང་མི་གྲུབ་མཉམ་མི་དགོས་སོ་སྙམ་ན། དེ་འདྲའི་ཁྱད་པར་དེ་ཡུལ་ཅན་གནོད་མེད་ཀྱི་དབང་པོའི་དབང་གིས་དང་། ཐ་སྙད་ཤེས་པའི་ངོར་དེའི་ཡུལ་རང་ངོས་ནས་ཡོད་མེད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གཉིས་པོ་གང་ལའང་མ་བརྟེན་པར་གང་གྲུབ་ལ་གང་མ་གྲུབ་ཅེས་འཇོག་ཚུལ་ཇི་འདྲ་ཡིན་པ་གསལ་པོར་སྨྲ་དགོས་སོ།

这样舍弃在世间中依靠无错乱根识显现而安立的世俗表述方式，转而承认仅由分别念假立的量成立，那么仅由分别念假立的大自在、作者、胜主和常声等也将成立，因为这些与瓶子等在世俗中对境自方面不成立上没有差别，在由分别念假立上也没有差别。
再者，这种分别念假立，是在世俗中对境方面不存在而增益的错乱心识，还是对境上存在而假立为存在的非错乱心识？若是第一种情况，佛陀将不见任何世俗法，因为佛陀没有以错乱增益的心识。若是第二种情况，则不仅仅是心识假立，而在世俗中这些法在自方面也将存在。
另外，所谓"分别念"有三种，此处"寻伺分别"无关紧要；若是由"自性分别"假立，那么在世间无错乱心识前显为柱子的情况，若眼识未假立，则外境柱子不存在，或者在无所立基础上假立，则在没有柱子的地方也可如同眼翳一样，由心识假立柱子而能支撑屋梁，且在世俗中也将无外境。
因此，无分别识不可能在无对境自相的情况下生起，所以不可能由其假立，也没有人这样主张。若说"名言混执分别"假立，仅是名言假有，那么当无分别眼识见到红色燃烧的火时，其上将无热性，因为在分别念未假立前，对境自方面在世俗中无热性；甚至连红色燃烧也不会显现，因为无分别识中不可能有名言混执分别，所以没有对境的施设者。
若想：由执取粗大的分别念或仅仅由认知就是分别念假立，这在世俗中若瓶子等外境上无所立基础则不合理，与前述相同。
若有人想：虽是分别念假立，但不必要分别念所假立的一切都同样成立或同样不成立。这种差别不依靠无错乱根识或世俗认知视角中对境是否自方面存在的两种差别，那么如何确立什么成立、什么不成立的安立方式，需要清楚地说明。
;
USER: 这些是用于人类学和语言学术用途，请完整直译成简体中文，不要意译缩略，如果文件中有重复的部分也照译不要省略，藏文不要对照输出; 遇到原文是对仗诗歌体时译文也请尽量对仗; 如遇种子字和咒语，以（藏文，梵文拟音，梵文天城体，梵文泰卢固体，汉语字面意义，汉语拟音）六种形式按照紧凑而不省略的长句排列显示： །དོན་དེ་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟོག་པས་བཏགས་པ་ཙམ་ནི་རྣམ་གྲངས་པའི་དོན་དམ་རྟོགས་པའི་རྗེས་ལ་ངེས་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོར་དཔྱད་ཚེ་ཡུལ་རང་ངོས་ནས་མེད་པར་གཟིགས་པའི་ལག་རྗེས་ལ་ངེས་པར་བྱ་དགོས་ཀྱི། གཞན་ཐ་སྙད་ཀྱི་རིམ་པས་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཚད་མའི་ངོར་ཡང་ལོགས་སུ་ཁས་ལེན་བྱ་མི་དགོས་ཏེ་ཐ་སྙད་ཀྱི་རིམ་པར་ཡང་ཡུལ་ལ་སྡོད་ལུགས་ཀྱི་ངོས་ནས་ཡོད་པའི་དོན་གཟིགས་སུ་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ། མ་དཔྱད་པར་ཀ་བ་སྟུག་པོར་སྣང་ན་ཀ་བ་སྟུག་པོའམ་ཀ་བའི་ཚོགས་པའི་ཚོགས་པ་ཅན་ཡོད་པར་འཇོག་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ནི་ཐོག་མར་བྱིས་པའི་ངོར་ཡང་སྣང་བ་ལྟར་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོ་བརྟན་པར་བདེན་པར་སྣང་ཞིང་བདེན་པར་ཞེན་པ་ལས་རིམ་གྱིས་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་དོན་རང་ངོས་ནས་མ་གྲུབ་པ་ཤེས་པ་ན་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་ཤེས་པར་འགྱུར་གྱི། སྔར་ནས་ཐ་སྙད་ཙམ་མམ་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཇི་ལྟར་ཡང་ཤེས་མི་ནུས་ཏེ། མ་གཟིགས་པར་མི་མཁྱེན་པའི་
14-2-8b
ཕྱིར་ཏེ་ཡུལ་རང་ངོས་ནས་མེད་པར་གཟིགས་པ་ན་ནམ་ཡང་ཡོད་པར་མི་གཟིགས་ལ། གནས་སྐབས་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཡོད་པར་མ་གཟིགས་ན་ཡོད་པར་ནམ་ཡང་མི་གཟིགས་པས་བརྡ་ལས་བྱུང་བ་ཙམ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་ལུགས་རྒྱས་པར་བཤད་ཟིན་པས་ཟློས་པར་མི་བྱའོ། །དེ་ལྟ་ནའང་ཐལ་རང་གཉིས་ཀ་ཐ་སྙད་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པར་མཚུངས་པའི་ཚེ་སྔ་མས་ཐ་སྙད་དུ་ཆོས་ཀྱི་རང་མཚན་ཉིད་ཁས་ལེན་ལ། ཕྱི་མས་ཁས་མི་ལེན་ཏེ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་སྨྲ་བའི་ཁྱད་པར་གང་ཡིན་ཞེས་འདྲི་ན། དེ་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་སེམས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་སྨྲ་བ་མ་ཡིན་ཏེ་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཚད་མའི་དབང་གིས་ཡུལ་རང་ངོས་ནས་རྡུལ་ཙམ་ཡང་མ་གྲུབ་པར་ཁས་ལེན་ན་ནི་ཐ་སྙད་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་རིགས་པས་ཀྱང་རྗེས་སུ་མི་མཐུན་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་སངས་རྒྱས་པའི་གྲུབ་མཐའ་འཛིན་པ་རྣམས་ཀྱི་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མར་འགྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ལ། སྐྱེས་པ་དང་གནས་པ་དང་འཇིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་ཤིང་དེ་གསུམ་གྱིས་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་དང་།
14-2-9a
ལྡོག་པ་གཅིག་པའི་རྟགས་ལ་ཡང་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ནི་མེད་དེ་གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སོགས་དངོས་པོ་ལ་བྱས་པའི་ཚུལ་ཡོད་པ་དང་བྱས་པ་ལ་མི་རྟག་པས་ཁྱབ་པར་སྣང་ཞིང་། སྨྲ་བའི་སེངྒེས་ཡུལ་གྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཛིན་པས་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་རང་ངོས་ནས་ཡོད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཚུལ་གསུམ་འགྲུབ་པ་དང་མངོན་སུམ་ཡང་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་འཛིན་པར་བྱ་དགོས་པ་ལ། འདི་རྣམས་ཡོངས་སུ་བཏང་ནས་སླར་ཡང་ཐ་སྙད་དུའང་ཆོས་ཀུན་རྟོག་པའི་སེམས་ཀྱིས་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཁས་ལེན་པ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མདོ་སྡེ་དང་བསྟན་བཅོས་སུ་ཆོས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པའི་ཚུལ་ཡོད་པ་སོགས་སུ་གསུངས་ཤིང་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ལ་སྐུར་བ་བཏབ་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་ཐ་སྙད་དུ་ཐམས་ཅད་རྟོག་པས་བཏགས་ཡོད་ཙམ་ཡིན་ན་རྟོག་པའི་དབང་གིས་འཇིག་རྟེན་རྣམས་བཏགས་ཏེ་ཞེས་པ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་ངོ་། །ཐལ་འགྱུར་བའི་ཐུན་མོང་མིན་པའི་ཐ་སྙད་འཇོག་ཚུལ་བཤད་པ་དང་གཏན་ནས་འགལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ་ཐལ་འགྱུར་བ་ཡང་ཐ་སྙད་དུ་འཇིག་རྟེན་ཇི་ལྟར་གྲགས་པ་ལྟར་ཁས་ལེན་པ་ལས་ལོགས་སུ་རང་དགའ་བའི་ཐ་སྙད་འཇོག་ཚུལ་
14-2-9b
མེད་དེ་ཡོད་ན་རྣམ་གཞག་དེ་ཡང་དཔྱད་པའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་དུ་མིག་ཤེས་ཀྱི་གཟུང་ཡུལ་ལ་རྡུལ་ཕྲན་ཆ་མེད་ལས་གྲུབ་པ་དང་། རིལ་པོ་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་ཙམ་ཡོད་ཀྱི། ཁས་ལེན་དང་མི་ལེན་གྱི་ཁྱད་པར་མིན་ནོ་སྙམ་དུ་སྔོན་གྱི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ལས་སོ། །དེ་ལྟ་མིན་པར་བློས་གདགས་གཞི་མེད་པར་བཏགས་པ་ཙམ་པོས་ཐ་སྙད་དུ་རུང་ན། འོ་ན་སྔར་བརྗོད་པ་ལྟར་སྐྱེ་འཇིག་སྒྲོ་སྐུར་རྩེ་འཇོག་ཇི་ལྟར་ནུས་ཏེ། དངོས་པོ་བཏགས་པ་ཙམ་པོ་དེ་ལས་འཕྲོས་པའི་དགག་པའང་འདིར་མི་འཇུག་སྟེ་ཡུལ་སྟེང་ན་མེད་ཅིང་། ཡ

 །དེས་ན་དོན་དམ་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱིས་དཔྱད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་བློས་ཕར་བཏགས་ཙམ་དུ་གྲུབ་ཀྱང་དེ་ཁོ་ནས་ཐ་སྙད་གཞག་པར་མི་བྱ་སྟེ། ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ཀྱི་ཀུན་རྫོབ་འཇོག་ཚུལ་ནི་འཇིག་རྟེན་རྒན་པོ་ལྟར་བྱ་བར་གཞུང་ན་གསལ་ཞིང་ཡོངས་སུ་གྲགས་ལ། ཁྱེད་ཀྱིས་ཀྱང་གྲུབ་མཐས་བློ་མ་བསྒྱུར་བའམ་སྟོང་ཉིད་ལ་བློ་ཁ་མ་ཕྱོགས་པའི་འཇིག་རྟེན་རྒན་པོ་ལྟར་ཐ་སྙད་བྱེད་པར་བཞེད་ན། འཇིག་རྟེན་རྒན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་དཔྱད་པ་མ་ཞུགས་པར་བློ་གནོད་མེད་ལ་སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བའི་དབང་གིས་བུམ་པ་ཡོད་མེད་ཀྱི་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ལས། རྣམ་པར་དཔྱད་ནས་བློས་ཕར་བཏགས་པ་ཙམ་གྱི་བུམ་པའོ་ཞེས་ཐ་སྙད་བྱེད་པའམ། མ་དཔྱད་ཀྱང་བློས་ཕར་བཏགས་པ་ཙམ་གྱི་ཐ་སྙད་འཇོག་ཤེས་པའི་རྒན་པོ་དེ་སྲིད་
14-2-8b
དམ་དཔྱད་པར་མཛོད་ཅིག དེའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་འཇོག་ཚེ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་རྟོག་པས་ཕར་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་ཡུལ་རང་ངོས་ནས་མེད་པ་ལ་ཐ་སྙད་ཚད་གྲུབ་བཞག་ཏུ་མེད་དེ། འཇུག་པ་ལས། མི་ཤེས་གཉིད་ཀྱིས་རབ་བསྐྱོད་མུ་སྟེགས་ཅན། །རྣམས་ཀྱིས་བདག་ཉིད་ཇི་བཞིན་བརྟགས་པ་དང་། །སྒྱུ་མ་སྨིག་རྒྱུ་སོགས་ལ་བརྟགས་པ་གང་། །དེ་དག་འཇིག་རྟེན་ལས་ཀྱང་ཡོད་མིན་ཉིད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་སྣང་བ་བརྟག་མི་བཟོད་པ་འདི་རང་གཞན་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལ་མཐུན་པར་སྣང་བ་ཙམ་ལ་མ་བརྟགས་པར་འཇིག་རྟེན་ཐུན་མོང་དང་མཐུན་པར་འཇུག་པ་ནི་ཐལ་འགྱུར་བའི་ཐ་སྙད་ཐུན་མིན་བྱེད་ཚུལ་ཡིན་ལ། དོན་དམ་པར་དཔྱད་ན་གང་དུའང་མ་གྲུབ་ཀྱང་དེས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ངོར་གྲུབ་པ་ཙམ་ནི་ཁེགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ངོར་བྱས་བདག་ནི་སྨྲ་བར་བྱེད་ཅེས་དང་། ཁྱོད་དང་འཇིག་རྟེན་འདིར་ནི་རྩོད་ཀྱིས་དང་། །ཕྱི་ནས་སྟོབས་ལྡན་བདག་གིས་བརྟེན་པར་བྱ། །ཞེས་དང་། ཚིག་གསལ་ལས། འཇིག་རྟེན་པས་ནི་བདག་དང་གཞན་ལས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་འཇུག་པ་མེད་པར་བྱས་ནས། རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཙམ་ཞིག་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །སློབ་དཔོན་ཡང་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་བཞག་
14-2-9a
པ་མཛད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཕྱིར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱད་པར་དོན་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ངེས་སོ། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །
对扎师论声闻乘是否证得法无我作答
ཡང་ཁོང་གི་ཞལ་ནས། ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་ལ་བརྟེན་ནས་ནི་གང་ཟག་གི་བདག་འཛིན་མ་རིག་པ་ལྷན་སྐྱེས་འབྱུང་སྟེ། རིན་ཆེན་ཕྲེང་བ་ལས། ཇི་སྲིད་ཕུང་པོར་འཛིན་ཡོད་པ། །དེ་སྲིད་དེ་ལ་ངར་འཛིན་ཡོད། །ངར་འཛིན་ཡོད་ན་ཡང་ལས་ཏེ། །དེ་ལས་ཀྱང་ནི་སྐྱེ་བ་ཡིན། །ཞེས་ཇི་སྲིད་ཕུང་པོ་བདེན་གྲུབ་ཏུ་འཛིན་པ་དེ་སྲིད་དུ་དེ་ལས་ངར་འཛིན་པའི་འཇིག་ལྟ་ལྷན་སྐྱེས་ཉིད་འབྱུང་ལ་འཇིག་ལྟ་མ་ལུས་པ་སྤངས་པ་ལ་ཕུང་པོ་བདེན་འཛིན་ངེས་པར་སྤོང་དགོས་པར་བསྟན་ཏེ། རྐང་པ་ཕྱི་མ་གཉིས་ཀྱིས་ངར་འཛིན་པའི་འཇིག་ལྟ་ཡོད་ན་དེ་ལས་ལས་དབང་གིས་འཁོར་བར་སྐྱེ་བར་བསྟན་པ་ལུང་འདིའི་དོན་འདི་བཞིན་ཟླ་བས་ཀྱང་བཞེད་པས་འཐད་ལྡན་དུ་འཛིན་གྱི་གཞན་དུ་སྤྱོད་ཊཱིཀ་ནོར་བུ་ཀེ་ཏ་ཀར་འབོད་པ་ཉིད་དུ་ལུང་འདི། འཇུག་པ་ལས། བདག་མེད་མཐོང་ཚེ་རྟག་པའི་བདག་སྤངས་ཤིང་། །ཞེས་སོགས་ཚིག་རྐང་བཞིའི་དོན་དང་གཅིག་ཏུ་འཆད་པ་ནི་གཞུང་ཆེན་པོ་ལ་གོམས་འདྲིས་དམན་པའི་རང་མཚང་ངོམས་པའོ། །དེ་ལྟར་ལུང་འདིས་ཉན་རང་ལ་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡོད་པའང་དོན་གྱིས་བསྟན་
14-2-9b
ཏེ། བདག་འཛིན་གཉིས་པོ་དེ་འཁོར་བའི་རྩ་བ་ཡིན་པ་ལ་ཁྱད་མེད་ཅིང་། དེ་དག་གི་ཞེན་ཡུལ་སུན་མ་ཕྱུངས་པ་དེ་སྲིད་དུ་འཁོར་བ་ལས་ཐར་བར་མི་འགྱུར་ལ། འཁོར་བ་ལས་མ་ཐར་བའི་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པ་ནི་སུས་ཀྱང་ཁས་མི་ལེན་པས། ཉན་རང་ལ་བདག་མེད་གཉིས་ཀྱི་དོན་མངོན་སུམ་རྟོགས་པ་ཡོད་པར་ཤིན་ཏུ་གསལ་ལོ།

因此，虽然依靠胜义观察确立一切世俗仅由心识假立，但不能仅凭此来安立世俗。应成派关于世俗的安立方式，如同世间老人一样，这在经论中明显且广为人知。如果您也认为应当像未被宗派改变心识或未曾面向空性之见的世间老人一样进行世俗安立，那么，世间老人们在未进行分析之前，是依靠无错乱心识的显现与否来进行瓶子有无的世俗表述，而不是经过分析后说"唯由心识假立的瓶子"，或者不经分析也能知道"唯由心识假立"的世俗安立方式的老人，请思考这样的老人是否存在？
因此，在安立世俗时，不能在世俗中仅凭分别念假立而无对境自方面存在就建立世俗量成立，如《入行论》中说："为无明睡所动外道，如实分别自性者，及于幻化阳焰等分别者，彼等皆非世间有。"
如是，依缘起而显现不堪观察的现象，在自他一切世间共同显现的基础上，不加分析而随顺世间共识，这是应成派独特的世俗表述方式。虽然经胜义观察不成立于任何处，但这并不否认世间角度上的成立，如说："依世间言说我，"以及"汝与世间且共诤，后我当依于有力，"又如《明句论》中说："世间并不进行自生他生等分析，只是了知从因生果而已。上师也如此安立，因此在一切方面无差别的意义已确定。"
关于札噶师对声闻乘是否证得法无我的回答
又，他说道："依靠法执生起俱生无明的人我执，如《宝鬘论》中说：'只要执取蕴，则有我执存，若有我执则有业，从业即有生。'这意思是，只要执蕴为谛实成立，则由此生起俱生我见，要完全断除我见，就必须断除蕴的谛实执著。后两句偈颂说明若有我执，则由业力而在轮回中受生。此经文的意义月称也如是承许，认为是合理的，而《行论注释·如意宝石》将此经文与《入行论》中'见无我时断常我'等四句颂义作为一体来解释，这是显露对大论典缺乏熟悉的自身缺陷。
这段经文也间接说明声缘有证悟法无我，因为这两种我执作为轮回根本没有差别，只要未破除它们的所执对象，就不能从轮回中解脱。没有人承认未从轮回中解脱的声缘阿罗汉，因此，声缘具有现证二种无我之义是极为明显的。"
;


 །ཚུལ་དེ་དང་མཐུན་པར་རྒྱལ་སྲས་ཆེན་པོ་ཞི་བ་ལྷས་ཀྱང་། བདེན་པ་མཐོང་བས་གྲོལ་འགྱུར་གྱི། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པའི་དོན་བཀྲལ་ཏེ་བཤད་ནས་བརྒལ་བར་རྩོམ་མོ། །དེ་ལ་ཁོ་བོས་ལན་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། སྤྱི་ཙམ་དུ་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་ལ་བརྟེན་ནས་གང་ཟག་གི་བདག་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་འབྱུང་བ་དང་། འཇིག་ལྟ་ལྷན་སྐྱེས་སྤོང་བ་ལ་ཕུང་པོ་བདེན་འཛིན་སྤང་དགོས་པ་དང་། འཇིག་ལྟ་ལྷན་སྐྱེས་མ་སྤངས་ན་འཁོར་བར་སྐྱེ་བའི་ལས་འགྲུབ་པ་ལུང་དེའི་དོན་ཡིན་ཡང་། ཁྱོད་འདོད་པ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ་གདགས་གཞི་ཕུང་པོ་ལ་བདེན་པར་བཟུང་བའི་དབང་གིས་ངར་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་འབྱུང་ན་ཡང་ཕུང་པོ་དུ་མ་དང་མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་ཆ་མེད་པའི་བར་དུ་རྟོགས་པའི་ཕུང་པོ་བདེན་མེད་དམ་ཆོས་བདག་མེད་རགས་པ་ཙམ་རྟོགས་པ་དེས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཕྲ་བ་རྟོགས་པར་ནུས་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་ཆ་མེད་ཙམ་གྱི་ཆོས་དུ་མ་གྲུབ་ཏུ་ཆུག་ཀྱང་དེ་ལ་ངར་འཛིན་པར་མི་བྱེད་དེ་དེ་རྣམས་དུ་མ་དང་མི་རྟག་པར་
14-2-10a
མངོན་སུམ་མཐོང་ཚེ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ང་ཞེས་བློས་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་རང་ངོས་ནས་མ་གྲུབ་པར་མངོན་སུམ་མཐོང་སྟེ་གདགས་གཞིའི་ཆོས་དེ་དག་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་དམིགས་རྣམ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ཐག་པ་མེད་པར་མ་ཤེས་ཀྱང་སྤྲུལ་འཛིན་ལྡོག་པ་སྲིད་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་ཇི་སྲིད་ཕུང་པོའི་ཚོགས་པ་ལ་རིལ་པོ་གཅིག་པུའི་ངོ་བོར་བདེན་པར་འཛིན་པ་ཡོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་གང་ཟག་དེ་ལ་ངར་འཛིན་པ་ཡོད་ཅེས་པའི་དོན་ཏེ། རིན་ཆེན་ཕྲེང་བ་ལས། འདུས་པ་དོན་མེད་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། །གཟུགས་ཀྱང་དོན་དུ་དོན་མེད་དོ། །ཞེས་སོགས་ཀྱིས་དབང་པོའི་ཡུལ་དུ་སྣང་བའི་ཕུང་པོ་རྣམས་ཆ་བཅས་དང་དེ་ལ་འདུས་པའི་ངོ་བོ་མེད་པར་སྒྲུབ་པའི་རིགས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་དག་གི་དོན་ཟླ་བའི་ཞབས་ཀྱིས་ཀྱང་རྒྱས་པར་གསུངས་ཏེ་ཕུང་པོ་རགས་པ་བདེན་མེད་དུ་རྟོགས་དགོས་པ་འདི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་པ་ཡིན་པར། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཀྱང་། །མཐོང་ནས་སོགས་ཀྱིས་གསལ་བ་དང་། མདོ་ལས་ཀྱང་། གཟུགས་ནི་དབུ་བ་རྡོས་པ་འདྲ། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་དེ་ཉན་ཐོས་པའི་ལུགས་ཀྱི་ཆོས་བདག་མེད་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཇུག་པ་རང་འགྲེལ་དུ་གསུངས་ལ། དེ་ལྟར་གང་ཟག་གི་བདག་དེ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའམ་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ་ཙམ་གྱི་སྟོང་ཉིད་
14-2-10b
དེ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པར་གྲོལ་བ་མི་སྲིད་ཅིང་། གང་ཟག་གི་བདག་ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ་ཙམ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་བུམ་སོགས་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་རང་རང་གི་ཡན་ལག་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ་ཙམ་ཡིན་ལ། གང་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་རང་གི་ངོ་བོས་མ་གྲུབ་པ་དེ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པས། སྤྱིར་སྟོང་ཉིད་མ་རྟོགས་ན་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བ་མི་སྲིད་པར་ཟླ་བས་བཞེད་ཀྱི་ཆ་མེད་གཉིས་སོགས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པར་ཤེས་པའི་ཆོས་བདག་མེད་ཕྲ་མོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པས་རྟོགས་དགོས་པར་མི་བཞེད་དེ། དེའི་ཚུལ་འོག་ཏུ་ཡང་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །ཆ་མེད་གཉིས་པོ་བདེན་མེད་དུ་མ་རྟོགས་ན་ཕུང་པོ་རགས་པ་བདེན་མེད་དུ་མི་རྟོགས་ཏེ་དེའི་གདགས་གཞི་བདེན་པར་འཛིན་པས་སོ་སྙམ་ན། ཆ་མེད་ལ་བདེན་འཛིན་མ་དོར་ཀྱང་དེ་བསགས་པ་ལ་རིལ་པོ་གཅིག་ཏུ་དོན་དམ་པར་འཛིན་པའི་ཞེན་པ་ལོག་པ་ན་ངར་འཛིན་གྱི་ཞེན་པའང་ལྡོག་ནུས་ཏེ། ཕུང་པོ་དུ་མ་དང་མི་རྟག་པའི་ཆོས་སུ་ཁོ་ཐག་ཆོད་ཚེ་དུ་མ་དེ་བཞིན་ང་དུ་མར་འཛིན་པ་དང་དེའི་ནང་གི་གང་རུང་གཅིག་དམིགས་ཀྱིས་བཀར་ཏེ་ངར་འཛིན་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།

与此方式相符，伟大的菩萨寂天也说："由见真理而得解脱，"等等，解释此义后开始辩论。对此我将作答：
一般来说，依靠法执而生起俱生人我执，以及断除俱生我见需要断除蕴的谛实执，以及未断俱生我见会成就导致轮回受生之业，这确实是该经文的含义。但并非如你所认为的那样，因为虽然由于执著所依蕴为谛实而生起俱生我执，然而仅仅通过了解蕴是多体、无常本性的无分，即了解蕴无谛实或粗略的法无我，就能够了解细微的人无我。这是因为，即使承认无分法成立多体，也不会对其执为"我"，当现量见到它们是多体且无常时，会现量见到"我"只是心识假立而无自性成立，因为这些所依法的特性与执为我的所缘行相不相符。例如，虽未知绳子不存在，但可能去除执为蛇的认识，就像这样。
因此，"只要执取蕴聚为一体实有，则有我执"是其含义，如《宝鬘论》中说："积聚无实义，色亦无实义，"等等广泛阐述了感官所见的蕴是有分别的，其中没有积聚的实性，这样的推理。
月称也广泛解释了这些意义，认为需要了解粗大蕴无谛实是就声闻而言，如"如是菩萨亦见"等明确指出。经中也说："色如聚沫"等等，这是显示声闻派传统中的法无我，这在《入行论自释》中有说明。
这样，若不了达人我是缘起或仅是假立的空性，则不可能解脱；正如人我仅依蕴假立，同样瓶等诸法也仅依各自支分假立，凡仅是假立而无自性成立者，就称为空性。因此，月称认为，总的来说，若不了知空性，不可能从轮回中解脱，但他不认为声缘阿罗汉必须完全了知无分二者等一切法空的细微法无我，这一点后面还将解释。
若有人想：不了知无分二者无谛实，则不能了知粗大蕴无谛实，因为执持其所依基础为谛实。虽然未舍弃对无分的谛实执著，但当舍弃将其积聚视为一体实有的胜义执著时，我执的认识也能断除，因为当确信蕴是多体无常法时，不可能执著多体为"我"，也不可能从中特别选取某一个而执为"我"。


 །གལ་ཏེ་ཕུང་པོ་དུ་མ་དང་མི་རྟག་པར་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་ཀྱང་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་མངོན་སུམ་མི་རྟོགས་ན་གཅིག་དུ་བྲལ་གྱི་རིགས་པ་དང་རྣམ་བདུན་ཤིང་རྟའི་རིགས་པ་ཁོ་
14-2-11a
ནས་ངར་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ཞེན་ཡུལ་རྩ་བ་དྲུང་ནས་ཕྱུང་བ་མི་སྲིད་པར་འགྱུར་ན་ཡང་རིགས་པ་དེ་དག་གིས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྫོགས་པར་གཏན་ལ་འབེབས་ནུས་པར་ཀུན་གྱིས་ཐུན་མོང་དུ་བཞེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་བདག་འཛིན་གང་དང་འཛིན་སྟངས་མི་མཐུན་པ་བདག་མེད་ཀྱི་ངེས་ཤེས་གོམས་པ་མཐར་ཐུག་པ་ན་བདག་མེད་ལ་གསལ་སྣང་སྐྱེ་བས་བདག་འཛིན་དྲུང་ནས་འབྱིན་པ་ཡིན་གྱི་ཆོས་དུ་མ་དམིགས་པ་ཙམ་དང་དེ་ཡང་བཏགས་པ་ཙམ་གྱི་རང་རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡུས་པར་སྣང་ཡང་དེས་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ངར་འཛིན་མི་སྐྱེད་དོ། །ཅིས་ཀྱང་སྐྱེད་དགོས་ན་བདེན་མེད་དུ་ཤེས་ཀྱང་རང་རྒྱུད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཙམ་གྱི་བློ་ཡོད་པ་ལའང་མི་ལྡོག་པར་མཚུངས་ན་དེ་འདྲའི་བློ་ལྷག་བཅས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ལའང་མེད་པར་ཁྱེད་ཀྱིས་སྨྲའམ་དཔྱོད་ཅིག དེས་ན་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཏུ་གྱུར་པ་བདག་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་དེ་ཉིད་མ་ཤེས་པར་རྟེན་འབྱུང་གི་དོན་སྟོང་པར་བཤད་པའི་ཐེག་ཆེན་ལ་མི་འཐད་པར་སེམས་ན། ཉན་ཐོས་སྡེ་པས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་འདོད་པ་དེ་ཡང་ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ་ངོ་བོས་སྟོང་པ་མིན་པར་ཕུང་པོ་རྟག་བདག་གིས་སྟོང་པ་ཙམ་ལ་འཆད་དགོས་པས་དེ་ལྟ་ན། བདག་མེད་རྟོགས་ཚེ་རྟག་པའི་བདག་སྤངས་ཤིང་། །ཞེས་སོགས་ཀྱི་དོན་ལྟར་ངར་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་
14-2-11b
ཀྱི་ཞེན་ཡུལ་དྲུང་ནས་འབྱིན་པར་མི་འགྱུར་ཞེས་སྟོན་པ་ཡིན་པས་ལུང་སྔ་ཕྱིའི་དོན་དེ་ལྟར་གཅིག་ཏུ་འཆད་པ་ནི་ཟླ་བའི་དགོངས་པ་རྨ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཕུང་པོ་ལ་བཏགས་ཙམ་གྱི་བདག་དེ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བར་ཤེས་པའི་སྟོང་ཉིད་འདི་ཙམ་ཉན་རང་ལ་ཡོད་པར་བསྒྲུབ་ཅིང་། དེ་མེད་ན་ཕྱི་རོལ་པའི་ཆགས་བྲལ་བཞིན་དུ་འཁོར་བ་ལས་ཀྱང་ཐར་བར་མི་འགྱུར་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་བསྒྲུབས་པ་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་ཤེས་པར་བྱ་བ་གལ་ཆེ་སྟེ་རེ་ཞིག་ཅུང་ཟད་བརྗོད་པའོ། །ཡང་བྲག་དཀར་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་བློ་གྲོས་ཅན་གྱི་ཞལ་ནས།
对现今若干经疏作答
འདིར་དེང་སང་གི་སྤྱོད་ཊཱིཀ་པ་ཁ་ཅིག་ནི། ཉོན་མོངས་མེད་ཀྱང་ཞེས་པའི་སྐབས་སུ་འདིར་ཉོན་མོངས་མངོན་གྱུར་ཙམ་སྤངས་པས་གྲོལ་ན་ཞེས་སྦྱར་བ་མི་འཐད་དེ་ཞེས་སོགས་སྨྲོས་ཏེ་དགག་ཁུལ་བགྱིས་པ་ནི་མུ་ཏོ་པས་རྒྱལ་པོ་ལ་འཐབ་པ་བཞིན་དུ་གནོད་པ་ཡོད་པར་མ་མཐོང་སྟེ། འདིའི་ལས་ཀྱི་ནུས་པ་ཡོད་མེད་ཅེས་པ་ནི་ཡང་སྲིད་ཕྱི་མ་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་ནུས་པ་ཡོད་མེད་ལ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདིར་མི་རྟག་སོགས་བསྒོམ་པའི་ལམ་ཙམ་གྱིས་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་མི་གྲོལ་རྩོད་པའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདིར་དོན་ལ་མི་གནས་པའི་དགྲ་བཅོམ་མཽ་གལ་གྱི་བུ་ལྟ་བུ་དང་བསམ་མི་ཁྱབ་འགྱུར་གྱི་འཆི་འཕོ་སོགས་ལ་སྦྱར་ནས་གྲོལ་བ་གཏན་དུ་བ་
14-2-12a
ཡིན་མིན་རྩོད་པ་སོགས་རང་གིས་རང་ལ་ངལ་བ་མི་དགོས་སོ། །ཕ་རོལ་པོས་མི་རྟག་སོགས་རྟོགས་པའི་ལམ་ཙམ་གྱིས་གྲོལ་བར་འདོད་པའི་འདོད་པ་རྟགས་སུ་བཀོད་དེ། ཉོན་མོངས་མངོན་གྱུར་ཙམ་སྤངས་པས་གྲོལ་བར་མི་འདོད་པར་ཐལ་བ་འཕངས་པ་ལ། ཕ་རོལ་པོས་མངོན་གྱུར་ཙམ་སྤངས་པས་གྲོལ་བར་མི་འདོད་པས་འབྲེལ་མེད་ཀྱི་ཐལ་བ་ཞེས་རང་གིས་ཐལ་འགྱུར་གྱི་འགྲོ་ཚུལ་ཟུར་ཙམ་ཡང་མི་ཤེས་པའི་ནང་ཆ་ཤིན་ཏུ་གསལ་པོ་དེ་འདྲ་མི་མཛད་པར་ཞུ། རྒྱ་འགྲེལ་ཡིན་ཡང་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་དགོངས་པ་ལས་ལོགས་སུ་གྱུར་ན་བླང་བྱའི་གནས་མ་ཡིན་ཏེ་གང་ཟག་ལ་མི་རྟོན་ཆོས་ལ་རྟོན་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་སོགས་གཟེངས་བསྟོད་དེ་རྒོལ་བར་བྱེད་དོ།

若现量了解蕴是多体和无常，却不能现量了解人无我，那么仅靠一多离的理证和七相车喻理证就不可能从根本上铲除俱生我执的所执对象，然而这些理证能够完全确立人无我，这是大家共同承认的。
因此，与我执行相不符的无我确定解经过究竟修习后，会对无我产生清晰显现，从而根除我执，而不仅仅是观见多法和了知它们仅是假立的自相续所摄。虽然如此显现，但这不会产生俱生我执。如果一定要产生的话，那么即使了知无谛实，仅具有自相续蕴的认知也将同样不能断除，那么请思考，这样的认知是否也不存在于有余依阿罗汉中？
因此，若不了解空性差别中的我是缘起的真实义，而认为将缘起解释为空的大乘不合理，那么声闻部派所认为的人无我，也就不能解释为依蕴假立、自性空，而只能解释为蕴中无常我，如是，则"见无我时断常我"等所说的从根本上铲除俱生我执的所执对象将不可能实现。这表明前后经文的含义如此统一解释，是月称无误的意趣。
因此，理解依蕴假立的我是缘起的空性，这种程度的空性声缘是有的，若无此者，则如同外道离欲者一样，也不能从轮回中解脱，这一点已广泛论证，了解这一点非常重要，这里暂且略述。
又，札噶活佛智者说道：
对现今若干经疏作答
此处，当今的某些《行论》注释者在"虽无烦恼"一段中说："若仅断除烦恼现行而得解脱"等不合理之处，这样的反驳如同无角牛与国王争斗，我未见有何损害。此处所说的"业力有无"是指能够引发后世的业力有无，因为这里争论的是否仅通过修习无常等道就能从轮回中解脱的问题。
因此，在此不必自寻烦恼，将此处与不住实际的阿罗汉如目犍连或不可思议变易死等相联系，争论是否为永久解脱等问题。对方认为仅通过了悟无常等道而得解脱的主张作为因，而推出"应不承认仅断除烦恼现行而解脱"的结论，对方不认为仅断除现行而解脱，这是无关的推论。请勿如此明显地表露出连推论的运作方式都完全不懂的内在状况。即使是印度注释，若违背大车轨范们的意趣，也不应采纳，因为应依法不依人。
;


 །དེའི་ལན་ཅུང་ཟད་ཅིག་ཞུ་ན་སྙན་གསོན་ཅིག ཉོན་མོངས་སྤངས་པས་གྲོལ་ན་ཞེས་པའི་ཐད་འདིར་ཁྱེད་ཀྱི་འཆད་ཚུལ་དེར་སྤྱོད་འཇུག་གཞུང་ཚིག་གི་བབ་དང་མི་འགྲིགས་ཚུལ་མཚོན་ཙམ་ལས་མ་སྨྲས་ཀྱང་། ད་ལན་ཅུང་ཟད་སྤྲོས་ན་སྐབས་འདིར་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་མི་གྲོལ་དཔྱད་པའི་སྐབས་ཡིན་ཡང་དེ་དག་གོང་དུ། གང་ཕྱིར་ལུང་ལས་སོགས་ཀྱིས་བཤད་ལ། འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་ཀྱང་མཐར་ཐུག་གི་གྲོལ་བ་མིན་པའི་ཚུལ་འཆད་པར་བཞེད་ནས་ཉོན་མོངས་སྤངས་པས་གྲོལ་ན་ཞེས་སོགས་བཀོད་པ་སྟེ། སྤྱིར་སྟོང་ཉིད་
14-2-12b
མ་རྟོགས་པར་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བ་ཡོད་མེད་དང་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བ་དེ་ཙམ་གྲོལ་བ་མཐར་ཐུག་ཡིན་མིན་ཀྱང་དཔྱད་པ་སྐབས་སུ་ཆེས་བབ་པ་ཡིན་ལ། ཅིས་ཀྱང་སྐབས་སུ་མ་བབ་པའི་དོན་མེད་ཀྱི་ངག་ཞིག་ཡིན་ན། གཞུང་འདིར་སྐབས་འདིའི་མཇུག་ཐོག་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཡང་། ཉོན་མོངས་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཡི། །མུན་པའི་གཉེན་པོ་སྟོང་པ་ཉིད། །མྱུར་དུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་འདོད་པས། །དེ་ནི་ཇི་ལྟར་སྒོམ་མི་བྱེད། །ཅེས་སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་རྣམ་གྲོལ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་དུ་གསུངས་པའང་དོན་ལ་མི་གནས་པ་ཡིན་ནམ་དཔྱད་པར་ཞུ། ཁྱེད་ཀྱི་འདོད་པའང་གལ་ཆེ་བ་ལོས་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོའི་གཞུང་ཉམས་པར་ཕངས་པས་འགའ་ཞིག་ནི་ཁྱེད་ཁོ་ནའི་རྗེས་སུ་སྨྲ་བར་མི་བྱེད་ཀྱང་ཁྲོ་བར་མི་མཛད་པར་ཞུ། རྒྱ་འགྲེལ་ཡིན་པ་ཙམ་གྱིས་ཚད་མར་འཛིན་དགོས་པ་ཡིན་པའི་ངེས་པ་མེད་མོད་ཀྱང་། ཤེར་འབྱུང་ལ་སོགས་རྒྱ་གར་གྱི་པཎ་ཆེན་ཡོངས་གྲགས་དུ་མའི་གཞུང་ཞལ་འཆམ་ཚེ་ཞི་བ་ལྷ་ནས་བརྒྱུད་པའི་བཤད་རྒྱུན་མ་ཉམས་པའང་དེ་རྣམས་ལ་ཡོད་དགོས་ཤིང་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱང་བོད་ཕལ་ལས་མི་དམན་ཙམ་བཞུགས་ཚོད་འདྲ་བས་བོད་ཀྱིས་ཇི་བདེར་འཆད་པ་ལས་དམན་དགོས་པ་མིན་པ་འདྲ་སྙམ་ཞིང་ལུགས་དེར་རིགས་པས་གནོད་པ་ཡོད་མེད་ནི་དཔྱད་པར་བྱ་བཞིན་པ་ལགས་སོ། །དེ་ལ་ཉོན་
14-2-13a
མོངས་སྤངས་པས་གྲོལ་ན་ཞེས་པ་འདིར། སྟོང་ཉིད་རྟོགས་མི་དགོས་ཏེ་མི་རྟག་སོགས་བཅུ་དྲུག་རྟོགས་པའི་ལམ་གོམས་པས་ཉོན་མོང༷ས་ཟད་པར་སྤང༷ས་པ༷ས་གྲོལ་བ་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པོ་ཞེ་ན༷། ཉོན་མོངས་མངོན་གྱུར་ཙམ་རེ་ཤིག་སྤངས་པའི་གང་ཟག་དེ༷འི། མངོན་གྱུར་སྤངས་པ་དེ༷་མ༷་ཐག༷་ཏུ༷་དགྲ་བཅོམ་པ་དེར༷་འགྱུར༷་བར་ཐལ། མི་རྟག་སོགས་བཅུ་དྲུག་གི་ལམ་གོམས་པས་ཉོན་མོངས་ཟད་ནས་དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྦྱར་བ་འདི་ལ་དཔྱད་ན། མངོན་གྱུར་ཞེས་པའི་ཁྱད་པར་དེ་གཏན་ནས་མ་སྦྱར་ན་ནི་སྐབས་ཀྱི་ཞེ་འདོད་ལ་འབྲེལ་མེད་ཀྱི་ངག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། སྤྱིར་ཉོན་མོངས་སྤངས་པས་གྲོལ་ན་དེའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་གྲོལ་བར་འགྱུར་རིགས་ལ། དེ་ལྷག་བཅས་དགྲ་བཅོམ་ལ་སྦྱར་ནས་འཆད་ཚུལ་ལྟར་མི་བྱེད་ན་དེ་ལྟར་སྨྲས་པས་ཕྱིར་རྒོལ་ལ་ཐལ་བ་ཅི་ཡང་མི་འཇུག་གོ།

如果略作回答，请听：关于"若断除烦恼而得解脱"这一处，虽然我只是稍微说明了您的解释与《入行论》原文不符的情况，但现在稍加详述。虽然这一段确实是探讨是否从轮回中解脱的场合，但这些内容上文已通过"由于经典等所说"来说明，意在解释虽从轮回解脱但非究竟解脱的道理，因此提出"若断除烦恼而得解脱"等论述。
一般而言，探讨未通达空性是否能从轮回中解脱以及从轮回中解脱是否为究竟解脱，都是非常契合此处的问题。如果这完全是不相关的无意义言论，那么为何在这一段落之后紧接着说："烦恼与所知障，黑暗之对治空，速欲证一切智，云何不修彼？"这明确指出了通达空性的智慧是获得究竟解脱的道路，难道这也是无意义的吗？请思考。
当然，您的观点也很重要，但因为珍惜大车轨范的论典不被损害，有些人不会只跟随您的言论，请不要因此而发怒。虽然不必仅因为是印度注释就必须视为权威，但当如慧源等众多著名印度大学者的论著意见一致时，他们很可能保持着从寂天传下来的未被损害的教授传承，他们的智慧也不会比一般的藏地学者差，所以藏地学者的随意解释未必优于他们，至于此传统是否有理证可驳，正在被检验中。
关于"若断除烦恼而得解脱"这一处，其意是：若对方认为不需要了悟空性，只要通过修习无常等十六行相之道而完全断除烦恼就能获得解脱、证得阿罗汉果，那么，应当推论：仅仅暂时断除烦恼现行的那个人，在断除现行的刹那就应成为阿罗汉，因为通过修习无常等十六行相之道已尽烦恼而得阿罗汉果故。若分析这一推论，若完全不加"现行"这一限定词，就会变成与讨论主题无关的言论，因为一般而言，若由断烦恼而得解脱，理应立即解脱。若不按有余依阿罗汉的解释方式来理解，则这样的主张对对方不构成任何有效的推论。


 ། དེས་ན་མངོན་གྱུར་ཙམ་ཞེས་པའི་ཁྱད་པར་འདི་གཞུང་གི་ཚིག་ཟིན་ལ་མེད་ཀྱང་དོན་གྱིས་གོ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དེ་མ་ཐག་པའི་མགོར་སྦྱར་བ་ལྟར་ན། ཚིག་ཟིན་ལ་ཉོན་མོངས་ཟད་པར་སྤངས་པས་གྲོལ་བར་འདོད་ན་ཉོན་མོངས་མངོན་གྱུར་སྤངས་པའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲས་ཚེ། ཟད་པར་སྤངས་པས་གྲོལ་བར་ཁས་ལེན་པ་ལ་མངོན་གྱུར་སྤངས་པས་གྲོལ་བར་ཐལ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་སྤྱོད་འཇུག་གཞུང་གི་ཚིག་ལ་དངོས་
14-2-13b
འགལ་འབྲེལ་མེད་ཀྱི་སྐྱོན་ཡོད་པར་བསྟན་པས་འགྲེལ་ཚུལ་ལེགས་སམ་དཔྱོད་ཅིག །གལ་ཏེ་མི་རྟག་སོགས་བཅུ་དྲུག་རྟོགས་པའི་ལམ་གྱིས་གྲོལ་བར་འདོད་པའི་ཁས་ལེན་རྟགས་སུ་འགོད་ཀྱི། ཉོན་མོངས་སྤངས་པས་གྲོལ་ན་ཞེས་པ་རྟགས་སུ་མི་བྱེད་དེ་སྙམ་ན། མི་རྟག་སོགས་གོམས་པའི་ལམ་གྱིས་གྲོལ་ན་ཉོན་མོངས་མངོན་གྱུར་ཙམ་སྤངས་དུས་ནས་གྲོལ་བར་ཐལ་ཞེས་ཞེ་འདོད་ལ་ཡོད་བཞིན་དེ་འདྲའི་རྟགས་དང་ཁྱབ་པ་དངོས་ཤུགས་གང་དུའང་མི་སྟོན་པར་ཉོན་མོངས་སྤངས་པས་གྲོལ་ན་ཞེས་སོགས་འབྲེལ་མེད་ཀྱི་ཐལ་བ་བརྗོད་པ་ནི་རྩོམ་པ་པོ་ཚིག་བརྗོད་ཚུལ་ལ་མི་མཁས་པར་འགྱུར་ན་དེ་འདྲའི་བརྗོད་པ་ངན་པ་ཞི་བ་ལྷ་ལྟ་བུ་ལ་ག་ལ་མངའ། གོང་དུ་བདེན་པ་མཐོང་བས་ཞེས་སོགས་ཀྱི་སྐབས་བཞིན་བདེན་བཞི་བཅུ་དྲུག་རྟོགས་པས་གྲོལ་བར་འདོད་པའི་ཁས་ལེན་དེ་འདིར་ཡང་དོན་གྱིས་རྟགས་སུ་གོའོ་སྙམ་ན། མི་གོ་སྟེ་སྐབས་འདིར་ཉོན་མོངས་སྤངས་པས་གྲོལ་ན་ཞེས་པ་འདི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་དེར་འགྱུར་རོ་ཞེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་དངོས་སུ་བཀོད་པ་བོར་ནས་དོན་གཞན་ལ་སྙེགས་པར་མི་རིགས་ཏེ་ཚིག་གི་འབྲེལ་མི་འགྲིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཚིག་གི་སྟེང་ནས་དེ་འདྲའི་དཔྱད་པ་ཞིབ་མོར་བྱེད་པ་བོར་ནས་རགས་པ་ཙམ་དུ་རྟགས་ཆོས་དོན་གསུམ་དེ་ལྟར་བསྒྲིགས་ན་ཡང་། ཕྱིར་རྒོལ་གྱི་ངོར་སྐབས་འདིར་མི་རྟག་
14-2-14a
སོགས་བཅུ་དྲུག་གོམས་པའི་ལམ་གྱིས་གྲོལ་ན། ཉོན་མོངས་མངོན་གྱུར་ཙམ་སྤངས་པའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་གྲོལ་བར་ཐལ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེའི་ཁྱབ་པ་ཚད་མ་དང་ཁས་བླངས་གང་གིས་ཀྱང་མ་གྲུབ་པས་ན་ཁྱབ་མེད་ཀྱི་ལན་འདེབས་རིགས་ཀྱི། མི་འདོད་པར་ཐལ་བ་འཕེན་པ་ལ་འདོད་ལན་འདེབས་མཁན་སུ་ཡང་མི་སྲིད་བཞིན་དུ་འདིར་ཕྱིར་རྒོལ་གྱིས་འདོད་ལན་བཏབ་པའི་དབང་དུ་མཛད་དེ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཉོན་མོངས་མེད་ཀྱང་དེ་དག་ལ། །ལས་ཀྱི་ནུས་པ་མཐོང་བ་ཡིན། །ཞེས་འགོད་པ་འདི་འཐད་དམ་ལེགས་པར་དཔྱོད་ཅིག །དེ་ལྟར་མངོན་གྱུར་ཙམ་སྤངས་པས་གྲོལ་བར་ཐལ་ཞེས་འཕངས་པ་ལ། མངོན་གྱུར་ཙམ་སྤངས་པས་མི་གྲོལ་བ་ཕྱིར་རྒོལ་བས་ཀྱང་འདོད་བཞིན་དུ་མངོན་གྱུར་ཙམ་སྤངས་དུས་ནས་གྲོལ་བ་ལ་འདོད་ལན་བཏབ་ནས། དེ་འདྲའི་མངོན་གྱུར་སྤངས་པའི་སྤོང་བ་པོ་དེ་ལ་ཡང་སྲིད་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་སྲེད་པ་ངེས་པར་མེད་ཅེས་སྨྲ་བའི་ཕྱིར་རྒོལ་བླུན་པོ་དེ་འདྲ་ལ་ཞི་བ་ལྷས་དགག་པ་མཛད་པར་མི་འོས་སོ། །དེ་མིན་ཏེ་ཕྱིར་རྒོལ་བས་མི་རྟག་སོགས་བཅུ་དྲུག་གི་ལམ་གྱིས་གྲོལ་བར་འདོད་ལན་བཏབ་པའོ་སྙམ་ན། རྩ་བའི་དམ་བཅའ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཞེས་པ་དེ་མངོན་གྱུར་སྤངས་པ་ལ་མི་སྙོགས་ན་ཇི་ལྟར་སྦྱར་དཔྱད་པར་མཛོད་ཅིག །ཉིད་ཀྱི་ཞལ་ནས་ཐལ་འགྱུར་གྱི་འགྲོ་ཚུལ་ཟུར་ཙམ་
14-2-14b
ཡང་མ་ཤེས་སོ་ཞེས་པའི་སྐྱོན་བརྗོད་འདི་མཐར་སུ་ལ་འཁོར་ཡོད་གངས་ཅན་པའི་བློ་གསལ་བརྒྱུད་མར་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་གཟུ་བོའི་བློས་དཔྱད་པར་མཛོད་ཅིག །འདི་སྐོར་ཚིག་གི་སྟེང་ནས་ཞིབ་ཆ་བྱས་ན་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་སྨྲ་རྒྱུ་ཡོད་ཀྱང་དེང་སང་ནི་ཐམས་ཅད་ཚིག་ལ་འཆེལ་ཡང་ཚིག་ནུས་ཕྲ་མོ་མྱང་ནུས་པའི་བློ་གྲོས་ཅན་དཀོན་པའི་ཕྱིར་དང་ཡི་གེ་མང་དོགས་ནས་མ་བྲིས་སོ།

因此，虽然"仅现行"这一限定词在原文中没有明确出现，但从含义上理解并将其添加在"立即"之前，则文义为：若主张通过完全断除烦恼而获得解脱，则应当在断除烦恼现行的刹那立即获得解脱。当这样说时，对于承认通过完全断除烦恼而解脱的对方，推出"由断除现行而解脱"的结论，这种解释与《入行论》原文直接相矛盾且无关联，请思考这种解释方式是否合理。
若想：是将主张通过了悟无常等十六行相之道而解脱作为因，而不是将"若断除烦恼而得解脱"作为因。那么，如果意在说明"若通过修习无常等道而解脱，则应从断除烦恼现行时就解脱"，却不直接或间接表明这样的因和周遍，反而说出"若断除烦恼而得解脱"等无关的推论，这表明作者不善于表达，而像寂天这样的大师怎么会有这种拙劣的表述呢？
若想：正如上文"见真理"等处一样，此处也是以"通过了悟四谛十六行相而解脱"的主张作为隐含的因。但这是不合理的，因为此处明确将"若断除烦恼而得解脱"作为"则立即得解脱"的直接原因，舍弃这一点而寻求其他含义是不合理的，会导致文义关联不当。
即使放弃从文句上进行细致分析，仅粗略地安排因、法、有法三者，在对方面前提出"若通过修习无常等十六行相之道而解脱，则应在断除烦恼现行的刹那立即解脱"这一推论，其周遍性既不能由量也不能由承许来成立，因此应当回答"不周遍"。当被推出不欲接受的结论时，没有人会回答"接受"，然而在这里却将对方视为作了"接受"的回答，进而提出"不能接受，因为虽无烦恼，然见彼等有业力"，请好好思考这是否合理。
如此，当推出"仅断除现行应得解脱"时，虽然对方也承认仅断除现行不能解脱，却被视为对"从断除现行时就得解脱"回答"接受"，然后又说这种断除现行的断除者必定没有引发后有的爱，这样愚蠢的辩论对手不值得寂天作出驳斥。
若说：不是这样，而是对方对"通过无常等十六行相道而解脱"回答"接受"。那么，原有命题中的"立即"到底是指什么？请思考如何应用。您所说的"连推论的运作方式都不懂"这一指责最终会落到谁头上，请雪域智者们以公正之心来判断。
关于这个问题，从文句上细究可以说很多，但如今虽然人人执著于文字，却很少有能品味文句微妙作用的智者，加上担心文字过多，故未多写。


 །སྤྱིར་བདེན་བཞི་མི་རྟག་སོགས་བཅུ་དྲུག་རྟོགས་པའི་ལམ་འདི་ཁོ་ན་ལ་ཐར་པ་མེད་ཅེས་སྒྲུབ་ན། མདོ་ལས། འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་པོ་དག །ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་ལྟ་བྱེད་པ། །སྐྱབས་དེ་གཙོ་བོ་ཡིན་པ་སྟེ། །ཞེས་སོགས་ལུང་ཚད་མེད་པ་དང་ཚད་མ་གྲུབ་པ་ལས་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབས་པའི་རིགས་པ་སོགས་ལ་འགལ་ཞིང་། ཐལ་འགྱུར་བ་ཁོ་ན་མ་གཏོགས་པའི་གྲུབ་མཐའ་གཞན་གྱི་རང་ལམ་ལ་ཐར་པའི་ལམ་མེད་ཅེས་སྐུར་པ་བཏབ་ན། དུས་གསུམ་གྱི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ལམ་ལ་སྐུར་བ་བཏབ་པའི་ཕྱིར་བྱང་སེམས་ཀྱི་རྩ་བའི་ལྟུང་བ་སོགས་འབྱུང་བ་ལས་འོས་མ་མཆིས་པས། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཕྲ་མོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་བདེན་བཞིའི་ལམ་གྱིས་གྲོལ་བ་ཡོད་ཀྱི། ཉན་ཐོས་པའི་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་བདག་བརྟེན་ནས་བཏགས་པའི་སྟོང་ཉིད་དུ་མ་ཤེས་པར་རགས་པའི་བདག་མེད་གཙོར་གྱུར་བདེན་བཞི་བཅུ་དྲུག་རྟོགས་
14-2-15a
པའི་ལམ་དེས་མི་གྲོལ་ཞེས་ཁྱད་འབྱེད་པ་གལ་ཆེའོ། །དེ་ལྟར་མངོན་གྱུར་ཙམ་ཞེས་པའི་ཁྱད་པར་འདི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཞེས་པའི་དམ་བཅའ་ཁོ་ནར་སྦྱར་ཀྱང་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཞེས་པའི་སྙོགས་ས་གོང་གི་ཉོན་མོངས་སྤངས་པས་གྲོལ་ན་ཞེས་པ་དེ་ལས་འོས་མེད་པས་དེ་ལའང་མངོན་གྱུར་ཙམ་སྤངས་པས་གྲོལ་ན་ཞེས་པར་དོན་གྱིས་གོ་དགོས་ཏེ། དེ་ལ་མངོན་གྱུར་ཙམ་སྤངས་པས་ཞེས་མ་གོ་ན་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཞེས་པར་ཡང་མངོན་གྱུར་གྱི་ཁྱད་པར་སྦྱར་མི་རུང་སྟེ་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་གྲོལ་བར་ཞེས་སུ་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ཟིན་བྲིས་ལས་ཀྱང་། དེའི་ཕྱིར་ལམ་དེས་ཉན་ཐོས་སྡེ་པ་གཉིས་དང་ཐུན་མོང་བའི་ཉོན་མོངས་སུ་བཞག་པ་རྣམས་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་ལམ་རྒྱུད་ལ་བསྐྱེད་པས་རེ་ཞིག་མངོན་གྱུར་དུ་རྒྱུ་བ་མེད་པའི་ཚེ་ཉོན་མོངས་ཟད་པས་གྲོལ་བ་ཐོབ་པར་འཇོག་ན། ཉོན་མོངས་མངོན་གྱུར་ཙམ་རེ་ཞིག་སྤངས་པ་དེའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཟག་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་པའི་གྲོལ་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འགོག་པ་ལ་དགོངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དགོས་སོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །མདོར་ན་མངོན་གྱུར་ཙམ་ཞེས་པའི་ཁྱད་པར་དེ་ཉོན་མོངས་སྤངས་པས་ཞེས་པ་ལ་སྦྱར་ནས་ཁས་བླངས་ཀྱི་རྟགས་བྱས་ནའང་མི་བདེ་ལ། དམ་བཅའ་ཁོ་ནར་སྦྱར་ན་ཡང་མི་བདེ་བས་ཚིག་འབྲེལ་འགྲིགས་དཀའ་ཞིང་ཞིབ་ཏུ་བསམ་ཤེས་ན་ཤིན་ཏུ་མི་བདེ་བ་
14-2-15b
ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ཅི་དགར་སྦྱར་རུང་ན། རྟག་གཅིག་རང་དབང་ཅན་གྱི་བདག་འཛིན་གྱིས་དྲངས་པའི་ཉོ༷ན་མོང༷ས་སྤང༷ས་པ༷ས་གྲོ༷ལ་བར་འགྱུར་ན༷་དེ་འདྲའི་བདག་འཛིན་སྤངས་པ་དེ༷འི་དེ༷་མ༷་ཐག༷་ཏུ༷་གྲོལ་བར་ཐལ་ཞེས་དང་། འདོད་མི་ནུས་ཏེ་དེ་ལ་ཡང་སྲིད་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡོད་དེ་དེ་འདྲའི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་སྲེ༷ད་པ་འདི༷་རྟག་གཅིག་རང་དབང་ཅན་དུ་འཛིན་པའི་བདག་འཛིན་གྱིས་དྲངས་པའི་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་ཡང་ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་པའི་བདག་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་འཛིན་པའི་འཇིག་ལྟས་དྲངས་པའི་སྲེད་པ་ཅི་སྟེ་མེད་ཅེས་དང་། བདག་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་དང་བཅས་པའི་ཚོར་བ་མངོན་གྱུར་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བུ་སྦྱར་ན་ཅུང་ཟད་དེ་བདེ་ཡང་གཞུང་རྙོགས་པའི་རྣམ་དཔྱོད་ལ་དགོས་པ་དང་ཡ་མཚན་ཅི་ཡང་མི་འདུག་པས་མ་སྤྲོས་སོ། །དོན་བསྡུས་ན་མི་རྟག་སོགས་བཅུ་དྲུག་གོམས་པའི་ལམ་གྱིས་མི་གྲོལ་བར་སྒྲུབ་འདོད་ན་དེས་མི་གྲོལ་བའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་ཐོག་མ་ནས་བརྗོད་རིགས་ཀྱི། ཁར་འགྲོ་བ་ལ་ལྟག་པ་བསྐོར་བའི་དཔེ་ལྟར་འབྲེལ་མེད་གཞན་བརྗོད་ནས་རང་གིས་རང་ལ་ངལ་བ་སྒྲུབ་པ་འདི་འདྲ་བྱེད་མི་དགོས་སོ།

一般来说，若要证明仅通过了悟四谛无常等十六行相的道而不能获得解脱，则会与经中"以智慧观察四圣谛，此为主要皈依"等无数经典教证和《量决定》中所阐述的理证相违背。若诽谤除应成派之外的其他宗派自道无解脱之路，则是诽谤三世诸圣者之道，必将导致菩萨根本堕罪等过失。因此，通过完全了达细微人无我的四谛之道可以获得解脱，而区分那些宣称阿毗达磨且傲慢的声闻宗派论师不了知我为依缘假立的空性，仅通过了悟以粗略无我为主的四谛十六行相之道不能解脱，这一区分非常重要。
如此，即使"仅现行"这一限定词只应用于"立即"这一命题，但"立即"所指涉的只能是前面的"若断除烦恼而得解脱"，因此也必须从义理上理解为"若断除烦恼仅现行而得解脱"。若不理解"断除仅现行烦恼"，则也不应在"立即"处添加现行的限定词，而应成为"断除烦恼后立即解脱"。
因此，笔记中也说："所以，如果认为通过在相续中生起如前所述的声闻两部共同的道，暂时没有烦恼现行时，即可安立为由断尽烦恼而获得解脱，则应成仅仅暂时断除烦恼现行者，立即获得断尽一切漏的解脱"，这是意在破斥。
总之，无论是将"仅现行"这一限定词应用于"断除烦恼"作为承许的因，还是仅应用于命题，都不妥当，文句关联很难成立，若仔细思考就会发现非常不妥。
若随意组合也可以这样：若由断除因执常一自在我而引生的烦恼而解脱，则应在断除这种我执后立即解脱；不能承认，因为他仍有引发后有的业；有此业，是因为虽然这种人相续中的爱不是由执著常一自在我的我执所引生的烦恼，但为何没有由执著依蕴假立的我为自性成立的我见所引生的爱？以及由于具有俱生我执和现行受等。这样组合稍显合理，但对于解析文本的智慧没有必要也不值得惊奇，故不赘述。
总结而言，若想证明不能通过修习无常等十六行相之道而解脱，应当从一开始就说明不能解脱的原因，而不是像"本该前进却转向后方"那样说出无关的内容，这样只是徒劳无益。


 །
对扎师所称执补特伽罗我所引现事贪作答
ཡང་བྲག་སྤྲུལ་ཞལ་ནས། སྲེད་འདི་ཞེས་པའི་སྐབས་སུ་གང་ཟག་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་དུ་འཛིན་པའི་བདག་འཛིན་གྱིས་དྲངས་
14-2-16a
པའི་སྲེད་པ་མངོན་གྱུར་པ་རེ་ཞིག་སྤངས་ཀྱང་གང་ཟག་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་འཛིན་པའི་འཇིག་ལྟས་དྲངས་པའི་སྲེད་པ་ཅི་སྟེ་མེད་ཅེས་སྦྱར་བ་མི་འཐད་དེ། སྤྱིར་ན་སྐྱེས་བུ་གཅིག་གི་རྒྱུད་ལ་དུས་མཉམ་པའི་བདག་འཛིན་དུ་མས་དྲངས་པའི་སྲེད་པ་དུ་མ་ཡོད་པ་འགལ་ཞེས་སོགས་སྨྲས་ཏེ་དགག་ཁུལ་བགྱིས་ཀྱང་། ཕ་རོལ་པོས་གང་ཟག་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་དུ་འཛིན་པའི་བདག་འཛིན་གྱིས་དྲངས་པའི་སྲེད་པ་མངོན་གྱུར་པ་རེ་ཞིག་སྤངས་པ་ན་སྲིད་པ་ཉེར་ལེན་གྱི་རྐྱེན་སྲེད་པ་སྤངས་ཞེས་འདོད་པ་ལ། ད་དུང་དེ་ཙམ་གྱིས་སྲིད་པ་ཉེ་བར་ལེན་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་སྲེད་པ་མི་ལྡོག་སྟེ། ཁྱོད་ཀྱིས་འདོད་པའི་གང་ཟག་དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་སྲེད་པ་འདི་མངོན་པ་ནས་བཤད་པའི་སྲེད་པ་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་ཡང་། ཤེར་མདོ་ནས་བཤད་པའི་གང་ཟག་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པར་འཛིན་པའི་འཇིག་ལྟ་མ་རིག་པ་ནི་དེ་དག་གིས་མངོན་གྱུར་ཙམ་ཡང་སྤངས་མ་ནུས་ལ། དེས་ན་འཇིག་ལྟ་དེ་དག་གིས་དྲངས་པའི་སྲེད་པ་ཉོན་མོངས་ཅན་ཞིག་ནི་ཅི་སྟེ་མེད་ཅེས་རྩོད་པ་སྔ་མའི་རྗེས་འབྲེལ་དུ་མཐར་གྱིས་རྩོད་པ་ནི་དོན་གྱི་མཁས་པའི་སྲོལ་ལོ། །དེས་ན་སྐྱེས་བུ་གཅིག་གི་རྒྱུད་ལ་དུས་མཉམ་པའི་བདག་འཛིན་དུ་མས་དྲངས་པའི་སྲེད་པ་དུ་མ་ཡོད་པར་འགལ་བ་དང་། ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ནང་ཚན་དུ་གྱུར་པའི་སྲེད་པ་
14-2-16b
ལ་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་པ་ཡོད་པའི་ཞལ་བཞེས་མི་འདུག་ཅིང་། ཕ་རོལ་པོས་འདོད་པའི་གང་ཟག་དེའི་རྒྱུད་ལ་ཕ་རོལ་པོས་འཇིག་ལྟས་དྲངས་པའི་སྲེད་པ་ཡོད་པར་འདོད་ན་ཅི་སྟེ་མེད་ཅེས་ཆེད་དུ་སྨྲ་བར་མི་འགྱུར་ཞིང་། ཀུན་རྨོངས་ཞེས་པའི་ཚིག་གིས་སྲེད་པ་ཉོན་མོངས་ཅན་ཞིག་ནི་སྟོན་བྱས་ན་འོས་ཡིན་ཏེ་རྩོད་པ་སྔ་མའི་འགྲོས་ཀྱིས་ཤེས་པ་དེའི་ཕྱིར་མཁས་པ་ཆེན་པོའི་གསུང་དོན་འོལ་སྤྱི་ཙམ་ཡང་མ་གོ་བར་དོན་མེད་ཀྱི་ཅ་ཅོ་སྒྲོག་པ་འདི་དག་ནི་འབེན་རྩད་མ་ཆོད་པར་མདའ་འཕེན་པ་བཞིན་དུ་མཁས་པས་མཐོང་ན་བཞད་གད་ཀྱི་གནས་སོ། །དེ་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱི་འདོད་པ་ཕལ་ཆེར་ལོག་རྟོག་ཤ་སྟག་ཏུ་འདུག་པས་རེ་རེ་ནས་དགག་པ་བགྱིད་དུ་མི་ལོངས་ཀྱང་སྐབས་སུ་གནས་པ་འགའ་ཞིག་ལུང་རིགས་བྱུང་དུས་དགག་པར་བྱ་ལ། ཞེས་བརྗོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་ཁོ་བོས་ཀྱང་ལན་ཅུང་ཟད་ཙམ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། སྤྱོད་འཇུག་གཞུང་གི་དངོས་བསྟན་གྱི་ཚིག་འདི་ལ། ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་པའི་སྲེད་པ་ཡོད་པ་དམ་བཅའ། ཚོར་བ་སྒྲུབ་བྱེད། ཀུན་རྨོངས་དཔེར་བྱས་པར་ཟད་ལ། དེར་སྲེད་པ་ལ་རྒྱུ་བདག་འཛིན་གཉིས་པོས་དྲངས་པའི་ཁྱད་པར་དང་ཚོར་བ་ལ་བདེན་འཛིན་ནམ་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པར་འཛིན་པའི་ཁྱད་པར་སྦྱར་དགོས་པ་འདི་གཞུང་རྩོམ་པ་པོའི་དགོངས་པ་ཡིན་ན་དངོས་སུ་གསལ་བར་སྦྱར་རིགས་
14-2-17a
ཤིང་། ཚིག་ཀྱང་འདི་ལྟར་རྩོམ་པར་མི་རིགས་ཏེ་ཞེ་འདོད་ལ་ཡོད་པ་ཁ་ནས་མ་འཁྱོལ་བ་ལྟ་བུ་དང་། རིགས་པའི་གནད་སྟོར་ནས་དོན་མེད་རྒྱང་སྐོར་གྱི་ངག་རང་གིས་རང་ལ་ངལ་བ་སྐྱེད་པ་དེ་འདྲ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ཞི་བ་ལྷ་ལྟ་བུ་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་མངའ་སྟེ། སྤྱིར་མཁས་པ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་གསུང་གི་དོན་འོལ་སྤྱི་ཙམ་རྟོགས་ན་ཡང་། རིགས་པ་རྣོ་ལ་ཆོད་ཆེ་བ་བརྟག་བདེ་བ་ཡང་དག་པར་གྲུབ་པས་ཡིད་དགའ་བ་སྐྱེད་པ་ཞིག་ཡིན་གྱི་ནག་ནོག་དབྱེ་བསལ་དཀའ་བ་ཅན་མིན་པར་ངེས་ནུས་སོ།

对扎师所称执补特伽罗我所引现事贪作答
又，札噶活佛说道："在'爱此'一段中，不合理将其解释为'虽然暂时断除了执着补特伽罗为自立实有的我执所引生的现行爱，但为何没有执着补特伽罗自性成立的我见所引生的爱？'因为一般来说，一个人相续中同时有多种我执引生多种爱是相违的"等这种试图反驳的言论。
虽然对方认为当断除执着补特伽罗为自立实有的我执所引生的现行爱时，已断除了能取后有的缘——爱，但这样还不足以断除能取后有的缘——爱，因为虽然你所承认的那种人相续中的爱不是阿毗达磨中所说的烦恼性爱，但他们甚至未能断除般若经所说的执著补特伽罗自方面成立的我见无明的现行，因此，为何没有这些我见所引生的烦恼性爱？这种随着前一辩论逐步展开的争辩，是真正智者的传统。
因此，"一个人相续中同时有多种我执引生多种爱是相违的"，以及"十二缘起支中的爱有非烦恼性的"这些言论不成立，况且，若对方认为其所主张的那个人相续中有对方所承许的我见所引生的爱，则不必特意询问"为何没有"，而且"愚痴"一词是用来表示烦恼性爱的，这从前一辩论的脉络可知。因此，这些人不理解大智者言论的大概含义就无意义地喧嚷，如同未找到靶子就射箭，被智者看见只会成为笑柄。
如此，你的大多数主张全是谬见，虽然没有时间一一驳斥，但在适当时机出现相关经证和理证时会进行驳斥，如是说道。
对此，我也略作回应：对于《入行论》这段文字的直接表述，只是宣称有非烦恼性的爱，以受为能立，以愚痴为喻而已。若要在爱上加上由两种我执引生的区别，在受上加上真实执著或自相成立执著的区别，如果这是著论者的本意，则应当明确表述，而且也不应该这样行文，看起来像是心中所想未能表达出来，丧失理证要点而作无义绕圈之语，徒然自寻烦恼，这种情况绝不会出现在像寂天这样的大士身上。一般而言，若能大致理解大智者言论的含义，就会发现其理证锐利、有力、易于检验且圆满成立，使人心生欢喜，而非混乱难以分辨，这是可以确定的。


 །དེ་ཡང་གོང་གི་རྩོད་པའི་འགྲོས་ན་འདིར་ཁྱད་པར་སྦྱར་རྒྱུ་དེ་རྣམས་གསལ་བར་སྟོན་པའི་ནུས་པ་གང་ཡང་མི་སྣང་སྟེ། གོང་གི་རྩོད་པ་དེ་དག་གི་རིགས་པའི་གནད་ཚིག་འདི་ལ་མར་གཏུགས་ནས་ཤེས་དགོས་ཤིང་འདིས་ཀྱང་གོང་རྣམས་ཤེས་དགོས་ན་འདི་རང་ལའང་ཁྱད་པར་དེ་རྣམས་དངོས་སུ་མེད་པར་མ་ཟད་བརྗོད་ཚུལ་གྱི་དབང་གིས་ཁྱེད་ཀྱི་འཆད་ཚུལ་དེ་དང་འདིར་ཡང་མི་འགྲིགས་པར་མཐོང་ངོ་། །ཇི་ལྟར་ན་སྲེད་འདི་ཞེས་པ་དེ་རེ་ཞིག་ཉེར་ལེན་སྲེད་པ་ནི་མེད་ཅེས་གོང་ན་བཤད་མ་ཐག་པ་དེ་ལ་ལན་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་པས་ན། ཁྱེད་ཀྱི་བཞེད་པ་ལྟར་ཡིན་ན་ཞི་བ་ལྷའི་རང་ལུགས་ལ་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་ཡང་ཞེས་བརྗོད་པ་དོན་མེད་དེ། ཕ་རོལ་གྱིས་གྲོལ་བར་འདོད་པའི་གང་ཟག་དེ་འདྲའི་
14-2-17b
རྒྱུད་ལ་ཡང་སྲིད་ཉེར་ལེན་གྱི་སྲེད་པ་ཡོད་དེ་གང་ཟག་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པར་འཛིན་པའི་འཇིག་ལྟ་ལྷན་སྐྱེས་མ་སྤངས་པས་དེས་དྲངས་པའི་སྲེད་པ་ཅི་སྟེ་མེད་ཅེས་གསུངས་རིགས་པ་ལ། དེ་ལྟར་མ་གསུངས་པར་ཕྱིར་རྒོལ་བས་ཡང་སྲིད་ཉེར་ལེན་གྱི་སྲེད་པ་མེད་པར་ངེས་ཞེས་སྨྲས་པ་ལ་སྲིད་པ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་སྲེད་པ་ཉོན་མོངས་ཅན་མེད་པ་གཞིར་བཞག་མཛད་ནས་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་ཡང་ཞེས་སོགས་ལན་གསུངས་པས་ཤེས་ལ། དེ་ནི་ཕྱིར་རྒོལ་བའི་ངོར་ཀུན་རྨོངས་ལ་དཔེར་བྱས་ནས་སྲེད་པ་ལའང་གཉིས་སུ་ཡོད་པར་བསྒྲུབས་སོ་སྙམ་ན་ཕ་རོལ་པོའི་ངོར་སྲེད་པ་ལ་ཉོན་མོངས་ཅན་ཡིན་མིན་གཉིས་ཡོད་པར་གྲུབ་ཏུ་ཆུག་ཀྱང་དེས་རང་གི་ཞེ་འདོད་ལ་ཅི་ཡང་མི་ཕན་ལ། ཞེ་འདོད་ལ་ཡོད་རྒྱུ་ནི་བདག་འཛིན་གཉིས་པོས་དྲངས་པའི་སྲེད་པ་ཡོད་མེད་ཡིན་ན་དེ་ནི་གཞུང་ཚིག་གིས་མི་སྟོན་ཏེ། འཁོར་རྩའི་འཇིག་ལྟ་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱིས་དྲངས་པའི་སྲེད་པ་ལ་མངོན་པའམ་ཤེར་མདོ་སུའི་ལུགས་ལའང་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་པ་མེད་ལ། དེ་འདྲའི་བདག་འཛིན་གྱིས་དྲངས་པའི་སྲེད་པ་ཉོན་མོངས་ཅན་ཡང་སྲིད་འཕེན་ནུས་ཡོད་པར་བསྒྲུབ་འདོད་ན་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་ཡང་ཞེས་བརྗོད་མི་རིགས་ཏེ་འཁོར་བའི་ཡང་སྲིད་འཕེན་ནུས་ཀྱི་སྲེད་པ་ལ་ཉོན་མོངས་ཅན་གྱིས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་མ་ཡིན་ཏེ་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་ཡང་ཞེས་པ་
14-2-18a
གང་ཟག་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་དུ་འཛིན་པའི་བདག་འཛིན་གྱིས་དྲངས་པའི་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་ཡང་། གང་ཟག་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པར་འཛིན་པའི་འཇིག་ལྟས་དྲངས་པའི་སྲེད་པ་ཅི་སྟེ་མེད་ཅེས་འབྲུ་གནོན་ནོ་སྙམ་ན། རྩ་བའི་ཚིག་ལ་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་ཡང་ཞེས་པ་དང་ཀུན་རྨོངས་བཞིན་དུ་ཞེས་སྨོས་པས་སྤྱིར་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་པའི་སྲེད་པ་ཡོད་པར་གོ་ནུས་ཀྱི་སྐབས་ཀྱི་ཞེ་འདོད་ཉོན་མོངས་ཅན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་གོ་སྟེ། ཅི་སྟེ་མེད་ཅེས་པའི་ཚིག་གོང་གི་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་ཡང་ཞེས་པ་ལ་འབྲེལ་ནས་དོན་སྟོན་དགོས་པ་ལ། དེ་ཡང་དགྲ་བཅོམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་སྲེད་པ་འདི་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་ཡང་ཞེས་དམིགས་བསལ་ནས་དེའི་དཔེར་ཀུན་རྨོངས་བཀོད་དེ་དེ་ནས་ཅི་སྟེ་མེད་ཅེས་བརྗོད་ན་སྲིད་པ་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་པ་ཞིག་ཅི་སྟེ་མེད་ཅེས་ངེས་པར་གོ་ནུས་ཀྱི། དངོས་སྨྲ་བ་ཁྱོད་འདོད་པ་ལྟར་གྱི་དགྲ་བཅོམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་སྲེད་པ་འདི་ཞེས་དཔྱད་གཞིར་བྱས་ནས། དེ་ལ་ཡོད་རྒྱུ་དང་མེད་རྒྱུ་ཞེ་འདོད་ཀྱི་སྲེད་པ་གཉིས་པོ་དང་སྦྱར་ནས་འགྲེལ་ན། མེད་རྒྱུ་ནི་བདག་འཛིན་སྔ་མས་དྲངས་པའི་སྲེད་པ་ཉོན་མོངས་ཅན་མངོན་གྱུར་ལ་བཤད་དགོས་པ། དེ་ལྟ་ན་ཉོན་མོངས་ཅན་ཞེས་པ་ཙམ་བརྗོད་པ་དོན་མེད་དེ། གང་ཟག་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་དུ་འཛིན་པའི་བདག་འཛིན་
14-2-18b
གྱིས་དྲངས་པའི་སྲེད་པ་མིན་པ་དང་། ཉོན་མོངས་ཅན་ཡང་ཡིན་པའི་སྲེད་པ་གཞན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། བྱེ་བྲག་བརྗོད་པ་ལ་སྤྱི་བརྗོད་པ་ནི་འཁྲུལ་ཏེ་ལྷས་བྱིན་མེད་པར་བརྗོད་འདོད་པས་མི་མེད་ཅེས་བརྗོད་པ་བཞིན་ནོ།

然而，根据上述辩论的进程，这里应添加的限定词并无任何明确表达的能力，因为上述辩论的理证要点必须通过这段文字来理解，而这段文字也需要通过上文来理解，但这段文字本身不仅没有直接表述那些限定词，而且从表述方式看，也与您的解释方式不符。
具体而言，"爱此"是针对刚才上文所说"暂时没有取后有的爱"的回应，因此，如果按照您的观点，寂天自宗中说"虽非烦恼性"就毫无意义了，因为他应当说："这种你认为已获解脱的人相续中也有取后有的爱，因为未断除执著补特伽罗自相成立的俱生我见，为何没有其所引生的爱？"但他并未如此说，而是在对方说"确定没有取后有的爱"时，以没有烦恼性取后有的爱为前提，回答说"虽非烦恼性"等，由此可知。
若想：这是在对方面前以愚痴为例，证明爱也有两种。即使在对方看来爱有烦恼性与非烦恼性两种，这对您的本意也毫无帮助，因为您的本意是要证明有两种我执引生的爱存在与否，但文中并不表明这点。在轮回根本俱生我见所引生的爱，无论在阿毗达磨还是般若经的任何传统中都没有非烦恼性的，若想证明这种我执所引生的爱是烦恼性且能引发后有，就不应该说"虽非烦恼性"，因为能引发轮回后有的爱必定是烦恼性的。
若想："虽非烦恼性"是指"虽非执著补特伽罗为自立实有的我执所引生的烦恼性，但为何没有执著补特伽罗自相成立的我见所引生的爱？"这是在深入分析原文。但原文中"虽非烦恼性"和"如愚痴"的表述使人能理解一般存在非烦恼性的爱，却无法理解当前的本意是指烦恼性的爱，因为"为何没有"这一短语必须与前面的"虽非烦恼性"相联系来表达意思。如果说阿罗汉相续中的爱"虽非烦恼性"，然后以愚痴为例，接着说"为何没有"，就必然理解为"为何没有非烦恼性的爱"，而不能按照你们实事论者的观点，将阿罗汉相续中的爱作为考察对象，然后将应有和不应有的两种爱与本意联系起来解释。若如此解释，则不应有的是前一我执引生的烦恼性现行爱，那么仅说"烦恼性"就已足够，因为除了执著补特伽罗为自立实有的我执所引生的爱之外，还有其他烦恼性的爱，而以特殊表达一般是错误的，就像想表达"无贾斌"却说"无人"一样。
;
USER:这些是用于人类学和语言学术用途，请完整直译成简体中文，不要意译缩略，如果文件中有重复的部分也照译不要省略，藏文不要对照输出; 遇到原文是对仗诗歌体时译文也请尽量对仗; 如遇种子字和咒语，以（藏文，梵文拟音，梵文天城体，梵文泰卢固体，汉语字面意义，汉语拟音）六种形式按照紧凑而不省略的长句排列显示： །ཁྱད་པར་དུ་མཛད་ནས་གཉིས་པ་ཉོན་མོངས་ཅན་ཡིན་པར་སྟོན་འདོད་ན་ནི་ཀུན་རྨོངས་ཀྱི་དཔེའང་སྐབས་དོན་དང་མི་མཐུན་པས་བློ་གསལ་བ་ཚོར་རྨོངས་པ་སྐྱེད་པའི་དོན་དུ་བཀོད་པ་ལས་འོས་ཅི་ཡོད། དེས་ན་ཁྱེད་ཀྱི་འཆད་ཚུལ་དེ་ལྟར་ཞི་བ་ལྷའི་ཞེ་འདོད་ཡིན་པར་ངེས་ནུས་ན་སྐབས་དོན་གསལ་བར་གསུངས་རིགས་པ་ལ་དེ་ལྟར་གསུངས་པའི་ཚིག་མཐའ་གཞན་ལའང་མི་སྣང་ཞིང་། ཡུ་ལུང་བཤད་སྲོལ་གྱི་གཞུང་འདི་ལ་དགོངས་པ་རྣམ་དག་དང་ལྡན་ན་ཀློག་པ་པོ་ཕལ་གྱིས་ཀྱང་ཁྱེད་ཀྱི་འཆད་ཚུལ་དེ་ལྟར་ཞི་བ་ལྷའི་ཞེ་འདོད་ཡིན་པ་གོ་ནུས་རིགས་ཏེ་ཞིབ་པར་ངེས་ཤེས་རྟོགས་དཀའ་ཡང་ཆ་འགའ་ཡིས་ཅུང་ཟད་རེ་གོ་ནུས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་དགོས་པས། སྐབས་འདིར་ཀུན་རྨོངས་ལ་དཔེར་བྱས་པ་དེས་མིའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་རྨོངས་རྟག་པའི་བདག་འཛིན་གྱིས་དྲངས་པའི་ཀུན་རྨོངས་དང་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པར་འཛིན་པའི་བདག་འཛིན་གྱིས་དྲངས་པའི་ཀུན་རྨོངས་གཉིས་སུ་ཡོད་ཅེས་དངོས་
14-2-19a
སུ་སྟོན་པ་ངེས་པར་ཚོར་ནུས་པ་ཞིག་མཛད་རིགས་ནའང་། འདིས་ནི་དེ་འདྲའི་མྱང་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་ཚོར་ཏེ་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་ཡང་ཞེས་པས་ནི་ཀུན་རྨོངས་ལའང་ཉོན་མོངས་ཅན་ཡིན་མིན་གཉིས་སུ་ཡོད་པར་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། ཀུན་རྨོངས་ཞེས་པས་ནི་ཉོན་མོངས་ཅན་ཁོ་ན་ལ་གོ་བས་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་པའི་ཀུན་རྨོངས་ཅི་ཞིག་སྨོས་ཏེ། ཡིན་ན་དེ་ལྟར་ཡོད་པར་བརྗོད་ནའང་ངེས་པར་དགོས་ལ། དེ་འདྲའི་དགོངས་པ་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་མེད་པར་གསལ། ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་ཡང་ཀུན་རྨོངས་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་དེའང་ཅི་སྟེ་མེད་ཅེས་མིང་དང་ཚིག་ཁོ་ན་ལྟར་ན་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་ཡང་ཉོན་མོངས་ཅན་ཡིན་དགོས་པའི་སྲེད་པའང་ཅི་སྟེ་མེད་ཅེས་གོ་ནུས་ཀྱི། ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་ཡང་གོང་དུ་བརྗོད་པའི་བདག་འཛིན་གཞན་གྱིས་དྲངས་པའི་སྲེད་པ་ཅི་སྟེ་མེད་ཅེས་ག་ལས་གོ། དེས་ན་དངོས་སྨྲ་བས་དགྲ་བཅོམ་པའི་རྒྱུད་ལ་སྔར་བཤད་པའི་སྲེད་པ་ཉོན་མོངས་ཅན་མེད་པར་ངེས་སོ་ཞེས་ནན་ཏན་དུ་སྨྲ་བ་ལ། ཉོན་མོངས་ཅན་མེད་པར་ཁས་བླངས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་པའི་སྲེད་པ་དེར་ཅི་སྟེ་མེད་ཅེས་ཁས་ལེན་རང་ལ་འཁོར་ཏེ་རྩོད་པ་འདི་ལ་སྐྱོན་ཅིར་ཡང་མ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལྟར་འདི་ནི་མཁས་པའི་རྩོད་ཚུལ་ལ་
14-2-19b
མཁས་པའི་འཇོག་ཚུལ་ཡིན་པས་རྩོད་པའི་བར་མ་ཆད་ནས་རེ་རེའི་ཚིག་ལ་གཏན་ཚིགས་གང་ཡོད་བྱེད་མི་དགོས་ཏེ། དངོས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ལྷག་བཅས་དགྲ་བཅོམ་གྲོལ་བར་འདོད་པའི་ཁས་ལེན་ཁོ་ན་ལ་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོས་རིམ་པ་བཞིན་དུ་སྔ་རྩོད་ཕྱི་རྩོད་ཀྱིས་དགག་པ་མཛད་པར་ཟད་ལ། དེར་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བས་ལྷག་བཅས་དགྲ་བཅོམ་ལ་ཡང་སྲིད་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཡོད་ཅེས་ཁས་ལེན་ཞིང་། མདོ་སྡེ་པ་ལྟ་བུས་ནི་དེ་ལ་ཡང་སྲིད་ཕྱི་མ་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ལས་ནི་མེད་དོ་ཞེས་ཡང་སྲིད་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་སྲེད་པ་མེད་པར་ཡང་འདོད་པས། སྲེད་འདི་ཞེས་པས་དགྲ་བཅོམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཚོར་བས་སྲེད་པ་སྐྱེད་ཚུལ་ཅུང་ཟད་ནས་བཤད་ནས། མདོར་ན་བདེན་བཞི་མི་རྟག་སོགས་བཅུ་དྲུག་རྟོགས་པ་ཙམ་གྱིས་ཡང་སྲིད་ཕྱི་མ་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ལས་འཇོག་མི་ནུས་པར་ཐལ། དེ་ལྟར་རྟོགས་ཀྱང་ཡང་སྲིད་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་སྲེད་པ་སྐྱེད་ནུས་པའི་ཚོར་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་སྲེད་པ་འདི་ལ་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་ཡང་ཡང་སྲིད་འཕེན་ནུས་པའི་སྲེད་པ་ཅི་སྟེ་མེད་ཅེས་སོགས་བྱུང་བའི་ཕྱིར། མདོར་ན་སྐབས་ཀྱི་ངག་གི་སྒྲོས་ནི་ཡང་སྲིད་འཕེན་ནུས་ཀྱི་སྲེད་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ལ་བདག་འཛིན་གང་གིས་དྲངས་སམ་བདེན་འཛིན་གྱིས་དྲངས་པ་ཡིན་མིན་ལ་དཔྱོད་པ་ནི་
14-2-20a
བབས་ཀྱི་རྩོད་གཞི་ཙམ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་རྟོགས་དཀའ་བར་ག་ལ་གནས།
བསྡུས་པའི་དོན་འདི་ཞེས་སྨོས་ཏེ།
བདག་འཛིན་མ་སྤངས་འཁོར་ཡུན་མཐའ་ཡས་པས། །ལམ་འདི་ཙམ་གྱིས་ཐོབ་པའི་ཐར་པ་དེ། །ཡང་དང་ཡང་དུ་སྲིད་མཚོར་ལྟུང་བ་ཡིན། །དེ་ཕྱིར་བདག་མེད་རྟོགས་བྱའི་ལམ་གཞན་ཡོད།།
ཅེས་བྱ་བ་འདི་ནི་གཞུང་གི་དགོངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཞལ་སྔ་ནས། ཇི་སྲིད་ཕུང་པོ་འཛིན་ཡོད་པ། །དེ་སྲིད་དེ་ལ་ངར་འཛིན་ཡོད། །ཅེས་གསུངས་པ་དང་། སྤྱོད་འཇུག་ལས། བདག་ནི་ཉེར་ལེན་ཕུང་པོ་ཙམ་ཞིག་ལ། །ཞེས་གསུངས་པ་ཙམ་ལས་རྟག་པའི་བདག་འཛིན་དང་གང་ཟག་གི་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་དྲི་མའི་རྟེན་གཞི་ཐ་དད་དམ། དེ་དག་གིས་གང་ཟག་དངོས་པོར་ཇི་ལྟར་འཛིན་པའམ་དེའི་དབང་གིས་ཡང་སྲིད་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ལས་འགྲུབ་པའི་ཚུལ་སོགས་ཞིབ་པར་སྟོན་པ་མེད་པས་དཔྱད་པ་ཟབ་མོར་བྱ་བའི་ཚུལ་ལགས་སོ།;


 །ཡང་དགག་སྒྲ་སྦྱར་ཚུལ་ཀྱང་མི་འཐད་དེ། ཉོན་མོངས་ཅན་མེད་ཀྱང་ཞེས་བརྗོད་རིགས་པ་ལ་མིན་ཡང་ཞེས་བརྗོད་པ་དོན་མེད་དོ། །ཡོད་པ་མིན་ཡང་ཞེས་འབྲུ་བསྣན་ཏེ་བཤད་དོ་སྙམ་ན་ཅི་དགའ་ཅི་དགར་བསྣན་ཡང་འགྲིགས་དཀའ་བའི་རང་བཟོའི་ངལ་བ་དང་དུ་བླངས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། ཡང་མེད་རྒྱུ་ནི་བདག་འཛིན་ཕྱི་མས་དྲངས་པའི་སྲེད་པ་ལ་བཤད་དགོས་ན་ཅི་སྟེ་མེད་ཅེས་དྲི་ཚིག་ཙམ་ཞིག་གི་རང་གི་ནུས་པས་དེ་སྟོན་མི་ནུས་ལ། གོང་གི་ཚིག་གི་ཤུགས་ལས་ཀྱང་མི་ངེས་ཏེ། ཞེ་འདོད་ཀྱི་མེད་པར་བཤད་རྒྱུ་དེ་འདྲ་མེད་ཀྱང་ཞེ་འདོད་ཀྱི་ཡོད་པར་བཤད་རྒྱུའི་སྲེད་པ་དེ་འདྲ་ཡོད་ངེས་སུ་གོ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྲེད་པ་དང་པོ་མངོན་གྱུར་པའང་མེད་ལ་ཕྱི་མ་ཡང་མེད་པ་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར། དེས་ན་ཅི་སྟེ་མེད་པ་ཅི་ལ་སྙེགས་ཚིག་ཟིན་ལ་མི་གསལ་བའི་ཚིག་འཐུམས་པོར་འགྱུར་ཞིང་། ཚོར་བ་ཙམ་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་ཞེ་འདོད་ཀྱི་བསྒྲུབ་བྱ་ལ་ནུས་པ་མེད་པར་སོང་བས་ན་ཁྱད་པར་དུ་མ་མངོན་ཤེས་ཀྱིས་བཙལ་ནས་སྦྱར་དགོས་པའི་གཞུང་དུ་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་ཁྱོད་འདོད་པའི་
14-2-19a
དགྲ་བཅོམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་སྲེད་པ་འདི་མངོན་པ་ནས་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་ཡང་ཀུན་རྨོངས་བཞིན་དུ་སྲེད་པ་ལའང་མངོན་པ་ནས་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་ཉོན་མོངས་ཅན་ཡིན་མིན་གཉིས་སུ་ཅི་སྟེ་མེད་ཅེས་འབྲུ་གཉེར་ཏེ་བཤད་ན་དེ་ཙམ་ཞིག་གཞུང་གི་བསྟན་དོན་དུ་འགྱུར་གྱི། ཡང་ཚིག་དེས་འཆད་ཚུལ་གཞན་ལྟར་བྱས་ནས་ཞེ་འདོད་ཀྱི་སྲེད་པ་གཉིས་པོ་ཇི་ལྟར་བསྟན་པར་འགྱུར་ཏེ། སྲེད་པ་ལ་ཉོན་མོངས་ཅན་ཡིན་མིན་གཉིས་ཕ་རོལ་གྱི་ངོར་གྲུབ་ཀྱང་དེས་སྐབས་ཀྱི་རང་གི་ཞེ་འདོད་འཁོར་བའི་ཡང་སྲིད་འཕེན་པའི་སྲེད་པ་དེ་འགྲུབ་པ་ལ་ཅི་ཡང་མི་ཕན་པས་ངལ་བ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །སྤྱིར་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་ཀྱི་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པ་མཐར་ཕྱིན་ཚེ་བདག་དེ་ཕུང་པོ་ལ་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་ངོ་བོས་མ་གྲུབ་པར་ཡང་རྟོགས་ནུས་པར་མཁས་པ་གཞན་གྱིས་བཞེད་དོ། །གོ་བཤད་དེ་འདྲའི་དཔྱད་པ་ཞིབ་ཏུ་སྤྲོས་ན་ཆེས་མང་ཡང་ཕྱོགས་མཚོན་ཙམ་ལས་མ་སྨྲས་སོ། །གང་ཟག་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་དུ་འཛིན་པའི་བདག་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱང་ཡོད་པར་ཁྱེད་ཀྱི་གཞུང་ལས་གསུངས་ལ། གཞན་ཕལ་མོ་ཆེས་གང་ཟག་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པར་འཛིན་པའི་འཇིག་ལྟ་ནི་ལྷན་སྐྱེས་ཡིན་ལ་དེ་ལས་གཞན་ཀུན་བརྟགས་སུ་བཤད་པ་གང་ལྟར་ཡང་སྐྱེས་བུ་གཅིག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་ལས་བསོགས་པའི་སྲེད་པ་ཐམས་ཅད་
14-2-19b
དམིགས་རྣམ་མི་འདྲ་བ་མེད་པར་བདག་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་གཅིག་པུས་དྲངས་ནས་ང་བདེ་བར་བྱའོ་སྙམ་པ་ཙམ་གྱིས་འཇུག་སྟེ། རྟག་པ་དང་རང་རྐྱ་ཐུབ་པ་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་སྦྱར་ནས་དེ་འདྲའི་བདག་བདེ་བར་བྱའོ་སོགས་སྙམ་ནས་མི་འཇུག་པ་ནི། གང་དག་དུད་འགྲོར་བསྐལ་མང་བསྐྱལ་གྱུར་པ། །དེས་ཀྱང་མ་སྐྱེས་རྟག་འདི་མ་མཐོང་ལ། །ངར་འཛིན་དེ་དག་ལ་ཡང་འཇུག་མཐོང་སྟེ། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་ཚུལ་འདྲའོ།

另外，否定词的应用方式也不合理。应该说"虽无烦恼性"，而说"虽非烦恼性"则毫无意义。若想："是添加'虽非存在'之意而解释"，那么随意添加任何内容都难以契合，徒然自寻烦恼，有何益处？
若需要将"不存在的"解释为"由后一种我执引生的爱"，则单靠"为何没有"这一疑问词的本身能力无法表达这一点，从上下文也无法确定，因为即使没有本意中应说明为不存在的内容，也没有任何理由确定本意中应说明为存在的爱一定存在，因为没有第一种爱的现行，也可能没有第二种爱，二者并不矛盾。因此，"为何没有"的指向在文字表面上并不明确，成为一个模糊的表述，而且仅仅以"受"为因也对所欲证明的主题无效，因此变成一个需要通过特殊洞察力才能添加限定词的文本。
此外，如果将你所理解的"阿罗汉相续中的爱虽非阿毗达磨所说的烦恼性，但如同愚痴一样，爱也为何不能有阿毗达磨所说的烦恼性与非烦恼性两种"详细解释，那么这仅仅是文本的教义，而若按其他解释方式来理解这段文字，又如何显示本意中的两种爱呢？即使在对方看来爱有烦恼性与非烦恼性两种，这对证明当下本意——能引发轮回后有的爱——毫无帮助，只是徒劳而已。
一般而言，当彻底了悟无自立实有的补特伽罗我时，也能了知此我仅依蕴假立而无自性，这是其他智者所认为的。若详细展开这类分析解释，虽然还有很多，但我只是略举一二。
你们的论著中说有执补特伽罗为自立实有的俱生我执，而大多数其他人则说执补特伽罗自相成立的我见是俱生的，其余都是遍计的。无论如何，一个人相续中积累业的所有爱，都没有不同的所缘相，都是由一个俱生我执引生，仅仅想"我要快乐"就起作用，而不会添加常、自立等限定而想"这样的我要快乐"等，正如所说："在畜生道中经历多劫，也未见到未生而常的此我，然而我执在它们身上也起作用。"


 །འདིར་གནད་མི་འགལ་བར་ཚིག་གི་འགྲེལ་བ་ཙམ་ལུགས་སོ་སོས་ཇི་ལྟར་མཛད་ཀྱང་ཅུང་ཟད་རེ་ལ་ནན་ཏན་ཆེན་པོས་བརྟག་པ་དང་དེ་ལ་ལན་གྱི་ཁྱད་པར་མ་བྱས་ཀྱང་གནོད་པ་མེད་མོད། ཉོན་མོངས་སྤངས་པས་གྲོལ་ན་ཞེས་པ་ནས། ཚོར་བ་དེ་དག་ལ་ཡང་ཡོད་ཅེས་པའི་བར་འདིས་མདོ་སྡེ་པདྨ་དཀར་པོ་སོགས་ཀྱི་དགོངས་དོན་མཐར་ཐུག་ཐེག་གཅིག་ཏུ་བསྟན་པ་དེ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་རིགས་པའི་ལམ་ནས་བསྒྲུབས་ཤིང་། ཇི་ལྟར་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཁོ་ནའི་སྒོ་ནས་བསྒྲུབས་ཏེ། འཇུག་པ་ལས། གང་ཕྱིར་འདི་ན་དེ་ཉིད་ཤེས་ལས་ཞེས་སོགས་ཀྱིས་བསྟན་པ་ལྟར་གཞུང་འདིར་ཡང་སྐབས་འདིས་དེ་སྟོན་པར་མཛད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔལ་ཕྲེང་སེང་གེ་སྒྲའི་མདོ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་ལགས་པས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་
14-2-20a
ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གི་སྐྱེ་བ་བས་པའང་མ་མཆིས་སོ་ཞེས་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་འཆི་འཕོ་ནི་འདི་གཉིས་ལགས་ཏེ། གཉིས་གང་ཞེ་ན་རྒྱུན་ཆད་པའི་འཆི་འཕོ་དང་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་འཆི་འཕོ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་རྒྱུན་ཆད་པའི་འཆི་འཕོ་ནི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་འཆི་འཕོ་ནི་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དབང་ཐོབ་པ་དང་ཡིད་ཀྱི་ལུས་རྣམས་ལགས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་ཐུག་གི་བར་དུ་ལགས་པས་སོ། །ཞེས་དང་། དེ་ལ་འཆི་འཕོ་དང་པོའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བདག་གི་སྐྱེ་བ་ཟད་དོ་སྙམ་དུ་དགྲ་བཅོམ་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་ཞེས་སོགས་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉོན་མོངས་པ་དག་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་གནས་ཀྱི་སའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་དང་ཀུན་ནས་ལྡང་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སོ། །གནས་ཀྱི་ས་ཡང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ་ལྟ་བ་གཅིག་ལ་གནས་པའི་ས་སོགས་བཞི་གསུངས། ཡང་འདི་བཞིའི་ནང་ན་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་
14-2-20b
ས་ནི་སྟོབས་ཆེ་སྟེ། དེ་ཉན་རང་གི་ཤེས་པས་མི་བརྫི་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གཞོམ་པར་བྱ་བ་ཞེས་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་ས་ནི་སྟོབས་ཆེ་བ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔེར་ན་ལེན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་སྲིད་པ་གསུམ་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་སའི་རྐྱེན་གྱིས་ཟག་པ་མ་མཆིས་པའི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དབང་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡིད་ཀྱི་ལུས་གསུམ་འབྱུང་སྟེ། ཞེས་སོགས་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་བཟང་ངན་རབ་ཏུ་འབྱེད་པའི་ཆོས་ཅན་དག་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་མ་ལགས་ཀྱི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡེ་ཤེས་མཉམ་པ་དག་གིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་ལགས་སོ་ཞེས་སོགས་དང་། གཞན་ཡང་གྲོལ་བ་དང་ཡེ་ཤེས་མཉམ་པ་གཅིག་པུ་མྱང་འདས་ཡིན་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་སྤངས་རྟོགས་མཐར་ཕྱིན་ཉན་རང་ལ་མེད་པས་མཐར་ཐུག་གི་རྣམ་གྲོལ་མིན་པ་དང་། སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་སོགས་ལ་སྒྲིབ་པའི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་མ་རིག་བག་ཆགས་ཀྱི་ས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པས་དེ་སྤངས་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སེང་གེའི་སྒྲ་སྒྲོག་པར་གསུངས་
14-2-21a
ཤིང་། མཐར་ཐུག་ཐེག་གཅིག་ཆོས་ཀྱི་སྐུར་གྲོལ་བ་རིགས་གཅིག་ལས་མེད་པ་དང་། འཕགས་པའི་བདེན་དོན་ཟབ་མོ་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་རྟོགས་པ་ལས་མཐར་ཐུག་གི་གྲོལ་བ་འབྱུང་ཡང་དེ་ཉན་རང་གི་སྤྱོད་ཡུལ་མིན་ཞིང་། སྡུག་བསྔལ་འགོག་པའི་བདེན་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཉན་རང་གི་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་མིན་པ་དམུས་ལོང་གིས་ཉི་མ་བལྟ་མི་ནུས་པའི་དཔེས་གསུངས་སོ།

在此，只要基本原则不相违，各传统如何作出文字解释都无妨，对某些小细节进行认真考察或不特别回应也无害。从"若断除烦恼而得解脱"到"彼等受中亦有"这段内容，实际上是龙树父子通过理证之道证明《白莲华经》等经典的究竟意趣是一乘，具体而言，是通过证悟真实性的智慧来证明，如《入中论》所说："由于此中了知真实"等，此论中这一段也是在阐述此意。
《吉祥鬘狮子吼经》中说："世尊，如是故，阿罗汉与独觉亦具有生法之余依。世尊，彼等已作生者亦不存在。"又说："世尊，死有二种：一者断灭死，二者不可思议回向死。世尊，其中断灭死是具有结生的众生所具有的。世尊，不可思议回向死是阿罗汉、独觉、获得自在的大菩萨以及意生身所具有的，直至菩提心要为止。"又说："依据第一种死，阿罗汉和独觉心中生起'我的生已尽'的认知"等。
"世尊，烦恼有两种：所依地烦恼与普遍生起的烦恼。所依地有四种，即住于一见之地"等四种。"又，此四种中，无明所依地最为强大，声闻缘觉之智不能摧伏它，唯有如来菩提智慧能摧毁它"。"世尊，无明所依地力量强大。世尊，譬如依取缘，从有漏业因生起三有；同样，世尊，依无明所依地缘，从无漏业因生起阿罗汉、独觉以及获得自在菩萨的三种意生身"等。
"世尊，能分别善恶之法者未得涅槃；世尊，唯有平等智者能得涅槃"等。此外，只有解脱与平等智慧才是涅槃，声闻缘觉没有这样的究竟断证，因此不是究竟解脱。障碍力、无畏等的近烦恼有恒河沙数那么多，皆由无明习气地所生，若断除它，则能宣说一切智狮子吼。
最终，一乘法身解脱只有一种，从通达甚深圣谛真理—如来藏而生究竟解脱，但这不是声闻缘觉的境界。这种不可思议的苦灭谛不是声闻缘觉智慧的境界，就像盲人不能见日一样。


 །ཚུལ་དེ་དང་མཚུངས་པར་འཇུག་པ་རང་འགྲེལ་དུ་མཐར་ཐུག་ཐེག་གཅིག་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་སུ་མདོ་དྲངས་ཏེ། འོད་སྲུང་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་གཅིག་ཡིན་གྱི་གཉིས་དང་གསུམ་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དང་། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། སངས་རྒྱས་མྱ་ངན་འདས་པ་ནི། །དམ་པའི་དོན་དུ་གཉིས་མེད་ཉིད། །ཅེས་དང་། དེས་ན་སངས་རྒྱས་མ་ཐོབ་པར། །མྱ་ངན་འདས་པ་མི་ཐོབ་སྟེ། །འོད་དང་འོད་ཟེར་སྤངས་ནས་ནི། །ཉི་མ་བལྟ་བར་མི་ནུས་བཞིན། །ཞེས་སོགས་མདོ་དང་བསྟན་བཅོས་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་དགོངས་པ་དྲི་མ་མེད་པ་ལྟར་མཐའ་ཀུན་གྱིས་སྟོང་པའི་རྣམ་གྲངས་མིན་པའི་དོན་དམ་མཉམ་པ་ཉིད་རྟོགས་པས་འཚང་རྒྱ་ཞིང་། དེ་མ་རྟོགས་ན་མཐར་ཐུག་གི་མྱང་འདས་མི་ཐོབ་པའི་ཚུལ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་པ་བཞིན་དུ་གཞུང་འདིར་ཡང་
14-2-21b
བསྟན་པ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དོན་གནད་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་པས་སྙིགས་མའི་དུས་འདིར་ཡང་རང་ནུས་གང་ཡོད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་དང་ཆོས་ལ་ཕངས་པའི་སེམས་སུ་བྱས་ནས་དེའི་དོན་ཅུང་ཟད་གསལ་བར་བརྗོད་པ་ཡིན་པས་ཐུགས་མི་གནོད་པར་ཞུའོ། །
声闻乘阿罗汉对蕴等诸所知证空性与否对扎师作答
ཡང་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ལགས་ཀྱི་ཞལ་ནས། དེ་ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་ནི་རྨོངས་པ་སྤྱི་དང་། གང་ཟག་གི་བདག་འཛིན་ནི་དེའི་བྱེ་བྲག་སྟེ། ཤིང་དང་པ་ལ་ཤ་བཞིན་ནོ་ཞེས་དང་། ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པས་ཕུང་སོགས་ཤེས་བྱ་མཐའ་དག་གི་སྟེང་གི་སྟོང་ཉིད་མ་རྟོགས་ཞེས་དང་། དེས་རྟོགས་པའི་སྟོང་ཉིད་སྟོང་ཉིད་ཉི་ཚེ་བ་ཡིན་ཞེས་དང་། བྱང་སེམས་རྣམས་ཀྱིས་སྤང་བྱ་སྤོང་ཚུལ་ཡང་ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་དུ་སྒྲིབ་གཉིས་ཀུན་བཏགས་ཀྱི་ཆ་སྤོང་ལ། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་སྒྲིབ་གཉིས་མཉམ་པར་སྤངས་ནས་ས་བརྒྱད་པ་ནས་ཉོན་མོངས་མེད་ཀྱང་དེ་ཕན་ཆད་དུ་ཤེས་སྒྲིབ་འབའ་ཞིག་སྤོང་པར་འདོད་ནས་བོད་ཀྱི་ཞེ་འདོད་དང་མི་བསྲེ་ཞེས་སྨྲས་ཀྱང་སྙིང་པོ་ཡོད་པར་མ་མཐོང་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་སྤོང་བའི་གང་ཟག་ཡིན་ན་ཤེས་སྒྲིབ་སྤོང་བའི་གང་ཟག་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་ཐལ། དེ་དག་གིས་ཉོན་མོངས་པ་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། 
14-2-22a
དེ་དག་གིས་ཉོན་མོངས་པ་མཐའ་དག་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལུགས་འདིར་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་བདེན་འཛིན་གང་ཞིག་ཉོན་སྒྲིབ་ཏུ་བཞེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས། འདི་ལ་ལན་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གོང་གི་ཐལ་བ་དེ་ལ་བོད་སྔ་རབས་པའི་ལུགས་འཛིན་བདག་གིས་འདོད་ལན་དོན་མཐུན་ཐེབས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་དག་གི་ལུགས་ལ་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པ་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་མཐའ་དག་སྤངས་པའི་གང་ཟག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་ཐལ། དེ་དག་གིས་ཉོན་མོངས་པ་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཞེས་སོགས་ཀྱི་དོན་ལུགས་འདིར་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་ཉོན་སྒྲིབ་ཏུ་བཞེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་འཕེན་པ་འདི་ནི་འབེན་རྩད་མ་ཆོད་པའི་མདའ་འཕེན་པ་དང་དངོས་སུ་འདྲ་བར་ཟད་དེ། བོད་སྔ་རབས་པའི་ལུགས་ཀྱི་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ལ་ཆོས་ཀྱི་བདེན་འཛིན་ཉོན་སྒྲིབ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཞལ་བཞེས་ཡོད་ན་དེ་འདྲའི་ཐལ་བ་འཕེན་རིགས་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཐལ་འགྱུར་སྨྲ་བ་སྔ་རབས་པའི་ལུགས་ལ་བདག་འཛིན་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་ནམ་བདེན་འཛིན་ཡིན་ཚད་སྒྲིབ་གཉིས་ཀྱི་ཟླས་ཕྱེ་བའི་ཉོན་སྒྲིབ་འབའ་ཞིག་ཏུ་གཏན་ནས་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ།

与此相同，在《入中论自释》中证明究竟一乘的部分引用经典说："迦叶，若证悟一切法平等性则为涅槃，而彼唯一，非二非三。"《宝性论》中说："佛涅槃，胜义中，即是不二。"又说："是故未得佛，不得涅槃，如舍光与光芒，不能见日。"如是诸大经论的无垢密意，皆认为通达离一切边的非遍计义胜义平等性而成佛，若未通达则不得究竟涅槃，广泛宣说此理，此论中也同样教示了这一大乘殊胜要义。因此在此浊世，我以自己所能，怀着对佛和法的珍惜之心略作阐明，祈请不要介意。
声闻乘阿罗汉对蕴等诸所知证空性与否对扎师作答
又，化身尊者说："而且，你说法我执是一般的愚痴，人我执是其特例，如树与柏树的关系；声闻缘觉阿罗汉未证悟蕴等一切所知上的空性；他们所证悟的空性是片面空性；关于菩萨断除所断的方式，你认为在大乘见道时断除二障的遍计部分，然后逐渐平等断除二障，从八地起虽无烦恼，但此后唯断所知障，并说不要与藏人的本意混杂。"虽如此言，却未见要点。如此则应成：若是断除法我执的补特伽罗，则必是断除所知障的补特伽罗。若承认，则应成声闻缘觉阿罗汉就是佛，因为他们已断除烦恼法我执故，因为他们已断除一切烦恼，因为在此宗中法我执即真实执著且主张是烦恼障故。
对此，我作回答：对上述推论，我作为藏地前辈传统持有者可以恰当地回答"承认"，因为在他们的观点中，声闻缘觉阿罗汉并非断尽一切法我执的补特伽罗。
因此，"应成声闻缘觉阿罗汉即是佛，因为他们已断除烦恼法我执"等推论，是因为"此宗中认为法我执是烦恼障"而提出的，这简直就像射出未找准靶子的箭一样。若藏地前辈传统的应成派实际上承认应成派观点中法的真实执著是烦恼障，那么这样的推论才合理。然而，在前辈应成派传统中，绝不认为分为二类的我执中的法我执或一切真实执著仅仅是由二障分类的烦恼障。


 །དེ་ལ་སུན་འབྱིན་སྨྲ་བ་པོ་ན་རེ། 
14-2-22b
དེ་ཅིས་ཀྱང་འདོད་དགོས་ཏེ་རིགས་པ་དང་ལུང་གིས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཟེར་ན། རིགས་པས་མ་གྲུབ་ཚུལ་འོག་ཏུ་འཆད་པར་འགྱུར་ལ། འདིར་ཕ་རོལ་གྱིས་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་འདོད་པའི་ལུང་གི་ཕྱོགས་ལ་བརྟག་པ་ཅུང་ཟད་བྱ་ན། སློབ་དཔོན་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་ཀྱིས། སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཉེན་པ་གཟིགས་ནས་དེ་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཡང་དག་པར་སྟོན་པའི་སླད་དུ་རྩ་ཤེས་བརྩམས་སོ་ཞེས་དང་། དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྟོག་པས་ཆགས་སྡང་སྐྱེ་བ་དང་རྟེན་འབྱུང་ཤེས་པས་གཏི་མུག་གི་མུན་པ་བསལ་ཞིང་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་ཆགས་སྡང་མི་སྐྱེ་བར་གསུངས་པ་དང་། བཞི་བརྒྱ་པ་ལས། སྲིད་པའི་ས་བོན་རྣམ་ཤེས་ཏེ། །ཡུལ་རྣམས་དེ་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །ཡུལ་ལ་བདག་མེད་མཐོང་ན་ནི། །སྲིད་པའི་ས་བོན་འགགས་པར་འགྱུར། །ཞེས་དང་། བརྒྱ་འགྲེལ་ལས། རྣམ་ཤེས་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ལྷག་པར་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་མི་ཤེས་པའི་དབང་གིས་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཆགས་པ་དང་ལྡན་ཞིང་འཁོར་བར་འཇུག་པའི་ས་བོན་དུ་གྱུར་པ་འགགས་པས་འཁོར་བ་ལྡོག་ཅེས་དང་། འཇུག་འགྲེལ་ལས། མ་རིག་པ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་མེད་པ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་ཅིང་རང་བཞིན་མཐོང་བ་ལ་སྒྲིབ་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནི་ཀུན་རྫོབ་བོ་ཞེས་དང་། དེ་ལྟར་སྲེད་པའི་ཡན་ལག་གིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་
14-2-23a
པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་རྣམ་པར་བཞག་གོ་ཞེས་དང་། རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པ་ལས། དངོས་པོར་ཁས་ལེན་ཡོད་ན་ནི། །འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་འབྱུང་བ་ཡི། །ལྟ་བ་མི་བཟད་མ་རུངས་འབྱུང་། །དེ་ལས་བྱུང་བའི་རྩོད་པར་འགྱུར། །དེ་ནི་ལྟ་བ་ཀུན་གྱི་རྒྱུ། །དེ་མེད་ཉོན་མོངས་མི་སྐྱེ་སྟེ། །དེ་ཕྱིར་དེ་ནི་ཡོངས་ཤེས་ན། །ལྟ་དང་ཉོན་མོངས་ཡོངས་སུ་འབྱུང་། །ཞེས་གསུངས་པའི་ལུང་འདི་རྣམས་ཀྱིས་དངོས་པོ་ལ་བདེན་པར་ཞེན་པ་དེ་འཁོར་བའི་རྩ་བར་བསྟན་པ་དང་། དེ་ཉོན་མོངས་ཅན་དུ་བསྟན་པ་དང་། དེ་ལས་ཆགས་སྡང་སོགས་སྐྱེ་བ་དང་། རྟེན་འབྱུང་གི་དེ་ཉིད་ཤེས་པས་དེ་སྤོང་བར་གསུངས་པས་ན་བདེན་འཛིན་ཉོན་སྒྲིབ་ཏུ་བཞེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། སྤྱིར་དངོས་པོ་ལ་བདེན་པར་ཞེན་པའི་རྨོངས་པ་ལས་འཁོར་བ་འབྱུང་བ་དང་། རྨོངས་པ་དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མ་རིག་པ་ལས་ཆགས་པ་སོགས་འབྱུང་བ་དང་། རྟེན་འབྱུང་དང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་པས་དེ་ལྡོག་པ་ཙམ་ནི་སངས་རྒྱས་པ་སྤྱིའི་ལུགས་ལ་གྲུབ་པས་སྤྱིར་དེ་ཙམ་ཞིག་སྟོན་པའི་ལུང་དེས་བདེན་འཛིན་དེ་ཉོན་ཤེས་གཉིས་ཀྱི་ཟླས་ཕྱེ་བའི་ཉོན་སྒྲིབ་ཁོ་ན་སྟོན་པར་མི་འགྲུབ་སྟེ། སློབ་དཔོན་གྱི་ཞལ་ནས། སྤྱིར་བཏང་བ་ལ་དམིགས་ཀྱིས་བསལ། །བསྟན་བཅོས་ཀུན་ལ་རབ་ཏུ་གཅེས། །
14-2-23b
ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་དངོས་པོའི་དེ་ཉིད་མི་ཤེས་པ་ལས་ཆགས་སོགས་སྐྱེས་ནས་ཇི་ལྟར་འཁོར་བར་འཇུག་སྙམ་ན། ཉོན་མོངས་སྐྱོན་རྣམས་མ་ལུས་འཇིག་ཚོགས་ལ། །ལྟ་ལས་བྱུང་བར་བློ་ཡིས་མཐོང་གྱུར་ནས། །ཞེས་སོགས་འཇིག་ལྟ་ལྷན་སྐྱེས་འཁོར་རྩ་དང་ཉོན་མོངས་པའི་རྩ་བར་གཞུང་འདི་རྣམས་སུ་ཡང་ཡང་འབྱུང་བས་ཤེས་སོ། །མ་རིག་པས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་གནས་ལུགས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་རང་བཞིན་བསྒྲིབས་ནས་སྐྱེ་སོགས་ལྟར་སྣང་བ་ཀུན་རྫོབ་དང་། དེ་སུའི་ངོར་བདེན་ན་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་གིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་མ་རིག་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་རྨོངས་པ་དེའི་དབང་གིས་བདེན་པར་སྣང་ངོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། སྣང་ཡང་བདེན་པར་མི་འཛིན་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་སྣང་གི་བདེན་པར་མི་སྣང་སྟེ། བཅོས་མར་གྱུར་པའི་དངོས་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་སོགས་ཀྱིས་ཤེས་སོ།

对此，驳论者说：
这是必须要承认的，因为已被理证和教证所成立。
若说"未被理证所成立"的方式将在下文解释，此处略作考察对方认为可以作为证据的教证方面。堪布佛护说："见有情为苦所逼，为令其解脱，为正示实事而造《根本中论》"。又说："由执诸事物有自性而生贪嗔，通达缘起则除愚痴黑暗，无事物自性则不生贪嗔"。《四百论》中说："有之种子即识，诸境为识行境，若见境无我，有之种子即灭。"《百论释》说："识由烦恼性无明之力而增益事物自性，对诸事物有贪着，成为轮回的种子，由此灭除而轮回止息。"《入中论释》说："无明于无事物自性上增益，其本性为障碍见自性，是为世俗。""如是，依由爱支所摄的烦恼性无明之力而安立世俗谛。"《六十正理论》说："若执实事，则生贪嗔，生起可畏恶见，由此生诤论。此为一切见之因，此无则不生烦恼，是故若遍知此，则尽见与烦恼。"以上经证表明执著事物为真实是轮回之根本，它是烦恼性的，从它生起贪嗔等，通过了知缘起真实性而断除它，因此认为真实执著是烦恼障。
一般来说，从执著事物为真实的愚痴而生轮回，称此愚痴为烦恼，从无明生贪等，通过了知缘起和真实性而遣除它，这些在整个佛教传统中都已成立，因此仅仅表明这些的经证并不能证明真实执著仅是通过烦恼障与所知障区分的烦恼障。如论师所言："遍有处以特例遮，是为一切论典所珍重。"如是，若问从不了解事物真实性而生贪等如何入轮回，则"见一切烦恼过患无余从萨迦耶见生已"等，在这些论典中反复出现俱生我见是轮回根本和烦恼之根本，由此可知。无明遮障诸法实相无生自性，而现为生等为世俗；若问此在谁前为真，则说"由摄于有支的烦恼无明所具有者的愚痴力而显为真实"。对于虽见现而不执为真实者，仅现为世俗而不现为真实，如所说："有为事物唯世俗"等可知。


 །ཡང་སྟོང་ཉིད་བདུན་ཅུ་པ་ལས། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་དངོས་རྣམས། །ཡང་དག་པར་ནི་རྟོག་པ་གང་། །དེ་ནི་སྟོན་པས་མ་རིག་གསུངས། །དེ་ལས་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་འབྱུང་། །ཞེས་གསུངས་པས་བདེན་འཛིན་འཁོར་བའི་རྩ་བར་དངོས་སུ་མ་བསྟན་ནམ་སྙམ་ན། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་དངོས་པོ་བདེན་འཛིན་གྱི་མ་རིག་པ་ལས་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་
14-2-24a
འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་རྩ་བ་ཤེས་རབ་ལས། མ་རིག་སྒྲིབ་པས་ཡང་སྲིད་ཕྱིར། །འདུ་བྱེད་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་དག ། ཅེས་སོགས་གསུངས་པ་ལྟར་ལ། དེ་ཡང་མ་རིག་པའི་བྱེ་བྲག་གམ་དེ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ལྟ་བ་སྟེ་ངའམ་བདག་ཏུ་རྨོངས་པ་ལས་འཁོར་བའི་རྟེན་འབྲེལ་འགྲུབ་པ་ཡིན་པར་ནི། རྩ་ཤེའི་རབ་བྱེད་བཅོ་བརྒྱད་པ་ལས། ནང་དང་ཕྱིར་རོལ་ཉིད་དག་ལ། །བདག་དང་བདག་གི་སྙམ་ཟད་ན། །ཉེ་བར་ལེན་པ་འགག་འགྱུར་ཞིང་། །དེ་ཟད་པས་ན་སྐྱེ་བ་ཟད། །ལས་དང་ཉོན་མོངས་ཟད་པས་ཐར། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ངར་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ཟད་ནས་འཁོར་བའི་རྟེན་འབྲེལ་ལྡོག་ན་ཡང་མ་རིག་བག་ཆགས་ཀྱི་ས་ནས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་འཆི་འཕོ་བའི་རྒ་ཤིའི་བར་གྱི་རྟེན་འབྲེལ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་མ་ཐོབ་བར་དུ་མི་ལྡོག་པར་ལུང་རྣམས་ལས་གསུངས་པས་མ་རིག་པ་ལས་ཡན་ལག་ལྷག་མ་འབྱུང་ཞིང་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་མ་རིག་པས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ལ། དེའི་གཉེན་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཡིན་པར་ཡང་ལུང་སྔ་མའི་འཕྲོས་ལས། ལས་དང་ཉོན་མོངས་རྣམ་རྟོག་ལས། །དེ་དག་སྤྲོས་ལས་སྤྲོས་པ་ནི། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགག་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །ཡང་བཞི་བརྒྱ་པ་ལས། ལུས་
14-2-24b
ལ་ལུས་དབང་ཇི་བཞིན་དུ། །གཏི་མུག་ཀུན་ལ་གནས་པ་སྟེ། །ཞེས་སོགས་གཏི་མུག་བཅོམ་ན་ཉོན་མོངས་ཀུན་ཆོམ་པར་གསུངས་པ་དང་། མ་རིག་པ་དེ་ལྡོག་པ་ལ་རྟེན་འབྱུང་མཐོང་དགོས་པར་གསུངས་པ་དང་། རྟེན་འབྱུང་གི་དོན་ཡང་རང་བཞིན་སྟོང་པར་གསུངས་པ་དང་། ཡང་རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པ་ལས། གང་ཡང་རུང་བའི་གནས་རྙེད་ནས། །ཉོན་མོངས་སྦྲུལ་གདུག་གཡོ་ཅན་གྱིས། །ཟིན་པར་འགྱུར་ཏེ་གང་གི་སེམས། །གནས་མེད་དེ་དག་ཟིན་མི་འགྱུར། །ཞེས་སོགས་ཀྱི་ལུང་རྣམས་ལས་དངོས་པོ་ལ་བདེན་པར་འཛིན་པ་ཉོན་མོངས་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་ན། བདེན་འཛིན་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་མིང་གིས་བཏགས་པ་ནི་བདེན་ཏེ། རྨོངས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཉོན་མོངས་ཞེས་པའི་མིང་འཇུག་པ་དགག་ཏུ་མེད་ཅིང་མདོ་བསྟན་བཅོས་ཀུན་ནས་ཀྱང་དངོས་པོའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མི་ཤེས་པའི་མ་རིག་པ་ལ་ཉོན་མོངས་ཞེས་མིང་བཏགས་པ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་འབྱུང་མོད། དེ་ཙམ་གྱིས་ཉོན་ཤེས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་ཉོན་སྒྲིབ་ཏུ་བཞེད་པ་ཡིན་ན་གོང་དུ་དྲངས་པ་དཔལ་ཕྲེང་གི་མདོ་ལ་སོགས་པ་མང་ཞིག་ལས་མ་རིག་བག་ཆགས་ཀྱི་ས་ལའང་ཉོན་མོངས་པའི་མིང་གིས་བསྟན་པ་དང་། སྤྱིར་རྨོངས་པ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་མིང་འཇུག་པས་དེ་ལྟར་
14-2-25a
སྦྱར་བ་ཚད་མེད་ན་དེ་ཐམས་ཅད་ཉོན་སྒྲིབ་འབའ་ཞིག་ཡིན་དགོས་པས་ཤེས་སྒྲིབ་གཏན་མེད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ཐལ་འགྱུར་བའི་རིང་ལུགས་ཀྱི་གཞུང་ཆེན་པོ་རྣམས་སུ་བདེན་འཛིན་ཉོན་སྒྲིབ་ཡིན་གྱི་ཤེས་སྒྲིབ་མིན་ཞེས་གསལ་པོར་བསྟན་པའི་ཁུངས་མེད་བཞིན་ཚིག་གི་འཐེན་ཕྱོགས་ཙམ་གྱིས་ནི་གང་ཡང་མི་འགྲུབ་སྟེ། འགྲུབ་ན་རང་རྒྱུད་པའི་ལུགས་ལའང་དེ་ལྟར་བཞེད་པའི་ལུང་ཡོད་ཅེས་སྨྲས་ན་ཆོག་པར་མངོན་ཏེ། དབུ་མ་རྒྱན་ལས། ཆོས་ལ་བདག་མེད་མཁས་པ་ནི། །རང་བཞིན་མེད་པ་གོམས་བྱས་པས། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་བྱུང་བ་ཡི། །ཉོན་མོངས་བསྒྲིམ་པ་མེད་པར་སྤོང་། །ཞེས་གསུངས་པ་སོགས་འདི་འདྲའི་ལུང་རང་རྒྱུད་པའི་གཞུང་རྣམས་སུའང་འབྱུང་བས་ཤེས་སོ།

有人可能会问："《空性七十论》中云：'从因缘所生法，若执为真实，佛说为无明，由此生十二支。'这不是直接指明真实执著是轮回根本吗？"如前所述，从执著事物为真实的无明生起十二缘起支，如《根本中论》所说："由无明障蔽，为再有之故，三种行"等。
这种无明的特殊形态或与之相应的见解，即对"我"或"自我"的愚痴，是轮回缘起形成的基础，正如《根本中论》第十八品所说："于内外事物，我与我所执尽，则灭近取，灭彼则尽生，业惑尽则解脱。"
此外，即使俱生我执灭尽而轮回缘起逆转，但从无明习气地起不可思议死亡的老死缘起，直至获得佛地之前都不会逆转，如经典所言。无明生起其余支分，一切障碍的根本由无明产生，其对治则是证悟空性的智慧，如前述经文后续所言："业与烦恼从分别，彼等从戏论，戏论由空性灭。"
又《四百论》云："如身中身根，愚痴住于一切"等，说明破除愚痴则摧毁一切烦恼。又说需见缘起才能遣除无明，缘起的含义即自性空。《六十正理论》中又说："获得任何依处，为烦恼毒蛇恶动者所执，凡心无所住，彼等不被执。"诸如此类的经证都将执著事物为真实说为烦恼。
真实执著被命名为烦恼确实如此，因为所有愚痴都可称为烦恼，这是无可否认的。在一切经论中，不了解事物真实性的无明也反复被称为烦恼。但仅凭这点就认为它是通过烦恼障与所知障区分的烦恼障，那么前引《吉祥鬘经》等多处经文中也将无明习气地称为烦恼，而且一般来说，所有愚痴和颠倒分别都可称为烦恼，如果仅凭此名称应用就无限扩大，那么这一切都必须是纯粹的烦恼障，所知障将完全不存在。
因此，在应成派的大论典中并无明确说明真实执著是烦恼障而非所知障的依据，仅凭文字牵强附会并不能证明什么。若能证明，那么在自续派的传统中也可以说有这样的经证，例如《中观庄严论》云："善巧法无我，由修无自性，无需费力即能断，颠倒所生之烦恼。"类似的经证在自续派的论著中也有出现，由此可知。


 །དེས་ན་འདིར་བཤད་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཚོན་ནས་དེ་འདྲའི་ལུང་ཆེས་མང་པོ་ཡོད་ཀྱང་དེ་ཙམ་གྱིས་ཕ་རོལ་གྱི་ཞེ་འདོད་མི་འགྲུབ་པའི་ཚུལ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་སོགས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཆོས་ལ་སྒྲིབ་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཚད་མེད་ཡོད་པར་གསུངས་པ་དང་། སྤྱིར་ཉོན་མོངས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་བྱེད་པ་ལ་སྒྲིབ་མོད་ཀྱི་དེ་ལྟར་བསྟན་པའི་ལུང་དེས་ཉོན་མོངས་ཡིན་ཚད་ཤེས་སྒྲིབ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབས་ན་མི་འགྲུབ་པ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ན་སྒྲིབ་པ་གཉིས་པོ་འདི་ནི་ཐར་པ་དང་
14-2-25b
ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་གེགས་བྱེད་པའི་གཙོ་བོའི་རིགས་སུ་གནས་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པ་སྟེ། འཇིག་ལྟ་ལས་བྱུང་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལ་ཉོན་སྒྲིབ་དང་། འཁོར་གསུམ་དུ་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལ་ཤེས་སྒྲིབ་ཅེས་གསུངས་ཤིང་། སྤྱིར་ཆགས་སོགས་ཉོན་མོངས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལ་གེགས་མི་བྱེད་པ་མིན་ལ། འཁོར་གསུམ་དུ་རྟོགས་པས་ཀྱང་ངར་འཛིན་ཡོད་ཀྱི་རིང་ལ་འཁོར་བའི་སྐྱེ་བ་འགྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལ་ཕན་མི་འདོགས་པ་མིན་ན་ཡང་གཙོ་ཆེ་བའི་སྒོ་ནས་དེ་ལྟར་སྒྲིབ་པ་གཉིས་སུ་བཞག་སྟེ། འཁོར་བའི་རྩ་བ་འཇིག་ལྟ་ལྷན་སྐྱེས་ལྡོག་ན་དེ་ལས་བྱུང་བ་འཁོར་བ་འགྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་ཐམས་ཅད་ལྡོག་ངེས་པས་ཐར་པ་ཐོབ་ན་ཡང་། དེ་ཙམ་གྱིས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་འགྱུར་བའི་སྒྲིབ་པ་སྤོང་མི་ནུས་ལ་ངར་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་སྤངས་པ་ན་འཁོར་གསུམ་དུ་རྟོག་ཀྱང་དེ་ཙམ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་མི་སྐྱེ་སྟེ་རྐྱེན་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་གོང་གི་ཐལ་བ་འཕེན་པ་ལ་ལན་ཅུང་ཟད་བརྗོད་ན། བདག་འཛིན་གཉིས་ཀ་ས་བོན་དང་བཅས་པ་སྤངས་པའི་གང་ཟག་ཡིན་ན་ཤེས་སྒྲིབ་སྤོང་བས་མ་ཁྱབ་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་བདག་མེད་གཉིས་ཀ་མངོན་སུམ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་དང་ཤེས་སྒྲིབ་སྤང་གཉེན་གྱི་ཚུལ་
14-2-26a
དུ་རྒྱུད་གཅིག་ལ་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའི་འགལ་བ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་དང་ཤེས་སྒྲིབ་མཐའ་དག་གང་ཟག་གཅིག་གི་རྒྱུད་ལ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་གཅིག་སོགས་ཀྱི་ཡུན་དུ་འགྲོགས་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར། རྟགས་གྲུབ་སྟེ་མ་དག་ས་བདུན་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་དེ་གཉིས་དེ་ལྟར་ཡིན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ་སྤྱིར་བདག་མེད་གཉིས་རྟོགས་ཀྱི་མཁྱེན་པ་དང་ཤེས་སྒྲིབ་འགལ་བ་མེད་ན་ཚོགས་མཐའ་ཡས་པས་ཟིན་ཀྱང་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། བྱང་སེམས་ལ་སྒྲིབ་གཉིས་སྤངས་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཐོབ་ཕྱིར་ཆོས་བདག་མེད་པ་བསྟན་ནོ་ཞེས་པའི་ལུང་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ།

因此，通过以上所述为例，虽然这类经证有很多，但仅凭这些并不能成立对方的本意，应当了解这一点。例如，经中说有无量烦恼障碍一切智的力、无畏等法，而且一般来说所有烦恼也都障碍一切智的作用，但若用这些经证来证明"所有烦恼都是所知障"则无法成立，这是类似的情况。
因此，这两种障碍是从它们作为解脱和一切智主要障碍的类别而建立的。从我见生起的烦恼称为烦恼障，从三轮执著生起的烦恼称为所知障。一般而言，贪等烦恼也会障碍遍知一切所知，而三轮执著在有我执期间也会助长形成轮回生的烦恼，但主要是从它们的主要作用而建立为两种障碍。当轮回根本俱生我见逆转时，从它生起的一切形成轮回的烦恼必然逆转，因此获得解脱，但仅凭这点不能断除成为一切智的障碍。当断除俱生我执时，虽有三轮执著，但仅凭此不生烦恼，因为缺乏条件。
因此，对上述推论略作回应：应成两种我执及其种子全部断除的补特伽罗未必能断所知障，因为如此承认。若承认，则应成证悟二无我的现量智慧，与所知障非以断除方式在一个相续中不共存的矛盾关系，因为你与所有所知障可能在一个补特伽罗相续中共存一个无数劫等时间。因为承认不净七地相续中的这两者就是如此。不能承认，因为若一般的证悟二无我的智慧与所知障不矛盾，则即使积聚无边资粮也不会有矛盾；又违背"为使菩萨获得断除二障的一切智而教导法无我"的经文。
;


 །ལུང་གི་དོན་ནི་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཚོགས་མཐའ་ཡས་པས་ཟིན་པ་དེས་བདེན་འཛིན་གྱི་བག་ཆགས་འཇོམས་པའི་དོན་དུ་དགོངས་སོ་སྙམ་ན་དེ་མིན་པ་འོག་ཏུ་འཆད་པར་འགྱུར་ལ། ཚོགས་མཐའ་ཡས་པས་ཟིན་པའི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་དེས་ཤེས་སྒྲིབ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་སྤོང་སྙམ་ན། ས་བདུན་པ་པའི་བྱང་འཕགས་ཀྱི་ཐུགས་རྒྱུད་ན་ཡོད་པའི་བདག་མེད་གཉིས་རྟོགས་ཀྱི་མཁྱེན་པ་དེ་གྲངས་མེད་གཉིས་ཀྱི་ཚོགས་དམ་པས་ཟིན་ཀྱང་དེས་ཤེས་སྒྲིབ་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་གནོད་པ་དེ་བཞིན་ད་རུང་གྲངས་མེད་གཅིག་གི་ཚོགས་བསགས་པས་ཟིན་ཀྱང་མི་གནོད་པ་སྲིད་པར་འགྱུར་
14-2-26b
རོ། །དེ་མི་སྲིད་དེ་བདེན་འཛིན་ནི་ཉོན་སྒྲིབ་དང་དེའི་བག་ཆགས་ནི་ཤེས་སྒྲིབ་ཡིན་པས་གང་བདེན་འཛིན་དང་འགལ་བ་བདག་མེད་གཉིས་རྟོགས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དེས་བདེན་འཛིན་ས་བོན་དང་བཅས་པ་སྤང་ནུས་པ་དེ་བཞིན་དུ་སླར་ཡང་གོམས་པས་བདེན་འཛིན་གྱི་བག་ཆགས་གང་ཞིག་ཤེས་སྒྲིབ་ཏུ་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱང་རྩ་བ་ནས་ཅིའི་ཕྱིར་མི་སྤོང་སྙམ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཉན་ཐོས་རྟོགས་པ་མྱུར་བས་ཚེ་གསུམ་གྱིས་ཉོན་སྒྲིབ་བདེན་འཛིན་ས་བོན་དང་བཅས་པ་སྤོང་ནུས་པ་དེ་བཞིན་ཚོགས་མཐའ་ཡས་པས་མ་ཟིན་ཀྱང་བདག་མེད་རྟོགས་པ་དེ་གོམས་པ་ཁོ་ནས་བདེན་འཛིན་གྱི་བག་ཆགས་ཤེས་སྒྲིབ་ཀྱི་མིང་ཅན་དེ་དུས་ཐུང་ངུས་མྱུར་དུ་སྤོང་པའི་གང་ཟག་གཅིག་ཀྱང་སྲིད་པ་ལ་དངོས་སྟོབས་ཀྱི་རིགས་པའི་གནོད་པ་གང་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པ་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་བའི་ཐལ་བ་དེ་སླར་འཁོར་ཉེན་ཆེ་བས་བག་ཡོད་པར་མཛོད་ཅིག་གུ། དེས་ན་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོས་བདེན་འཛིན་གྱི་བག་ཆགས་ལ་ཤེས་སྒྲིབ་ཏུ་མིང་བཏགས་པར་མཛད་པ་ནི། ས་བདུན་པ་མན་ཆད་དུ་ཤེས་སྒྲིབ་འབའ་ཞིག་སྤོང་བ་མིན་པས་བྱེད་པ་གཙོ་ཆེ་ཆུང་གི་དབང་གིས་བདེན་འཛིན་ལ་ཉོན་སྒྲིབ་དང་དེའི་བག་ཆགས་ལ་ཤེས་སྒྲིབ་ཅེས་མིང་འདོགས་ལུགས་ཙམ་ལས་དོན་སྔ་རབས་བའི་བཞེད་པ་དང་ཁྱད་མེད་པར་རང་གིས་སེམས་སོ། །
14-2-27a
གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མིན་ན་ཤེས་སྒྲིབ་དང་འགལ་བའི་གཉེན་པོ་ཚད་མས་རྟོགས་པ་མེད་དེ་བདག་མེད་གཉིས་རྟོགས་ཙམ་ནི་དེ་དང་མི་འགལ་ན་དེ་ལས་གཞན་པའི་གཉེན་པོ་མི་རྙེད་པས་ཤེས་སྒྲིབ་སྤངས་པའི་གང་ཟག་ཀྱང་དཀའ་བར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་བག་ཆགས་གང་གིས་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ལ་གེགས་བྱེད་ན་དེ་མངོན་དུ་གྱུར་པས་ཅིའི་ཕྱིར་གེགས་མི་བྱེད། མངོན་དུ་གྱུར་ཀྱང་གེགས་མི་བྱེད་ན་བག་ཆགས་ཀྱིས་དེ་བས་ཀྱང་མི་བྱེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། མ་དག་ས་བདུན་དུ་ཤེས་སྒྲིབ་སྤངས་པ་མེད་པའི་ལུགས་བཞག་དཀའ་བར་མཐོང་ནས་སྔ་རབས་པའི་ལུགས་ལྟར་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི་ཨ་ཕའི་ཁ་ཕོར་ལ་གཙང་ཞེན་ལྟར་ཞེན་ལྟས་འཇུས་པ་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

若认为经文的意义是被无边资粮摄持的证悟无我智慧能摧毁真实执著的习气，我认为不是这样，下文将会解释。若问："为何被无边资粮摄持的证悟无我不能断除所知障？"七地菩萨圣者相续中的证悟二无我智虽为二无数劫殊胜资粮所摄，却对所知障丝毫无害，同样，再积累一无数劫的资粮所摄持也可能对它无害。
这是不可能的，因为真实执著是烦恼障，其习气是所知障，所以与真实执著相违的证悟二无我智慧能断除带种子的真实执著，同样，通过进一步修习，为何不能从根本断除作为所知障的真实执著习气？若如此，那么声闻以迅速证悟在三生中能断除带种子的烦恼障真实执著，同样，即使未被无边资粮摄持，仅通过修习证悟无我，就能在短时间内迅速断除名为所知障的真实执著习气的人，也应当可能存在，而这没有任何实力理证的障碍，因此"声闻阿罗汉成佛"的过失很可能再次出现，请务必谨慎。
因此，宗喀巴大师将真实执著的习气命名为所知障，是因为在七地以下不单是断所知障，而是根据作用的主次，将真实执著称为烦恼障，其习气称为所知障，仅仅是命名方式不同，在实质上与前辈的主张并无差别，这是我的想法。
如果不是这样，就没有与所知障相违的对治被量所证，因为仅仅证悟二无我与它不相违，而找不到其他对治，所以断除所知障的补特伽罗也将很难存在。此外，若某习气障碍遍知一切所知，那么其现行为何不障碍？若现行不障碍，其习气更不应障碍。
看到在不净七地中没有断除所知障的观点难以建立，所以依照前辈的观点来解释，而不只是像"父亲的碗"般执著自家传统。
;


 །ད་ནི་བདེན་འཛིན་ཉོན་སྒྲིབ་ཡིན་པར་སྒྲུབ་པའི་རིགས་པ་ལ་བསམ་པར་བྱ་བ་སྐབས་སུ་བབ་ཅིང་། དེ་ཡང་རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་ཐུགས་མངའ་སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་ཞལ་ནས། ཡང་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པས་ཕུང་སོགས་ཞེས་བྱ་མཐའ་དག་གི་སྟེང་གི་སྟོང་ཉིད་མ་རྟོགས་ན། དེ་ཆོས་ཅན། འཁོར་བ་ལས་མ་ཐར་བར་ཐལ། འཁོར་བའི་རྩ་བ་ཕུང་སོགས་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པར་འཛིན་པའི་བདེན་འཛིན་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་འཇུག་པ་ལས། ཁྱོད་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་བདག་མེད་མཐོང་བ་ཡིས། །གཟུགས་
14-2-27b
སོགས་དེ་ཉིད་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་། །གཟུགས་ལ་དམིགས་ནས་འཇུག་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་སོགས། །སྐྱེ་འགྱུར་དེ་ཡི་ངོ་བོ་རྟོགས་མེད་ཕྱིར། །ཞེས་དང་། དང་པོར་ང་ཞེས་བདག་ལ་ཞེན་གྱུར་ཅིང་། །བདག་གི་འདི་ཞེས་དངོས་ལ་ཆགས་བསྐྱེད་པ། །ཟོ་ཆུན་འཕྱན་ལྟར་རང་དབང་མེད་པ་ཡི། །འགྲོ་ལ་ཞེས་བདག་དང་བདག་གི་བའི་མིག་སོགས་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པར་འཛིན་པ་ཡོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་འཁོར་བར་འཁོར་བ་མི་འཆད་ཅེས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པའི་འགྲེལ་པ་ལས་ཀྱང་། གང་དག་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དམིགས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སྤོང་བར་འདོད་པ་དེ་དག་ལ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བ་མི་སྲིད་དོ། །ཞེས་སོགས་ལུང་རིགས་ཀྱི་གནོད་པ་བཟློག་ཏུ་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་འཐད་དོ། །
扎师引入中论疏之义则未解其所以然作答
ཡང་དེ་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་འཇུག་འགྲེལ་ཤེས་བྱེད་དུ་དྲངས་པའང་དགོངས་པ་མ་ལོན་པ་ཉིད་དེ། འཇུག་འགྲེལ་ལས་སྔ་མ་དང་མཐུན་པར་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་དམིགས་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་རྟོགས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ་བདག་ཏུ་གདགས་པའི་རྒྱུ་ཕུང་པོ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྲེང་བ་ལས། ཇི་སྲིད་ཕུང་པོར་ཞེས་སོགས་ཤེས་བྱེད་ཀྱི་ལུང་དང་བཅས་ཏེ་གསལ་བར་གསུངས་
14-2-28a
པའི་ཕྱིར། དེས་ན་ཉན་རང་འཕགས་པས་སྟོང་ཉིད་ཉི་ཚེ་བ་ལས་མ་རྟོགས་པ་སོགས་འཁྱོགས་བཤད་ཀྱི་བ་མོས་ལུགས་བཟང་གི་པདྨོ་གཞོམ་པར་མི་བྱའོ། །དེ་ནས་སྤང་བྱ་སྤོང་ཚུལ་ཡང་མི་འཐད་དེ། ཉོན་མོངས་པ་ས་བོན་དང་བཅས་པ་མ་སྤངས་བར་དུ་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཤེས་སྒྲིབ་ཀྱི་ཆ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་སྤོང་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔེར་ན་རས་ཀྱི་སྟེང་དུ་ལྷུང་བའི་སྣུམ་དེ་མ་ཟད་བར་དུ་སྣུམ་གྱིས་གོས་པའི་དྲི་མ་ཕྲ་མོ་སེལ་མི་ཐུབ་པ་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འཇུག་འགྲེལ་ལས། ཏིལ་མར་དང་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་བསལ་དུ་ཟིན་ཀྱང་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་དེ་དག་དང་འཕྲད་པའི་ཡོན་ཏན་ཕྲ་མོ་དམིགས་པ་བཞིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་ཀྱང་བག་ཆགས་ཡོད་པས་ཞེས་སོགས་ཤེས་བྱེད་ཀྱི་ལུང་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་མཚན་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་ལ་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་དགོངས་པ་དང་མཐུན་ན་བོད་ཀྱི་ཞེ་འདོད་ཡིན་ཡང་དང་དུ་བླང་བར་རིགས་སོ། །འོ་ན་མདོ་དང་བསྟན་བཅོས་དུ་མ་ནས་ཉན་རང་ལ་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྫོགས་པར་རྟོགས་པ་མེད་ཅེས་གསུངས་པ་རྣམས་ཇི་ལྟར་དྲངས་ཤེ་ན། ཡོད་དེ་དེས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་མེད་ཅེས་པ་ནི་ཉན་རང་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་མེད་དུ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡོད་ཀྱང་། 
14-2-28b
དེ་དག་རིགས་པའི་རྣམ་གྲངས་མཐའ་ཡས་པའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པ་མེད་པའི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལུང་རིགས་ཚད་ལྡན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་མགྲིན་པ་གཟེངས་བསྟོད་དེ་སྨྲའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ།

现在该思考证明真实执著是烦恼障的理证了。具有观察智慧的化身尊者说："再者，若声闻缘觉阿罗汉未证悟蕴等一切所知上的空性，则应成未从轮回中解脱，因为未断除执著蕴等为自相成立的真实执著这一轮回根本。必然如此，因为《入中论》云：'你说瑜伽师见无我，不能证悟色等真实，因缘于色而行故，贪等得生，因未证彼体性故。'又云：'最初执我为我而生执著，对诸事物生起我所执，如同水车旋转无自主，有情'。此意为只要有我与我所、眼等自相成立的执著存在，就不会断绝轮回。《六十正理论释》也说：'凡是希望虽见色等自性而断除烦恼者，他们断除烦恼是不可能的。'由于有经证理证不可抗拒的过失，故不合理。"
扎师引入中论疏之义则未解其所以然作答
"再者，你引用《入中论释》作为依据也未领悟其真意，因为《入中论释》与前文一致地说：'由缘色等自性而颠倒，故亦不能证悟人无我，因为缘执我所依的蕴故。'如《宝鬘论》所言：'只要对蕴'等，还有明确的引证经文支持，因此不应以偏曲解释的牦牛摧毁优良传统的莲花。那么，断除所断的方式也不合理，因为在未断除带种子的烦恼之前，不能断除丝毫烦恼习气这一所知障部分。例如，布上的油未尽之前，无法消除油渍的细微痕迹，正如《入中论释》所说：'如同去除芝麻油和花等之后，瓶子和毯子等上仍见到与它们接触的细微功德，同样，虽断烦恼但习气仍在'等，有多种引证的经文。由于这些理由，若此与大车轨大师们的密意相符，即使是藏地的主张，也应当接受。那么，许多经论中说声闻缘觉不具有圆满证悟法无我的说法该如何理解？可以说，'他们不证悟法无我'是指：虽然声闻缘觉有通达一切法无实的智慧，但他们没有通过无边理证方式来证悟它，这是依照可靠的经教理证而自豪地宣说的。"


 །འདི་ལ་ལན་གྱི་རིམ་པ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་ཉན་རང་ལ་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡོད་པར་སྟོན་པའི་རིགས་པ་ནི་འཇུག་པ་རང་འགྲེལ་གྱི། རིང་དུ་སོང་བར་བློས་ཀྱང་ལྷག་པར་འགྱུར་ཞེས་པའི་ཐད་ནས་གསུངས་པ་ཡིན་ལ་དེ་དག་གི་གནད་འདིར་མདོར་བསྡུས་སུ་བརྗོད་པར་བྱས་ན། གང་ཟག་གི་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ནི་འཁོར་བར་སྐྱེ་བའི་ཉོན་མོངས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་ཡིན་ལ་དེའི་དམིགས་ཡུལ་གྱི་ང་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཞིག་ན་ངར་འཛིན་སྤང་མི་ནུས་ཀྱང་། དེ་ནི་མ་དཔྱད་པར་ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་རང་གི་ངོ་བོས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞིང་། ཇི་ལྟར་ན་བདག་དེ་དུ་མ་དང་མི་རྟག་པའི་ཕུང་པོ་ཙམ་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅན་དུ་ཤེས་པས་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་ནུས་ལ། དེ་དང་ཕུང་སོགས་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་དམ། ཆོས་བདག་མེད་བསྟན་པ་ལ་སྟོང་གཞིའི་ཁྱད་པར་ཙམ་ལས་སྟོད་ཚུལ་ལ་ཁྱད་མེད་པ་དང་། བདག་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱི་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་དེ་ཡང་ཕུང་པོ་རགས་པའི་རང་བཞིན་བཏགས་ཡོད་ཙམ་ལས་རྫས་སུ་མེད་པར་ཤེས་
14-2-29a
པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ལ་བརྟེན་དགོས་པར་རིགས་པས་གྲུབ་ཚུལ་བསྟན་པས་ཆོས་བདག་མེད་པའམ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་མི་འཐད་པར་སེམས་པ་བཟློག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་ཆོས་དེ་ལ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དེ་ཙམ་ཞིག་ལས་གཞན་དུ་ཅི་ཡང་མེད་ལ། དེ་ཉན་ཐོས་པས་གཏན་ནས་ཁས་མི་ལེན་པ་ཞིག་ན་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཀྱང་རྟོགས་ཐབས་མེད་དོ། །ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་པའི་བདག་དེ་ངོ་བོས་གྲུབ་པར་འཛིན་པའི་འཇིག་ལྟ་ལྷན་སྐྱེས་མ་ཁེགས་བར་དུ་རྟག་གཅིག་རང་དབང་ཅན་གྱི་བདག་སོགས་མེད་པར་ཤེས་ཀྱང་དེ་ཙམ་གྱི་ཐར་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཕྱི་རོལ་པའི་ཆགས་བྲལ་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་ཞེས་རིགས་པས་སྒྲུབ་པར་མཛད་ལ། རྩ་བར་ཡང་། རྟག་བདག་སྤོང་ན་དེ་ཚེ་དེ་ཡི་ཕྱིར། །ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་སམ་ཕུང་པོ་བདག་མི་འགྱུར། །ཁྱོད་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་བདག་མེད་མཐོང་བ་ཡིས། །གཟུགས་སོགས་དེ་ཉིད་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་། །གཟུགས་ལ་དམིགས་ནས་འཇུག་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་སོགས། །སྐྱེ་འགྱུར་དེ་ཡི་ངོ་བོ་རྟོགས་མེད་ཕྱིར། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཉན་ཐོས་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་སྟོང་ཉིད་མི་འདོད་པ་ལྟར་ན་རྟག་པའི་བདག་ཙམ་མེད་པར་རྟོགས་སུ་ཆུག་ཀྱང་བདག་ངོ་བོས་གྲུབ་པར་འཛིན་
14-2-29b
པ་མི་སྤོང་ལ། དབུ་བ་རྡོས་པ་ལྟ་བུ་དུ་མའི་ཆོས་ཚོགས་པ་ལ་རགས་པ་གཟུགས་སུ་འདོགས་པ་ཙམ་གྱི་རགས་འཛིན་ཀྱང་གཞིག་མི་ནུས་ན་གཟུགས་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པའི་ཚུལ་ག་ལ་རྟོགས་ཏེ། དེས་ན་གཟུགས་སོགས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་། གཟུགས་བཟང་པོར་བཟུང་ཞིང་དེ་ལ་དམིགས་ནས་ང་འདི་དང་འཕྲད་པར་བྱའོ་སྙམ་པའི་འདོད་ཆགས་སོགས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ་ཡུལ་དེ་ཡི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་ཡུལ་གཟུགས་སོགས་ཀྱི་དེ་ཉིད་ཤེས་པ་མེད་པར་ཡུལ་དུ་གནས་པ་དང་ངར་འཛིན་མ་སྤངས་པས་ཕྲ་རྒྱས་ཀྱང་ཡོད་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ་རང་འགྲེལ་གྱི་བབ་རྣམས་དང་བསྟུན་པས་ཤེས་སོ། །ཕུང་པོ་རིལ་པོའམ་རགས་པ་མ་གྲུབ་པ་འདི་ལ་ཡང་ཆོས་བདག་མེད་རགས་པ་ཙམ་གྱི་ཐ་སྙད་རུང་སྟེ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཆོས་གང་དང་གང་ཡིན་ཀྱང་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་དེ་དང་དེ་རང་གི་ངོ་བོས་མ་གྲུབ་པ་ནི་དེ་དང་དེའི་སྟོང་ཉིད་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ།

对此我将按次第作答。关于证明声闻缘觉有证悟空性的理证，是从《入中论自释》"远行地慧亦增上"一段开始阐述的，这些要点在此简要说明：人我执是轮回中生起一切烦恼的根本，若其所缘的"我"是自性成立，则无法断除我执。然而，这个"我"只是不经观察而依蕴假立，并非自体成立。同样地，了知此我仅依多种无常蕴而假立，是空性自性，由此能从轮回解脱。这与蕴等的空性或法无我之教导，除了所空基础的差别外，在空的方式上并无不同。了知我是缘起性的空性，也需要先了知粗大蕴的自性仅是假有而非实有，这已通过理证成立，由此可遣除认为法无我或空性不合理的想法。所谓空性，不过是缘起法无有自性，除此之外别无他义。若声闻部完全不承认这点，则也无法了知人无我。在未遣除执著依蕴假立之我为自性成立的俱生萨迦耶见之前，即使知道常一自主之我等不存在，也仅此不能解脱，会像外道的离欲者一样。
如《入中论》根本颂所说："若仅断常我，由此缘故，你的心或蕴不成我。你说瑜伽师见无我，不能证悟色等真实，因缘于色而行故，贪等得生，因未证彼体性故。"这表明，如果你声闻部不承认缘起性空，那么即使了知常我不存在，也不能断除执著我为自性成立；就像不能破除执粗相为实有——如同把许多水泡组合执为粗大形体一样，又怎能了知色性自性空的道理？因此不能证悟色等真实，执著色为妙好，缘此而生"我要遇见它"的贪等，因为不了解境的本性。这是说明没有了知境色等真相，且由于境仍然存在及未断我执，所以随眠烦恼也存在，这从自释文脉可知。
对于蕴总体或粗相不成立这一点，也可用"粗略的法无我"来称呼，因为无论是什么所知法，都只是假立而非自性成立，这必然是该法的空性。


 །འོན་ཀྱང་ཕུང་པོ་རགས་པ་རྫས་སུ་མ་གྲུབ་པ་ཙམ་འདོད་ཀྱང་དེའི་གདགས་གཞི་ཆ་མེད་ཀྱི་རང་བཞིན་བདེན་པར་གྲུབ་པར་འཛིན་པ་སྲིད་དུ་ཆོས་དེའི་བདག་མེད་རྫོགས་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་ལ་རགས་པའི་རྫས་མ་གྲུབ་པ་ཙམ་རྟོགས་ཀྱང་དེས་བུམ་པ་བདག་མེད་དུ་རྟོགས་པར་
14-2-30a
མི་བརྗོད་དེ། རྟག་བདག་སོགས་མེད་པའི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རགས་པ་ཙམ་རྟོགས་ཀྱང་དེས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་གོ་མི་ཆོད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རགས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་རིལ་པོ་བ་གཅིག་མེད་པར་དུ་མ་ཚོགས་པ་ལ་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཤེས་པའི་ཚུལ་ལ་བརྟེན་ནས་གང་ཟག་གི་བདག་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མ་གྲུབ་པར་རྟོགས་པའི་བདག་མེད་ཕྲ་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡོད་དེ། ངར་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ཞེན་ཡུལ་དེ་ནི་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ནུས་པར་རྣམ་བདུན་ཤིང་རྟའི་རིགས་པས་གཏན་ལ་ཕབ་པ་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་རྣམ་བདུན་ཤིང་རྟའི་རིགས་པ་ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་ནས་དུ་མ་དང་མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ཕུང་པོ་འདི་ལ་ང་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་ང་ངོ་བོས་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ནུས་པ་ནི་ད་ལྟ་ནས་རང་གི་མྱོང་བས་ཤེས་ནུས་ལ། དེ་ལྟར་རིགས་པས་རྟོགས་ནས་གོམས་པར་བྱས་ན་དེ་ལ་གསལ་སྣང་རབ་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཡང་འབྱུང་རིགས་ཏེ་རྟོགས་བྱ་ཡང་དག་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་སོགས་བདེན་པའི་རྣམ་པ་མངོན་སུམ་མཐོང་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་མཐོང་ན་དེ་གོམས་པས་བདག་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱང་ཅིས་མི་སྤོང་སྟེ་མི་སྤོང་ན་བདེན་མེད་རྟོགས་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་
14-2-30b
འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་རང་རྒྱུད་ཀྱི་ཕུང་པོ་བདེན་འཛིན་སུན་མ་ཕྱུང་བས་ངར་འཛིན་མི་ལྡོག་གོ་སྙམ་ན། ངར་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ཞེན་ཡུལ་ང་ཙམ་མིན་པར་ཕུང་པོ་ཡིན་དགོས་ནའང་དེ་མིན་པར་འཇུག་པ་ལས་གསལ་པོར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང་ཐ་སྙད་དུ་བདག་རྫས་སུ་མེད་ལ་ཕུང་པོ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་འཐད་པ་དང་། ཡུལ་བདག་གཉིས་པོ་སྟོང་པར་ཤེས་པས་དེ་འཛིན་གཉིས་པོ་ལྡོག་པ་རིགས་པ་སྨྲ་བའི་ཚུལ་ཡིན་གྱི། ཡུལ་སྟོང་པར་ཤེས་ཀྱང་གདགས་པའི་གཞི་ཙམ་མ་ལོག་པས་དེར་འཛིན་མི་ལྡོག་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་མེད་དུ་ཤེས་ཀྱང་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་མ་ལོག་པ་སྲིད་དུ་བདེན་འཛིན་དང་ཆགས་སོགས་ལྡོག་པར་ཡང་དཀའ་བར་འགྱུར་རོ། །སྣང་བཞིན་དུ་ཡང་སྟོང་པའི་ཕྱིར་དེར་མ་ཞེན་ན་སྣང་བ་ཙམ་གྱིས་བདེན་འཛིན་མི་སྐྱེད་དོ་སྙམ་ན། ཕུང་པོ་ཙམ་བདེན་པར་བཟུང་ཡང་ངའོ་སྙམ་དུ་བདེན་པར་མ་བཟུང་ན་ཕུང་པོར་བཟུང་བ་ཙམ་གྱིས་ངར་འཛིན་མི་དགོས་ཏེ་དེ་གཉིས་དམིགས་རྣམ་མི་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྲིད་ཕུང་པོར་འཛིན་ཡོད་པ་ཞེས་སོགས་ཀྱི་ལུང་དོན་ནི་གོང་དུ་མདོ་ཙམ་བརྗོད་ཟིན་པས་འདིར་མི་སྤྲོའོ། །གལ་ཏེ་ཕུང་པོར་ཡང་བཟུང་རང་གི་རྒྱུད་དུ་ཡང་བཟུང་བ་ཙམ་གྱིས་ངར་འཛིན་པ་སྐྱེ་བ་མིན་ནམ་སྙམ་དུ་ལས་དང་པོ་པ་དག་སེམས་ན་
14-2-31a
དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། དུ་མ་ཚོགས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་གཅིག་པུའི་ངོ་བོ་མེད་པ་དང་དེ་མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་དུ་ངེས་པའི་ཚེ། དེ་ཙམ་ལ་བདག་ཏུ་བློས་ཕར་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་བདག་དོན་དུ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ན། རང་རྒྱུད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཆ་དུ་མ་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་ང་མང་པོ་ཡོད་སྙམ་པའི་བློ་ལྷན་སྐྱེས་འབྱུང་མི་སྲིད་ལ། གཅིག་པུའི་ང་ཞེས་འཛིན་པའི་གཞི་ཞིག་ནི་གདགས་གཞི་ཕུང་པོ་འདི་ལ་མེད་ངེས་སུ་མཐོང་བའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་ན་རང་རྒྱུད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན་ཏེ་ཐག་པ་ཡོད་པར་བཟུང་ཡང་སྦྲུལ་དུ་མི་འཛིན་པ་དང་འདྲའོ།

 །འོན་ཀྱང་ཕུང་པོ་རགས་པ་རྫས་སུ་མ་གྲུབ་པ་ཙམ་འདོད་ཀྱང་དེའི་གདགས་གཞི་ཆ་མེད་ཀྱི་རང་བཞིན་བདེན་པར་གྲུབ་པར་འཛིན་པ་སྲིད་དུ་ཆོས་དེའི་བདག་མེད་རྫོགས་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་ལ་རགས་པའི་རྫས་མ་གྲུབ་པ་ཙམ་རྟོགས་ཀྱང་དེས་བུམ་པ་བདག་མེད་དུ་རྟོགས་པར་
14-2-30a
མི་བརྗོད་དེ། རྟག་བདག་སོགས་མེད་པའི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རགས་པ་ཙམ་རྟོགས་ཀྱང་དེས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་གོ་མི་ཆོད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རགས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་རིལ་པོ་བ་གཅིག་མེད་པར་དུ་མ་ཚོགས་པ་ལ་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཤེས་པའི་ཚུལ་ལ་བརྟེན་ནས་གང་ཟག་གི་བདག་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མ་གྲུབ་པར་རྟོགས་པའི་བདག་མེད་ཕྲ་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡོད་དེ། ངར་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ཞེན་ཡུལ་དེ་ནི་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ནུས་པར་རྣམ་བདུན་ཤིང་རྟའི་རིགས་པས་གཏན་ལ་ཕབ་པ་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་རྣམ་བདུན་ཤིང་རྟའི་རིགས་པ་ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་ནས་དུ་མ་དང་མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ཕུང་པོ་འདི་ལ་ང་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་ང་ངོ་བོས་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ནུས་པ་ནི་ད་ལྟ་ནས་རང་གི་མྱོང་བས་ཤེས་ནུས་ལ། དེ་ལྟར་རིགས་པས་རྟོགས་ནས་གོམས་པར་བྱས་ན་དེ་ལ་གསལ་སྣང་རབ་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཡང་འབྱུང་རིགས་ཏེ་རྟོགས་བྱ་ཡང་དག་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་སོགས་བདེན་པའི་རྣམ་པ་མངོན་སུམ་མཐོང་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་མཐོང་ན་དེ་གོམས་པས་བདག་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱང་ཅིས་མི་སྤོང་སྟེ་མི་སྤོང་ན་བདེན་མེད་རྟོགས་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་
14-2-30b
འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་རང་རྒྱུད་ཀྱི་ཕུང་པོ་བདེན་འཛིན་སུན་མ་ཕྱུང་བས་ངར་འཛིན་མི་ལྡོག་གོ་སྙམ་ན། ངར་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ཞེན་ཡུལ་ང་ཙམ་མིན་པར་ཕུང་པོ་ཡིན་དགོས་ནའང་དེ་མིན་པར་འཇུག་པ་ལས་གསལ་པོར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང་ཐ་སྙད་དུ་བདག་རྫས་སུ་མེད་ལ་ཕུང་པོ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་འཐད་པ་དང་། ཡུལ་བདག་གཉིས་པོ་སྟོང་པར་ཤེས་པས་དེ་འཛིན་གཉིས་པོ་ལྡོག་པ་རིགས་པ་སྨྲ་བའི་ཚུལ་ཡིན་གྱི། ཡུལ་སྟོང་པར་ཤེས་ཀྱང་གདགས་པའི་གཞི་ཙམ་མ་ལོག་པས་དེར་འཛིན་མི་ལྡོག་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་མེད་དུ་ཤེས་ཀྱང་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་མ་ལོག་པ་སྲིད་དུ་བདེན་འཛིན་དང་ཆགས་སོགས་ལྡོག་པར་ཡང་དཀའ་བར་འགྱུར་རོ། །སྣང་བཞིན་དུ་ཡང་སྟོང་པའི་ཕྱིར་དེར་མ་ཞེན་ན་སྣང་བ་ཙམ་གྱིས་བདེན་འཛིན་མི་སྐྱེད་དོ་སྙམ་ན། ཕུང་པོ་ཙམ་བདེན་པར་བཟུང་ཡང་ངའོ་སྙམ་དུ་བདེན་པར་མ་བཟུང་ན་ཕུང་པོར་བཟུང་བ་ཙམ་གྱིས་ངར་འཛིན་མི་དགོས་ཏེ་དེ་གཉིས་དམིགས་རྣམ་མི་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྲིད་ཕུང་པོར་འཛིན་ཡོད་པ་ཞེས་སོགས་ཀྱི་ལུང་དོན་ནི་གོང་དུ་མདོ་ཙམ་བརྗོད་ཟིན་པས་འདིར་མི་སྤྲོའོ། །གལ་ཏེ་ཕུང་པོར་ཡང་བཟུང་རང་གི་རྒྱུད་དུ་ཡང་བཟུང་བ་ཙམ་གྱིས་ངར་འཛིན་པ་སྐྱེ་བ་མིན་ནམ་སྙམ་དུ་ལས་དང་པོ་པ་དག་སེམས་ན་
14-2-31a
དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། དུ་མ་ཚོགས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་གཅིག་པུའི་ངོ་བོ་མེད་པ་དང་དེ་མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་དུ་ངེས་པའི་ཚེ། དེ་ཙམ་ལ་བདག་ཏུ་བློས་ཕར་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་བདག་དོན་དུ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ན། རང་རྒྱུད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཆ་དུ་མ་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་ང་མང་པོ་ཡོད་སྙམ་པའི་བློ་ལྷན་སྐྱེས་འབྱུང་མི་སྲིད་ལ། གཅིག་པུའི་ང་ཞེས་འཛིན་པའི་གཞི་ཞིག་ནི་གདགས་གཞི་ཕུང་པོ་འདི་ལ་མེད་ངེས་སུ་མཐོང་བའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་ན་རང་རྒྱུད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན་ཏེ་ཐག་པ་ཡོད་པར་བཟུང་ཡང་སྦྲུལ་དུ་མི་འཛིན་པ་དང་འདྲའོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
然而，即使承认粗大的蕴是无实体存在的，只要仍执著于它的所依基础——无分可分的自性为真实存在，就不可能完全了知该法的无我性。因此，即使了解瓶子不具有粗大的实体，也不能说这样就已了知瓶子的无我性。这就如同仅仅了知没有常我等的粗浅人无我，并不足以说已了知人无我一样。
这样，基于了解粗大蕴体不是整体的单一体，而仅仅是多种成分聚合而施设的这种方法，可以完全彻底地了知人我自性不成立的细微无我。通过七相车喻的推理可以确知，俱生我执的所缘对象仅仅是依靠条件而假立的，绝无一丝一毫以自性成立的存在。应当了解，正如七相车喻的推理所确立的那样，只有依靠七相车喻的推理，才能领悟到在这多种无常本性的蕴上，"我"仅仅是假立的，而无自性存在的"我"，这一点从现在起就能通过自己的体验来了知。如果通过这样的推理来了解并修习，就应当生起对此最极清晰的显现，因为所了知的是真实义，就像亲见无常等真相一样。
如果能见到这点，通过修习，为何不能断除俱生我执？如果不能断除，那么了知无实性也会变成与此相似的情况。如果认为"因为没有破除对自相续蕴的实有执著，所以不能扭转我执"，那么，俱生我执的所缘对象不仅是"我"，还必须是蕴吗？这不是如此的，因为《入中论》中已明确说明，在世俗中，自我无实体而蕴有实体等差别是合理的。了知对象和自我两者为空，就能扭转对这两者的执著，这是说理的方式。如果了知对象为空，但因所依基础未消失而执著不消，那么即使知道一切法无实性，只要现象未消失，就很难扭转实执和贪爱等。
如果认为"由于虽然显现但也是空的，因此不执著于此，则单凭显现不会生起实执"，那么，即使执著蕴为实有，但如果不执著"这是我"为实有，则仅仅执著为蕴不一定导致我执，因为这两种执著的所缘和行相不同。对于"只要执著有蕴"等经文的含义，上文已简略说明，此处不再展开。
如果初学者想：执著为蕴，又执著为自己相续，这样不就会生起我执吗？事实并非如此。当确认由多种聚合而成的蕴不具有单一体的本质，以及它是无常本性时，就能了知"我"只是心识向外假立而已，实际上并无自我。这样了知后，就不可能生起俱生的"我是多数"的想法，如同蕴有多种部分一样。当清楚地看到在蕴这个所依基础上绝无单一"我"执著的根据时，怎么会对自相续的蕴执著为我呢？就像即使执著有绳子，也不会执著它为蛇一样。


 །རྡུལ་ཕྲན་ཆ་མེད་དང་སྐད་ཅིག་ཆ་མེད་ཀྱི་ཕྲ་བ་ཙམ་གྲུབ་མཐས་དོན་དམ་དུ་ཁས་བླངས་ན་ཡང་དེ་ནི་ཡིད་ཀྱི་དཔྱོད་པས་དོན་ལ་གྲུབ་ཅེས་འདོད་པ་ཙམ་ལས་བདེ་སྡུག་གི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་ཕུང་པོ་འདི་སྣང་བ་ཡོད་ཀྱི་རིང་ལ་ཆ་བཅས་སུ་སྣང་གི་ཆ་མེད་སྣང་མི་ནུས་ལ། ཆ་མེད་དང་སྐད་ཅིག་མ་དུ་མ་ཡོད་དུ་ཆུག་ཀྱང་དེ་ང་མིན་པར་རིགས་པས་ངེས་ཤིང་མངོན་སུམ་རྟོགས་པར་བྱར་ཡོད་པས་དེ་ཙམ་གྱིས་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་ཉེས་པ་ཅི་ཡང་མི་སྐྱེད་དོ། །དེས་ན་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་དང་དུ་མ་སིལ་བུའི་རྣམ་པར་མངོན་སུམ་མཐོང་བའི་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ལ་རང་རྒྱུད་ཀྱི་ཕུང་པོར་སྣང་བ་ཡང་ཆར་དང་འབབ་
14-2-31b
ཆུ་བཞིན་དུ་དུ་མ་ཚོགས་པ་སྐད་ཅིག་ཀྱང་མི་རྟག་པར་གཡོ་ཞིང་འགུལ་ལ་རྡེག་པའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་གཟིགས་པར་གསུངས་པས་ན་གཞི་དེ་ལ་ངའོ་སྙམ་དུ་ང་ངོ་བོས་གྲུབ་པར་ཇི་ལྟར་འཛིན་ཏེ་འཛིན་མི་སྲིད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་རང་རྒྱུད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ཚོགས་པ་བློས་མ་གཞིགས་མ་བརྟགས་པར་ངའོ་སྙམ་དུ་བཏགས་པ་ཡིན་ན་ཡང་། ཞེན་ཡུལ་གྱི་ང་དེ་ཐག་པ་ལ་སྦྲུལ་ལྟར་ཕུང་པོ་དང་གཅིག་ཐ་དད་གང་དུའང་མེད་པར་བློས་ཕར་བཏགས་ཙམ་དུ་ཤེས་ཤིང་གོམས་པ་ན་ཕུང་པོ་ཕྲ་བ་ནས་བདེན་མེད་དུ་མ་རྟོགས་ཀྱང་ངར་འཛིན་ལྡོག་སྟེ། འདུས་བྱས་སྐད་ཅིག་མ་བར་མ་ཆད་དུ་བྱུང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་རྟག་འཛིན་གྱི་བློ་འབྱུང་བ་ཡིན་ན་ཡང་། སྐད་ཅིག་རྣམས་སོ་སོ་བ་ཡིན་པར་ངེས་པའི་ཚེ་རྟག་འཛིན་གྱི་བློ་ངེས་པར་ལྡོག་གི་རྟག་པར་འཁྲུལ་གཞིའམ་གདགས་གཞི་སྐད་ཅིག་མ་རྣམས་རྒྱུན་ཆད་མི་དགོས་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ། བདེ་བར་གྱུར་པའམ་སྡུག་བསྔལ་བར། །མ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་འདོད་པ་ན། །ངའོ་སྙམ་པའི་བློ་གང་དེ། །སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས། །ཞེས་རྣམ་འགྲེལ་ལས་གསུངས་པ་ལྟར། རང་རྒྱུད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་བདེན་པར་འཛིན་ན་ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་བདེ་སྡུག་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཚེ་ངའོ་སྙམ་དུ་བསམ་པའི་བློ་ལྷན་སྐྱེས་ཇི་ལྟར་མི་སྐྱེ་སྙམ་ན། 
14-2-32a
བདེ་སྡུག་གི་ཉམས་མྱོང་ཡང་ཕུང་པོ་རགས་པའི་སྟེང་ནས་ཡིན་གྱི་ཆ་མེད་སིལ་བུ་བ་ལ་མ་ཡིན་ཀྱང་ཟག་བཅས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ཚོགས་པ་ཡོད་པ་སྲིད་དུ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་བདེ་སྡུག་མྱོང་བ་ཙམ་བསླུ་མེད་དུ་ཡོད་ཀྱང་། དེ་ཙམ་གྱིས་ངར་འཛིན་སྐྱེ་མི་དགོས་ཏེ་དུ་མ་ཆོས་ཙམ་གྱི་ཕུང་པོ་ལས་བདེ་སྡུག་མྱོང་བ་འཐད་ཅིང་དེ་ལ་བདག་དང་བདག་གི་བ་གང་ཡང་མེད་པ་དེ་ལྟར་དངོས་སུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བདག་ཏུ་དམིགས་པ་ཟད་པའི་ཚེ་བདེ་སྡུག་སོགས་རང་རྒྱུད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལའང་བདག་གི་བར་མི་འཛིན་ཏེ་བདག་གི་བར་འཛིན་པ་ནི་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་འཇུག་པ་ལས། གང་ཕྱིར་བྱེད་པོ་མེད་ཅན་ལས་མེད་པ། །དེ་ཕྱིར་བདག་གི་བདག་མེད་པ་ཡོད་མིན། །དེ་ཕྱིར་བདག་དང་བདག་གིས་སྟོང་ལྟ་བའི། །རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་བདག་དང་བདག་གིར་མི་འཛིན་པ་དེ་དག་ལ་ཙན་དན་དང་སྟེའུ་མཉམ་པའི་བློ་འབྱུང་སྟེ་ཆགས་བྲལ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་མིན་ན་ཐ་སྙད་དུ་ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་བདེ་སྡུག་མྱོང་བ་ཙམ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལའང་ཡོད་པས་ཕུང་པོ་བདེན་མེད་ཙམ་རྟོགས་ཀྱང་རུང་ཕུང་པོ་ཡོད་པའི་རིང་ལ་བདེ་སྡུག་མྱོང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ངར་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་ན་ཡང་། དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་ངར་འཛིན་
14-2-32b
ལྷན་སྐྱེས་དྲུང་ནས་མ་ཕྱུངས་པ་སུའི་ལུགས་ལའང་མི་སྲིད་དོ། །དེས་ན་ཡང་དག་པའི་དོན་རིགས་པས་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་གོམས་པ་ལས་དེའི་དོན་མངོན་སུམ་མཐོང་ཞིང་། སླར་ཡང་གོམས་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་ལས་དེའི་བཟློག་ཕྱོགས་སྒྲོ་འདོགས་པའི་ཀུན་རྟོག་རྨང་ནས་ཞི་བར་འདོད་པ་ནི་ལམ་ཡང་དག་སྒོམ་པ་ཀུན་གྱི་ཚུལ་ལུགས་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་ངེས་པར་བྱའོ།

即使承认极微无分和刹那无分的细微部分为胜义谛，这也只是意识推测认为客观存在而已。实际上，作为苦乐所依的这些蕴，在显现存在期间，都显现为有部分的，不可能显现为无部分。即使承认存在无分和多刹那，通过推理确定并能现量了知那不是"我"，因此仅此不会产生任何执为自我的过失。
因此，阿罗汉们现量见到一切行无常和多种散乱相，对于自相续蕴的显现，也如同雨水和流水般，见其为多种聚合、刹那不住、动荡波动的形态，所以怎么可能对这样的基础执著为"我是自性存在的"呢？这是不可能的。
这样，即使对自相续蕴聚在未经分析考察时假立为"我"，当了知所执著的"我"如同绳上之蛇一样，既非与蕴一体也非异体，而只是心识假立，并修习此理解时，即使未通达从细微层面上蕴无实性，也能扭转我执。就像虽然是依靠无间断产生的有为刹那而生起常执心识，但当确认各个刹那是分离的时，常执心必然扭转，而不需要断绝被误认为常或假立基础的刹那相续，这是相同的道理。
如果想："如《释量论》中所说：'当希望成为快乐或不成为痛苦时，那个"我"的念头，与有情的见解俱生。'那么，当真实执著自相续蕴时，在体验基于蕴的苦乐时，怎么会不生起俱生的'我'的念头呢？"
回答是：苦乐的体验也是基于粗大蕴而非无分散乱的部分。只要有漏蕴聚存在，依靠它而有苦乐体验，这确实不虚，但这并不必然导致我执的产生。因为多种法性的蕴可以合理地体验苦乐，而其中没有任何我和我所，这是可以直接了知的。当灭尽对我的执著时，对苦乐等自相续蕴也不再执著为我所，因为对我所的执著源于对我的执著。
正如《入中论》所言："因为无作者则无业，因此我所无我则不存在。因此，见我与我所空的瑜伽行者，将获得解脱。"如此不执著我和我所的人，会生起檀香与斧子同等的心，这称为离贪。
若非如此，世俗中仅仅体验依靠蕴的苦乐，即使是大阿罗汉也有，如果仅仅了知蕴无实性而不能在蕴存在期间因体验苦乐而扭转俱生我执，那么阿罗汉不可能从根本上拔除俱生我执，但这在任何宗派中都是不可能的。
因此，通过推理确立真实义并修习，从而现量见到其义，再通过圆满修习而从根本平息其反面增益分别，这是一切正道修行的方式，应当如此确定。


 །གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པ་ཙམ་ཉན་རང་ལ་ཡོད་པར་བསྟན་པའི་རིགས་པ་དེས་སྐད་ཅིག་དང་རྡུལ་ཕྲན་ཆ་མེད་ཀྱིས་བརྩམ་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཡང་དབུ་བ་རྡོས་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་སྟོན་ནུས་ཤིང་། ཉན་ཐོས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་རགས་པ་བཅོམ་ཞིང་བློས་གཞན་བསལ་དུ་རུང་བ་རྣམས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་ཙམ་དུ་འདོད་ཀྱང་དེ་སྟོང་པར་མི་འདོད་པ་ལ། འདིར་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ་དང་སྟོང་པ་ཉིད་དོན་གཅིག་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་རིགས་པ་དེས་ཉན་ཐོས་སྡེ་བས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སུན་འབྱིན་པ་གཞི་མེད་དུ་བཟློག་ནུས་ཏེ། དངོས་སྨྲ་བ་དག་གི་ཞེ་འདོད་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པའི་དངོས་པོ་མེད་ན་བྱ་བྱེད་སོགས་མི་འཐད་དོ་སྙམ་པ་ལ། དགེ་མི་དགེའི་ལས་སོགས་བྱ་བྱེད་བདེན་གྲུབ་ཏུ་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ལེགས་པར་དཔྱད་ན་ཆ་མེད་པའི་སྐད་ཅིག་གཅིག་དང་རྡུལ་ཕྲན་གཅིག་ལས་མི་འབྱུང་བར་རྒྱུན་དང་ཚོགས་པ་ལས་འབྱུང་ལ། རྒྱུན་དང་ཚོགས་པ་ནི་བཏགས་པ་ཙམ་སྟེ། གང་བཏགས་པས་གྲུབ་པ་དེ་ནི་
14-2-33a
རང་གི་ངོ་བོས་མ་གྲུབ་པའོ། །ཞེས་རིགས་པའི་ལམ་ནས་གསལ་པོར་བསྟན་པའི་ཚེ་དངོས་སྨྲ་བས་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རིགས་པའི་ལམ་ནས་བརྒལ་མི་ནུས་ལ། དེ་ལྟར་གྲུབ་ན་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་བྱ་བྱེད་རྒྱུ་འབྲས་ཤིན་ཏུ་འཐད་ཅིང་དངོས་པོར་གྲུབ་པ་ལ་མི་འཐད་པའི་ཚུལ་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་དེ་འདྲའི་བརྗོད་པ་དེ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་བརྒལ་མི་ནུས་ཏེ་དངོས་སྨྲའི་གྲུབ་མཐའ་འཛིན་པ་དག་གིས་རྟེན་འབྱུང་དང་སྟོང་པ་ཉིད་དོན་གཅིག་ཏུ་མི་སེམས་པར་མ་ཟད། མྱུ་གུའི་སྐྱེ་བ་བདེན་པར་ཡོད་དེ་ས་བོན་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་དང་བདེན་གྲུབ་ཡིན་པ་འགལ་མེད་དུ་ཁས་ལེན་ལ། དེའི་ཕྱིར་རྒྱུན་དང་ཚོགས་པ་སོགས་ཁོ་རང་གིས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་འདོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཆ་མེད་ཀྱི་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་བཞག་ཀྱང་དེ་དག་གི་ངོ་བོ་སྟོང་མི་དགོས་པར་བདེན་གྲུབ་ཏུ་འདོད་པས་སོ་སྙམ་ན། གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་གྱི་ཉན་ཐོས་པས་དེ་ལྟར་སྨྲ་བ་ནི་བདེན་ཀྱང་ཉན་ཐོས་སྡེ་པ་དེ་དག་གི་ལུགས་ལའང་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་ནི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་མངོན་སུམ་རྟོགས་པ་ལས་འབྱུང་བར་ཁས་ལེན་པས་ན་ཉན་རང་གི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པའི་གང་ཟག་དེས་རང་གི་ཡན་ལག་དུ་མ་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་པའི་ཡན་ལག་ཅན་ཤིང་རྟ་དང་བུམ་པ་སོགས་དང་གཟུགས་སོགས་རགས་པའི་དངོས་པོ་ཀུན་
14-2-33b
རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པར་འདོད་པ་དེ་རྣམས་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་ངོ་བོ་མེད་པའི་བདེན་མེད་དུ་མ་ཤེས་ན་གང་ཟག་གི་བདག་བདེན་མེད་དུ་ཤེས་པའི་ཐབས་མེད་དེ། ཕུང་པོ་ལ་རིལ་པོ་གཅིག་གི་ངོ་བོའམ་རྒྱུན་དང་ཚོགས་པའི་ངོ་བོ་བདེན་གྲུབ་ཏུ་འཛིན་ན་དེ་དང་ངར་འཛིན་པའི་ཞེན་ཡུལ་ལ་མཚན་ཉིད་དམ་དམིགས་རྣམ་གྱི་འཇུག་པ་མི་མཐུན་པ་མེད་པས་དེ་འདྲའི་ཕུང་པོ་ལ་གང་ཟག་གི་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ལྡོག་པའི་ཐབས་མེད་དོ། །ངར་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ཞེན་ཡུལ་མ་ཁེགས་བར་དུ་བདག་འཛིན་ལྡོག་མི་སྲིད་པས་འཁོར་བ་ལས་ཐར་པའི་ཐབས་མེད་ལ། གལ་ཏེ་འཁོར་བ་ལས་ཐར་ན་ཞེན་ཡུལ་དེ་ཁེགས་ནས་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་ཁྱབ་པ་ཡང་ངེས་པར་འགྲུབ་ཅིང་། ངར་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ཞེན་ཡུལ་ཇི་ལྟར་འགོག་ན་ང་ཞེས་པ་ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཤེས་ཤིང་། གང་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ་ལ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་བར་དུ་དེ་ཁེགས་མི་སྲིད་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་འཁོར་བ་ལས་ངེས་པར་ཐར་པའི་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པ་དེ་དག་གིས་བརྟེན་ནས་བཏགས་པའམ་རྐྱེན་ཉིད་འདི་པ་ཙམ་གྱི་སྟོང་ཉིད་ངེས་པར་རྟོགས་དགོས་ཏེ་རྟེན་འབྱུང་དང་དོན་གཅིག་པའི་སྟོང་ཉིད་དེ་མ་རྟོགས་བར་དུ་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་མི་སྲིད་དོ།

如前所述，通过证明声闻缘觉已经了悟缘起性空的道理，这种推理能够显示由刹那和极微无分构成的五蕴也如同水泡、虚幻等一样。虽然声闻们承认粗大的、可以被摧毁和心识所排除的事物在世俗中仅仅存在，但他们不承认这些为空。在这里，通过建立缘起假立与空性为同义的推理，能够有效反驳声闻部对空性的批驳，使其毫无根据。因为实事论者的内心意向认为若无自性成立的实物，则作用等不合理，但善与不善业等一切作用，若详细观察，均不从无分刹那和单一极微产生，而从相续和聚合产生。相续和聚合仅仅是假立，而凡是通过假立而成立的，都不是自性成立的。当以理路清晰地证明这点时，实事论者无法以理路反驳说"不是这样的"。若能确立这点，就会了解在空性中，作用、因果极其合理，而在实有成立中反而不合理。
如果想："为什么不能反驳这种说法呢？实事论者不仅不认为缘起和空性是同义，而且认为芽的生成是真实存在的，因为它依种子而生，所以他们接受缘起和真实成立并不矛盾。因此，对于相续和聚合等他们自己认为是世俗的那些法，即使依靠无分实物而建立，也不需要其本质为空，而可以是真实成立的。"
虽然宣称教义、具有阿毗达磨傲慢的声闻们确实这样说，但在这些声闻部的自宗中也承认获得果位是从现量证悟人无我而产生的。因此，如果获得声闻缘觉果位的补特伽罗不了知依多种部分假立的整体——如车、瓶等，以及色等粗大实物——虽然世俗存在，但仅是缘起假立，无有实质，是无实性的，那么就没有方法了知补特伽罗我为无实性。因为若执著蕴为整体一体的本质或相续与聚合的本质真实成立，则这与我执所执对象在特征或所缘行相上没有不一致，因此无法遮除对这种蕴执著为人我的方法。
在俱生我执的所缘对象未被遣除之前，不可能扭转我执，因此无法从轮回中解脱。若能从轮回中解脱，则必定已遣除该所缘对象并了悟无我，这个必然关系必定成立。怎样才能遣除俱生我执的所缘对象呢？必须了知"我"仅是依蕴假立，而在未领悟任何缘起假立之物都无自性之前，不可能遣除它。
如此，必定从轮回解脱的声闻缘觉阿罗汉们必须了悟缘起假立或唯此因缘的空性，因为在未了悟与缘起同义的空性之前，不可能了悟人无我。
;


 །དེ་ལྟ་བུའི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་
14-2-34a
ན་རྒྱུན་དང་ཚོགས་པའི་ངོ་བོ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པར་འདོད་པ་དག་ལའང་ངོ་བོ་མེད་པར་ཅིས་མི་རྟོགས་ཏེ་དེ་གཉིས་ལ་རྟོགས་དཀའ་སླ་དང་རྟོགས་ཚུལ་ལ་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ནའང་ཉན་རང་འབྲས་གནས་དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཐེག་ཆེན་པ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཞི་མེད་པའི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་མི་ནུས་པར་གསུངས་ཏེ་ཆ་མེད་གཉིས་སོགས་ཁོ་རང་གི་ལུགས་ཀྱི་བློས་གཞིགས་ཀྱང་ངོ་བོ་ཡོད་པའི་ཆོས་དུ་མ་ཁས་ལེན་པ་ལ་དེ་ཡང་བདེན་མེད་དུ་རྟོགས་དགོས་པའི་རིགས་པ་གང་ཡང་མེད་དེ་རེ་ཞིག་ཆོས་བདག་མེད་རྟོགས་པ་མ་རྫོགས་པའི་ལམ་དམན་པ་དེ་འདྲ་སྲིད་པ་ལ་འགལ་བ་གང་ཡང་མེད་ལ་ཆོས་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་ཀྱང་རང་ལམ་གྱིས་འབྲས་བུ་གྲུབ་པ་ཡོད་པར་ལུང་དང་རིགས་པས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཆོས་རགས་པ་འགའ་ཞིག་བདེན་མེད་དང་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་དེ་ནི་ཉན་རང་གི་རང་ལམ་ཁོ་ནས་འདྲེན་ནུས་པར་གྲུབ་ལ་དེ་ལས་རྒྱ་ཆེ་བའི་བདག་མེད་ཡོངས་རྫོགས་རྟོགས་པ་ནི་དམན་ལམ་ལ་ཞུགས་པས་འདྲེན་མི་ནུས་ཏེ་ཕྱི་ནང་གི་ཡོངས་འཛིན་སོགས་ལམ་མཆོག་གི་རྐྱེན་མ་ཚང་བས་དེའི་འབྲས་བུ་རྩོལ་མེད་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་འབྱུང་བར་མི་རིགས་ལ། ཐེག་ཆེན་ན་བདག་མེད་གཉིས་ཀ་རྒྱས་པར་སྟོན་པ་སོགས་ལམ་གྱི་ཡན་ལག་ཚང་བས་སྤང་རྟོགས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་
14-2-34b
འདྲའི་མཚམས་ཟིན་པ་ནི་བསིལ་ལྡན་ན་སུ་ཡོད་སོ་སོའི་ཡིག་འཇོག་གིས་ཤེས་ཤིང་དེའི་ཕྱིར་འདི་ཉིད་ཤིན་ཏུ་གཅེས་པར་བྱ་དགོས་སོ། །དེ་ལྟར་སློབ་དཔོན་འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་རིགས་པ་འདིས་ཉན་རང་ལའང་བརྟེན་ནས་བཏགས་པའི་སྟོང་ཉིད་མཐོང་བ་ཡོད་པ་དང་། དེ་དག་གིས་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ་ལ་རང་གི་ངོ་བོས་མ་གྲུབ་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མ་ཤེས་ན་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་ཐབས་མེད་ལ་དེ་མེད་ན་འཁོར་བ་ལས་ཀྱང་མི་ཐར་བར་གསུངས་པའི་ཚུལ་དེས་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པ་ལས་འབྱུང་བའི་ལུང་གི་དོན་ལེགས་པར་ཤེས་ནུས་ཤིང་། ཉན་རང་གིས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཕྲ་བ་དང་ཁོ་རང་གི་ལུགས་ཀྱི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པར་འདོད་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བདག་མེད་རགས་པ་ཙམ་རྟོགས་ཀྱང་ཆོས་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་ཏེ་ཆ་མེད་གཉིས་སོགས་ཁོ་རང་གི་ལུགས་ཀྱི་དོན་དམ་པར་ཡོད་པར་འདོད་པའི་ཆོས་མཐའ་དག་བདེན་མེད་དུ་མ་ཤེས་པས་སྟོང་ཉིད་བཅུ་དྲུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་རྟོགས་རིགས་དང་བསྐྲུན་ན་རྒྱ་མཚོ་དང་བ་ལང་རྨིག་རྗེས་ཀྱི་ཆུ་ལྟར་འགྱུར་བར་བཞེད་དེ། བདག་མེད་འདི་ནི་འགྲོ་བ་རྣམ་དགྲོལ་ཕྱིར། །ཆོས་དང་གང་ཟག་དབྱེ་བས་རྣམ་གཉིས་གསུངས། །ཞེས་དང་། སྤྲོས་དང་བཅས་པར་སྟོང་པ་ཉིད། །བཅུ་དྲུག་བཤད་ནས་མདོར་བསྡུས་ཏེ། །སླར་ཡང་བཞིར་བཤད་དེ་དག་ནི། །ཐེག་
14-2-35a
ཆེན་དུ་ཡང་བཞེད་པ་ཡིན། །ཞེས་དང་། ཉན་རང་རྣམས་ལ་རྐྱེན་ཉིད་འདི་པ་ཙམ་མམ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཙམ་ཡོད་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་དེ་དག་གི་སྟོང་ཉིད་ནི་མདོར་བསྡུས་པ་ཙམ་མོ་ཞེས་སོགས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་པ་ནི། སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པ་རྫོགས་མ་རྫོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས་འབྲས་ཡུམ་ལ་ཉེ་རིང་གི་གཞི་ཤེས་སུ་གསུངས་པ་དང་དགོངས་པ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་། གཟུགས་ནི་དབུ་བ་རྡོས་པ་འདྲ། །ཚོར་བ་ཆུ་ཡི་ཆུ་བུར་འདྲ། །ཞེས་དུ་མ་དང་མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་གྱི་འདི་ལྟར་རགས་པར་སྣང་བའི་ཕུང་པོ་རྣམས་སྒྱུ་མ་ལྟར་བསྟན་པ་དེ་ཉིད་ཉན་ཐོས་པའི་ལུགས་ཀྱི་ཆོས་བདག་མེད་པ་མདོར་བསྡུས་པའམ་རགས་པ་ཙམ་ཡིན་པར་བཞེད་དོ།

如果了悟这样的人无我，为什么不能了悟那些认为相续和聚合的本质在世俗中存在的事物也无自性呢？因为这两者在了悟的难易程度和了悟方式上没有任何差别。
即便如此，经中说声闻缘觉住果者也不能像大乘那样了悟一切法无基础的空性。这是因为他们自宗承认无分二法等许多有自性的法，认为在经过心识分析后仍有自性，而没有任何理由要求他们也必须了知这些为无实性。暂时存在一条未完全了悟法无我的下乘道路并无矛盾，而且经论和理证都已确立，即使未完全了悟法无我，也能通过自道获得果位。
如此，了悟某些粗大法无实性和人无我，这是声闻缘觉仅通过自道就能引发的。但比这更广泛的、完整的无我，则入于下乘道者无法引发，因为缺乏外内摄持等殊胜道路的条件，所以不可能无勤自然地生起其果。而大乘中广泛宣说二无我等，道的支分完整，因此能成就殊胜断证的果位。
这种把握界限的方法，在这清凉地有谁知道呢？可从各自的著述中了知，因此这点非常重要。
如此，通过圣者父子（龙树、提婆）的这种推理，表明声闻缘觉也有见到缘起假立空性，而如果他们不了知缘起假立无自性的空性，就没有了悟人无我的方法，没有这个就不能从轮回中解脱。通过这种方式，我们能很好地理解经文中说三乘菩提也都从了悟空性而生的含义。声闻缘觉虽然了悟细微的人无我，以及按照他们自宗认为世俗存在的诸法的粗浅无我，但未完全了悟法无我，因为他们没有了知自宗认为胜义中存在的无分二法等一切法为无实性，所以若与完整了知十六空性的大乘了悟类别相比，就如同大海与牛蹄印中的水一样。如说："为解脱众生故，此无我分法与人二种宣说。"又说："广说空性有十六，摄略则有四种，这些也为大乘所认可。"又广说："声闻缘觉虽有了悟唯此因缘或缘起空性，然而他们的空性只是略摄而已。"应知这与经中说因空性了悟完整与否的差别，而有近母般若与远母般若的基智，是同一意趣。
如此："色如聚沫体，受如水中泡"等，显示具有多种和无常本性、粗大显现的诸蕴如幻，这正是声闻宗所说的略摄或粗浅的法无我。
;


 །ཅིའི་ཕྱིར་མདོར་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་ན་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ལ་དེ་ཙམ་ཞིག་མེད་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཕུང་སོགས་འདུས་པ་ལ་ངོ་བོ་མེད་པའི་ཆོས་བདག་མེད་པ་མདོར་བསྡུས་པའམ་ཕྱོགས་ཙམ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་ལེགས་པར་ངེས་པ་ན་བྱམས་འཇམ་དབྱངས་ཀྱི་མན་ངག་ལ་བརྟེན་པའི་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་གཞུང་དགོངས་པ་གཅིག་པའི་གནད་ཤིན་ཏུ་དོན་ཆེ་བ་ཉིད་སོམ་ཉི་དང་བྲལ་བར་ཤེས་ནུས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་བློ་ཡི་རྩལ་གྱིས་གསལ་བར་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་བཤད་པའོ། །དེས་ན་གོང་དུ་ཁྱེད་ཀྱིས་དྲངས་པའི་
14-2-35b
རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པའི་འགྲེལ་བའི་ལུང་དང་གཞན་ཡང་དེ་འདྲའི་ལུང་མང་པོ་དག་ཀྱང་འདི་ན་བཤད་པ་ལྟར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། ཕུང་སོགས་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་ཡོད་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བདེན་གྲུབ་འབའ་ཞིག་ལས་གཅིག་ཀྱང་བདེན་མེད་དུ་མ་རྟོགས་ན་ཆགས་སོགས་ལྡོག་པའི་ཐབས་མེད་ལ་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཀྱང་ནམ་ཡང་རྟོགས་པར་མི་རིགས་པས་ན་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་ཐམས་ཅད་ན་སྤྱིར་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པ་ལས་མ་བྱུང་བ་མེད་པར་ལུང་དང་རིགས་པས་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པ་རྫོགས་མ་རྫོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས་གྲུབ་མཐའ་མཐོ་དམན་དུ་འགྱུར་ཏེ། གཞན་དུ་ན་གྲུབ་མཐའ་མཐོ་དམན་དུ་བཞག་པ་དེ་ལ་སྤང་རྟོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་སོགས་ཀྱང་ཡོད་པ་འཐད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །སྤང་བྱ་སྤོང་ཚུལ་ནི་སྤྱིར་སྒྲིབ་གཉིས་སྤང་བྱ་དང་དེའི་གཉེན་པོ་རྟོགས་པ་ཡེ་ཤེས་དང་དེ་གཉིས་སྣང་མུན་ལྟར་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའི་ཚུལ་གྱིས་གཉེན་པོ་སྐྱེས་པ་ན་དེའི་ངོ་སྐལ་གྱི་སྤང་བྱ་འགག་ཅིང་མཐར་སྤང་བྱའི་ས་བོན་ཕྲ་བའང་ཟད་པར་འདོད་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཐེག་ཆེན་སྨྲ་བ་སྤྱིའི་ལུགས་སུ་གྲུབ་ཅིང་། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་པས་ཉོན་སྒྲིབ་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པས་ཤེས་སྒྲིབ་སྤོང་བ་ལའང་སེམས་ཙམ་ནས་ཐལ་འགྱུར་བའི་བར་དུ་བཞེད་པ་ལ་ཁྱད་མེད་ཅིང་བརྗོད་ཚུལ་ཕྲ་མོ་རེ་མི་འདྲ་བ་ཡང་དོན་ཁྱད་མེད་
14-2-36a
པ་ཡིན་པས་ཐམས་ཅད་ལམ་གྱི་གནད་ལ་དགོངས་པ་གཅིག་ཅེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ཡང་སྤང་བྱ་གང་ཡིན་ཡང་དེའི་ཀུན་བཏགས་སྔོན་དུ་མ་སྤངས་པར་ལྷན་སྐྱེས་སྤང་བ་མི་རིགས་ལ། ལྷན་སྐྱེས་ལའང་རགས་རིམ་ནས་ཕྲ་བའི་བར་དུ་ས་བོན་དང་བཅས་པ་སྤོང་ཞིང་དེའི་མཐར་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་བག་ཆགས་ཏིལ་ལ་མེ་ཏོག་གི་དྲིས་གོས་པ་ལྟ་བུ་རྣམས་ཀྱང་ཟད་པར་སྤང་དགོས་པས་ན། བདེན་འཛིན་མངོན་གྱུར་ས་བོན་དང་བཅས་པ་མ་སྤངས་བར་དུ་དེའི་བག་ཆགས་མི་སྤོང་བ་ནི་བདེན་མོད་ཀྱི། བག་ཆགས་སྤོང་བ་ལ་མ་ཐུག་གི་བར་དུ་ཤེས་སྒྲིབ་གཏན་ནས་མི་སྤོང་བ་ནི་མི་འཐད་དེ་གོང་དུ་ཅུང་ཟད་བརྗོད་པ་བཞིན་ནོ། །ཧ་ཅང་སྤྲོས་པས་ཆོག་ཀྱང་རེ་ཞིག་མི་སྤྲོའོ། །དེས་ན་འཇུག་པ་རང་འགྲེལ་ལས། ཉན་རང་ལ་ཉོན་སྒྲིབ་སྤོང་ཕྱིར་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་བསྟན་པ་དང་། བྱང་སེམས་ལ་སྒྲིབ་གཉིས་སྤངས་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཐོབ་ཕྱིར་བདག་མེད་གཉིས་ཀ་བསྟན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་དེས་ཉན་རང་ལ་ཆོས་མཐའ་དག་བདག་མེད་དུ་རྟོགས་པ་མེད་པ་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་རྟོགས་ན་ཤེས་སྒྲིབ་སྤོང་བར་ཡང་བསྟན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མིན་པར་ཤེས་བྱ་མཐའ་དག་སྟོང་ཉིད་དུ་མ་རྟོགས་ན་ཉོན་སྒྲིབ་སྤོང་མི་ནུས་པར་བཞེད་ན་ཉན་རང་ལ་ཉོན་སྒྲིབ་སྤང་ཕྱིར་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་བསྟན་ཅེས་གསུངས་མི་རིགས་ཏེ་དེ་ལའང་
14-2-36b
ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་པ་བསྟན་ཅེས་གསུང་པར་རིགས་སོ། །ཆོས་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཤེས་སྒྲིབ་ཀྱི་ངོ་སྐལ་གྱི་གཉེན་པོ་མིན་ན་བྱང་སེམས་ཀྱི་སྐབས་སུ་དེ་ཆེད་དུ་བཀར་ནས་གསུངས་པའང་ག་ལ་རིགས་ཏེ་བདག་མེད་གཉིས་པོ་དེ་ལ་རྫོགས་མ་རྫོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་སོ་སོར་ཕྱེ་ནས་བསྟན་པར་གསུངས་པ་དོན་མེད་དོ།

为什么称为"略摄"呢？因为在了悟人无我时，那部分是不可或缺的，所以只是略示蕴等聚合无自性的法无我或部分方面而已。
当这样善加确定时，便能毫无疑虑地了知依靠弥勒和文殊教授的诸大车轨论典具有一致意趣的要点极其重要，因此我以自己智慧的力量清晰分析并解释。
因此，上面您所引用的《六十正理论释》及其他许多类似的经文，也应按此处所解释的方式理解：若对蕴等仅世俗存在的诸法，从真实成立的角度，一个也未能了悟为无实性，则无法遮止贪等烦恼，人无我也永远不可能了悟。所以，通过经论和理证确立，一切解脱之道都无不源于了悟空性。
然而，根据空性了悟的完整与否，教义有高低之分。否则，教义的高低划分就不可能有断证等差别的合理性。
关于断除所断的方式，一般来说，二障为所断，其对治为了悟智慧，二者如同光明与黑暗一样不能共存，当对治生起时，其相应的所断即灭，最终连最微细的所断种子也耗尽，这是一切宣说大乘佛法者共同承许的。从唯识到应成派，都一致认为通过了悟人无我断除烦恼障，通过了悟法无我断除所知障，虽然在细微表述上有些不同，但实质内容无别，所以说一切宗派在道路要点上见解一致。
此外，对于任何所断，若未先断除其遍计，则不可能断除俱生。对于俱生所断，也是从粗到细逐渐断除，包括种子在内，最后还需断尽极细的习气，如同芝麻被花香熏染一样。因此，在未断除显现的实执及其种子之前，不能断除其习气，这是事实，但认为在尚未涉及断习气之前完全不断所知障，这是不合理的，如前略述。
虽然可以更详细地讨论，但暂且不再展开。
因此，《入中论自释》中说："为断声闻缘觉烦恼障而教示人无我，为菩萨证得断二障的一切智而教示二无我。"这表明声闻缘觉没有了悟一切法无我，也表明若完全了悟法无我则能断除所知障。
如果不是这样，而是认为若不了悟一切所知为空性就不能断除烦恼障，那么说"为断声闻缘觉烦恼障而教示人无我"就不合理，应当说对他们也教示法无我。若了悟法无我不是所知障的直接对治，那为何在菩萨的情况下专门强调这点呢？这样区分二无我的完整与否并分别教示就没有意义了。


 །གལ་ཏེ་དེ་ནི་ཐེག་པ་ཐུན་མོང་པ་དང་སྒོ་བསྟུན་པ་ཙམ་མོ་སྙམ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ནའང་རང་གིས་སྔར་ཉན་རང་ལ་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡོད་པར་བཤད་པ་ཅི་ཞེས་དོགས་པ་བཅད་ནས་གསུངས་པས་རང་ལུགས་སུ་ཤིན་ཏུ་གསལ་ལོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཤེས་པར་བྱ་སྙམ་ན་ཟླ་བ་གྲགས་པ་ཉིད་ཀྱི་དགོངས་བཞེད་ཉིད་ཀྱིས་གསལ་པོར་ཕྱེས་ཏེ་ཉན་རང་རྣམས་ལ་རྐྱེན་ཉིད་འདི་པ་ཙམ་གྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ཙམ་རྟོགས་པ་ནི་ཡོད་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་དེ་དག་གི་ཆོས་བདག་མེད་པ་སྒོམ་པ་ནི་ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་ལ་ཁམས་གསུམ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་རྣམས་སྤོང་བའི་ཐབས་ཙམ་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ནི་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡོད་པར་བཞག་གོ་ཞེས་གསུངས་པ་འདིས་གོང་དུ་ཇི་སྐད་བཤད་པ་ལྟར་ངེས་པ་དག་ལ་ཟླ་བའི་བཞེད་པར་ཐེ་ཚོམ་གྱི་སྨག་རྨང་མེད་དུ་དང་བར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ལུང་དོན་གྱི་དགོངས་པ་འགྲེལ་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་བྱུང་ཡང་དགོངས་པ་ལོན་མ་ལོན་ནི་ལུང་དང་རིགས་པའི་དཔང་པོ་ལ་གཏུགས་པ་ལས་སོ་སོའི་ཞེ་འདོད་ཀྱི་ཚིག་ཙམ་གྱིས་དོན་ཅི་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །
14-2-37a
ཚུལ་འདི་མདོ་སྡེ་རྣམས་ལས་ཀྱང་གསལ་བར་གསུངས་ཏེ། མདོ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས། གཞན་ཡང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ནི་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་དང་ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར། ཆོས་བདག་མེད་པ་མ་རྟོགས་ཤིང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་འགྱུར་བའི་ཤི་འཕོ་བ་མ་ཐོབ་པས་ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་ཐེག་པ་གསུམ་དུ་བསྟན་ཏེ་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་དག་ནམ་ཉེས་པའི་བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཤིང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པ་དེས་ནི་དེ་དག་བག་ཆགས་ཀྱི་ཉེས་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་མྱོས་པ་མེད་པར་གྱུར་ནས་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ནས་སླར་ཟད་དེ། ཡང་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་སུ་གཏོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཡོངས་སུ་བསྐྱེད་ནས། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ལ་དབང་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་དང་། ཆོས་དང་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པ་དང་། སྒྲིབ་པ་གཉིས་ཡོངས་སུ་ཤེས་ཤིང་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང་། ཤི་འཕོ་རྣམ་པ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་གཉིས་སྤངས་པའི་ཕྱིར་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཆོས་དེ་དག་ནི་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་པ་
14-2-37b
ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དེའི་ཕྱིར་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་བཤད་དོ། །ཞེས་དང་། རྒྱན་སྟུག་པོ་བཀོད་པའི་མདོ་ལས། ཆོས་ལ་བདག་མེད་མཁས་པ་ཡིས། །སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་སངས་རྒྱས་སྲས། །བདེ་བར་གཤེགས་པའི་གནས་ཐོབ་སྟེ། །མངོན་སངས་རྒྱས་ཤིང་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །ཕུང་པོ་གང་ཟག་བདག་མེད་པར། །རབ་ཏུ་རྣམ་ཕྱེ་མཐོང་གྱུར་ཅིང་། །ཆོས་ཀྱི་དངོས་ཡོད་མ་བཤིག་པར། །ཉན་ཐོས་དེ་དག་མངོན་རྟོགས་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ།

如果认为那只是随顺共同乘的说法而已，这是不对的。既然之前已经断除"你之前说声闻缘觉有了悟空性，这是怎么回事"这样的疑问后才做出阐述，因此在自宗中这是非常明确的。
那么，如何理解呢？月称自己的观点已经明确区分："声闻缘觉们虽有了悟唯此因缘的空性，然而他们修习法无我并不完整，而作为断除三界一切烦恼的方法，他们具有完整的人无我。"这段话使前面所说的确定无疑，对于理解者来说，月称的意趣已如同驱散黑暗般清晰明了。
因此，虽然对经文含义的解释方式各异，但是能否领会其意，应当依据经论和理证作为判断，仅凭各自意愿的言辞并不能改变任何实质内容。
这种观点在诸经中也有明确说明，如《楞伽经》中说："此外，大慧，一切声闻缘觉因未断所知障和业习气，未了悟法无我，未获得不可思议的变易死，所以对声闻宣说三乘而非一乘。大慧，当他们断尽一切过失习气并了悟法无我时，便无习气过失和禅定醉著，从无漏界再次灭尽后，生起世间和出世间属于无漏界的一切法，从而得以掌控不可思议的法身。"
又说："由了悟法与人二无我，完全了知通达二障，远离二种变易死，断除二种烦恼，大慧，诸佛世尊的佛性由此而成。大慧，通达这些法，声闻缘觉也成就佛性，因此，大慧，说为一乘。"
《华严经》中也说："善巧了知诸法无我，诸佛及佛子，证得善逝位，现证菩提转法轮。蕴及补特伽罗无我，详细分辨见到后，未坏法体实有性，声闻彼等得现证。"
;


 །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་ཆོས་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་མ་རྫོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི་ཁྱོད་འདོད་པ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ་བདེན་མེད་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཉན་རང་ལ་ཡོད་ཀྱང་བདེན་མེད་དེ་རིགས་པའི་རྣམ་གྲངས་མཐའ་ཡས་པའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པ་མེད་ལ་ཐེག་ཆེན་པ་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་བློ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་འགྱུར་བའི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ་ཞེས་མ་སྨྲས་སམ་སྙམ་ན། སྤྱིར་བདེན་མེད་མངོན་སུམ་མ་མཐོང་བའི་མོས་སྤྱོད་ཀྱི་ས་ན་རིགས་པའི་རྣམ་གྲངས་དུ་མས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལེགས་པར་གཏན་ལ་འབེབས་ནུས་ན་བློ་ཡི་ནུས་པ་དེ་ཙམ་བཟང་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི་རིགས་པ་དེ་དག་བདེན་མེད་ལ་ངེས་པ་སྐྱེ་བའི་ཐབས་སམ་སྒོ་ཡིན་ལ་རིགས་པ་གང་ཡང་རུང་བ་གཅིག་གིས་ཀྱང་ངེས་པ་གཏིང་ཆོད་པ་རྙེད་པའི་ཚེ་ན་རིགས་པའི་སྒོ་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་ནས་བརྟགས་ཀྱང་རྟོགས་བྱ་དེ་
14-2-38a
ལ་སྔར་དང་མི་འདྲ་བའི་རྟོགས་རྒྱུ་རེ་རེ་མི་སྲིད་དེ། ཚད་མ་མདོ་ལས། ཡང་ཡང་ཤེས་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། །ཐུག་པ་མེད་འགྱུར་དྲན་སོགས་བཞིན། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རྟོགས་བྱ་གཅིག་གི་ལྡོག་པ་ནས་ཚད་མ་དུ་མས་ཡང་ནས་ཡང་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་མི་འདྲ་བ་ཡོད་ན་རྟོགས་བྱ་གཅིག་ཀྱང་ཚད་མས་ལེགས་པར་རྟོགས་པ་མི་སྲིད་དེ། དེ་རྟོགས་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་ལ་ཐུག་པ་མེད་པས་དེ་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དུ་ལྡན་གྱི་ལ་ལ་དུ་བའི་རྟགས་ཀྱིས་མེ་ཡོད་ངེས་སུ་རྟོགས་པ་ལ་སླར་ཡང་ཡིད་ཆེས་པའི་ཚིག་སོགས་ཀྱི་རྟགས་ལས་དེ་ཡོད་པར་བསྟན་ཀྱང་རྟོགས་བྱ་སྔ་མ་ལས་སྐྱེད་འདོན་རྒྱུ་མེད་པ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བདེན་དོན་མངོན་སུམ་མཐོང་བ་ལ་དེ་རྟོགས་བྱེད་ཀྱི་ཐབས་རིགས་པའི་རྣམ་གྲངས་རྒྱས་མི་རྒྱས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ལ་རྫོགས་མ་རྫོགས་སམ་བཟང་ངན་ཡོད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། མེ་མངོན་སུམ་མཐོང་ནས་སྒྲོ་འདོགས་ཆོད་པའི་བློ་དེ་མེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་རྟགས་མང་པོ་ཤེས་མི་ཤེས་ཀྱིས་བཟང་ངན་དུ་མི་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །སྤྱིར་དེ་ཉིད་གཏན་ལ་འབེབས་བྱེད་རིགས་པའི་རྣམ་གྲངས་སྣ་ཚོགས་ཤེས་མི་ཤེས་ཀྱི་བློ་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་མོད་ཀྱང་། དེ་ནི་བཟོ་གནས་སོགས་མང་པོ་དང་ཉུང་ངུ་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་ཇི་སྙེད་པའམ་ཐ་སྙད་སྟོན་པའི་བསྟན་བཅོས་ལ་མཁས་མི་མཁས་སུ་འགྱུར་གྱི་ཇི་ལྟ་བ་
14-2-38b
མངོན་སུམ་རྟོགས་པའི་བློ་ཡི་བཟང་ངན་དེ་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ན་ཧ་ཅང་ཐལ་ཏེ། དཔེར་ན་གནས་བརྟན་རྟ་ཐུལ་གྱིས། ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ལས་དང་ཉོན་མོངས་རྒྱུར་བཅས་བྱེད་རྒྱུར་ལྡན་འབྱུང་དང་། །ཞེས་སོགས་ཚིགས་བཅད་གཅིག་ལན་གཅིག་བརྗོད་པ་ལས་ཤཱ་རིའི་བུས་བདེན་པ་མཐོང་བ་དང་། ཤཱ་རིའི་བུས་ཚིགས་བཅད་དེ་ལན་གཉིས་བརྗོད་པ་ལས་མཽ་གལ་གྱི་བུས་བདེན་པ་མཐོང་བ་ལྟ་བུ་ཐབས་ཉུང་ངུ་ལ་བརྟེན་ནས་རྟོགས་པ་སྐྱེས་པ་དེ་དང་། ཕྱིས་ཀྱི་ཉན་ཐོས་པའི་ལམ་ཞུགས་དག་གིས་རིགས་པ་དུ་མས་བདེན་དོན་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་རིང་མོ་ཞིག་ན་རྟོགས་པའི་རྟོགས་པ་གཉིས་ལས་མཆོག་ཟུང་གཉིས་ཀྱི་རྟོགས་པ་དེ་ཕྱི་མ་ལས་དམན་པར་མི་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །རིགས་པའི་རྣམ་གྲངས་ཉུང་ངུས་རྟོགས་པའི་རྟོགས་པ་དམན་ལ་རིགས་པའི་རྣམ་གྲངས་མང་པོའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པའི་རྟོགས་པ་བཟང་ན། མགོ་སྨྲོས་པས་གོ་བ་རྣམས་ཀྱི་རྟོགས་པ་དམན་ལ་རྣམ་པར་སྤྲོས་པས་གོ་བ་རྣམས་ཀྱི་རྟོགས་པ་བཟང་དགོས་ན་དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ་དབང་པོ་རྣོན་པོའི་རྟོགས་པ་བཟང་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་དབང་པོའི་སྒོ་ནས་ཡིན་གྱི་རྟོགས་བྱེད་དམ་རྟོགས་ཐབས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་རྟོགས་བྱེད་ཀྱི་ཐབས་གང་གིས་རྟོགས་ཀྱང་དོན་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ།

 །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་ཆོས་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་མ་རྫོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི་ཁྱོད་འདོད་པ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ་བདེན་མེད་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཉན་རང་ལ་ཡོད་ཀྱང་བདེན་མེད་དེ་རིགས་པའི་རྣམ་གྲངས་མཐའ་ཡས་པའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པ་མེད་ལ་ཐེག་ཆེན་པ་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་བློ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་འགྱུར་བའི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ་ཞེས་མ་སྨྲས་སམ་སྙམ་ན། སྤྱིར་བདེན་མེད་མངོན་སུམ་མ་མཐོང་བའི་མོས་སྤྱོད་ཀྱི་ས་ན་རིགས་པའི་རྣམ་གྲངས་དུ་མས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལེགས་པར་གཏན་ལ་འབེབས་ནུས་ན་བློ་ཡི་ནུས་པ་དེ་ཙམ་བཟང་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི་རིགས་པ་དེ་དག་བདེན་མེད་ལ་ངེས་པ་སྐྱེ་བའི་ཐབས་སམ་སྒོ་ཡིན་ལ་རིགས་པ་གང་ཡང་རུང་བ་གཅིག་གིས་ཀྱང་ངེས་པ་གཏིང་ཆོད་པ་རྙེད་པའི་ཚེ་ན་རིགས་པའི་སྒོ་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་ནས་བརྟགས་ཀྱང་རྟོགས་བྱ་དེ་
14-2-38a
ལ་སྔར་དང་མི་འདྲ་བའི་རྟོགས་རྒྱུ་རེ་རེ་མི་སྲིད་དེ། ཚད་མ་མདོ་ལས། ཡང་ཡང་ཤེས་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། །ཐུག་པ་མེད་འགྱུར་དྲན་སོགས་བཞིན། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རྟོགས་བྱ་གཅིག་གི་ལྡོག་པ་ནས་ཚད་མ་དུ་མས་ཡང་ནས་ཡང་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་མི་འདྲ་བ་ཡོད་ན་རྟོགས་བྱ་གཅིག་ཀྱང་ཚད་མས་ལེགས་པར་རྟོགས་པ་མི་སྲིད་དེ། དེ་རྟོགས་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་ལ་ཐུག་པ་མེད་པས་དེ་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དུ་ལྡན་གྱི་ལ་ལ་དུ་བའི་རྟགས་ཀྱིས་མེ་ཡོད་ངེས་སུ་རྟོགས་པ་ལ་སླར་ཡང་ཡིད་ཆེས་པའི་ཚིག་སོགས་ཀྱི་རྟགས་ལས་དེ་ཡོད་པར་བསྟན་ཀྱང་རྟོགས་བྱ་སྔ་མ་ལས་སྐྱེད་འདོན་རྒྱུ་མེད་པ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བདེན་དོན་མངོན་སུམ་མཐོང་བ་ལ་དེ་རྟོགས་བྱེད་ཀྱི་ཐབས་རིགས་པའི་རྣམ་གྲངས་རྒྱས་མི་རྒྱས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ལ་རྫོགས་མ་རྫོགས་སམ་བཟང་ངན་ཡོད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། མེ་མངོན་སུམ་མཐོང་ནས་སྒྲོ་འདོགས་ཆོད་པའི་བློ་དེ་མེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་རྟགས་མང་པོ་ཤེས་མི་ཤེས་ཀྱིས་བཟང་ངན་དུ་མི་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །སྤྱིར་དེ་ཉིད་གཏན་ལ་འབེབས་བྱེད་རིགས་པའི་རྣམ་གྲངས་སྣ་ཚོགས་ཤེས་མི་ཤེས་ཀྱི་བློ་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་མོད་ཀྱང་། དེ་ནི་བཟོ་གནས་སོགས་མང་པོ་དང་ཉུང་ངུ་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་ཇི་སྙེད་པའམ་ཐ་སྙད་སྟོན་པའི་བསྟན་བཅོས་ལ་མཁས་མི་མཁས་སུ་འགྱུར་གྱི་ཇི་ལྟ་བ་
14-2-38b
མངོན་སུམ་རྟོགས་པའི་བློ་ཡི་བཟང་ངན་དེ་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ན་ཧ་ཅང་ཐལ་ཏེ། དཔེར་ན་གནས་བརྟན་རྟ་ཐུལ་གྱིས། ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ལས་དང་ཉོན་མོངས་རྒྱུར་བཅས་བྱེད་རྒྱུར་ལྡན་འབྱུང་དང་། །ཞེས་སོགས་ཚིགས་བཅད་གཅིག་ལན་གཅིག་བརྗོད་པ་ལས་ཤཱ་རིའི་བུས་བདེན་པ་མཐོང་བ་དང་། ཤཱ་རིའི་བུས་ཚིགས་བཅད་དེ་ལན་གཉིས་བརྗོད་པ་ལས་མཽ་གལ་གྱི་བུས་བདེན་པ་མཐོང་བ་ལྟ་བུ་ཐབས་ཉུང་ངུ་ལ་བརྟེན་ནས་རྟོགས་པ་སྐྱེས་པ་དེ་དང་། ཕྱིས་ཀྱི་ཉན་ཐོས་པའི་ལམ་ཞུགས་དག་གིས་རིགས་པ་དུ་མས་བདེན་དོན་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་རིང་མོ་ཞིག་ན་རྟོགས་པའི་རྟོགས་པ་གཉིས་ལས་མཆོག་ཟུང་གཉིས་ཀྱི་རྟོགས་པ་དེ་ཕྱི་མ་ལས་དམན་པར་མི་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །རིགས་པའི་རྣམ་གྲངས་ཉུང་ངུས་རྟོགས་པའི་རྟོགས་པ་དམན་ལ་རིགས་པའི་རྣམ་གྲངས་མང་པོའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པའི་རྟོགས་པ་བཟང་ན། མགོ་སྨྲོས་པས་གོ་བ་རྣམས་ཀྱི་རྟོགས་པ་དམན་ལ་རྣམ་པར་སྤྲོས་པས་གོ་བ་རྣམས་ཀྱི་རྟོགས་པ་བཟང་དགོས་ན་དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ་དབང་པོ་རྣོན་པོའི་རྟོགས་པ་བཟང་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་དབང་པོའི་སྒོ་ནས་ཡིན་གྱི་རྟོགས་བྱེད་དམ་རྟོགས་ཐབས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་རྟོགས་བྱེད་ཀྱི་ཐབས་གང་གིས་རྟོགས་ཀྱང་དོན་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
这些是用于人类学和语言学术用途的直译：
若你这样想："对于法无我的理解是否完全，其差别并非如你所说，而是声闻缘觉虽有对无实相的智慧，但他们不能通过无数种理性方式来理解无实相，而大乘行者能够做到，因此在对真实性的理解上更为广阔，这不是我们之前所说的吗？"
一般来说，在未亲证无实相、仍处于信解行地时，若能通过多种理性方法来确立实相，则心智能力越好。但这些理性方法只是产生对无实相确信的手段或门径。一旦通过任何一种理性方法获得了深刻的确信，即使从不同角度用多种理性方法来观察，对于所理解的对象也不会有与之前不同的新理解。如《量论》所说："不会反复认知，否则无穷尽，如记忆等。"若一个认知对象可从不同角度被多种正量反复认知且每次都有不同认识，则不可能真正认知这一对象，因为正量无穷无尽，无法全部生起。
因此，如同在有烟的山上通过烟的标志确定有火后，再通过可信的言语等标志来证明火的存在，不会产生新的认知。同样，当亲证无实相后，理解这一真理的方法和理性途径的多寡并不会使理解有完整与否或好坏之分。就如同亲见火后断除疑虑的心识，不会因为了解更多或更少证明火存在的标志而变好变坏。
一般而言，了解与不了解各种建立真实性的理性方法，心智确有差别。但这就像掌握工艺等知识多少的差别，或在表述世俗名言的论典上精通与否的差别，而非关乎亲证实相的心智优劣。若是这样，则会导致过度推论。例如，长老马胜仅一次诵读"如世间业与烦恼为因，有为有因而生起..."一个偈颂，舍利弗就见到了真理；舍利弗诵此偈颂两次，目犍连就见到了真理。这种依靠简单方法而生起的理解，与后来声闻道行者通过多种理性方法长时间思考才获得的理解相比，前者并非劣于后者。
若通过少量理性方法获得的理解较低，而通过大量理性方法获得的理解较高，那么一点就通的人的理解就该较低，而需要详细解释才明白的人的理解就该较高，这是不合理的，因为利根者的理解应该更好。这是由根器的差别决定的，而非理解方法或手段的差别，因为无论通过何种方法理解，所理解的对象是相同的。


 །གཞན་ཡང་ཉན་ཐོས་པ་དག་གིས་རིགས་པའི་སྒོ་ཉུང་ངུ་ལ་བརྟེན་ནས་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་
14-2-39a
བདེན་མེད་དུ་རྟོགས་ནུས་པའི་ཚེ་དེ་གཏན་ལ་འབེབས་བྱེད་རིགས་པའི་རྣམ་གྲངས་སྣ་ཚོགས་པ་ཤེས་པར་ཡང་རིགས་ཏེ། རྟོགས་བྱ་མཐའ་དག་མངོན་སུམ་ཁོང་དུ་ཆུད་ནུས་པའི་བློ་ལྡན་དེས་རྟོགས་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པ་ཙམ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ནི་སྔ་མ་ལས་ཀྱང་སླ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་གི་མཛོད་ཀྱི་སྙིང་པོར་གྱུར་པ་རིན་ཆེན་རིན་ཐང་མེད་པ་ལྟ་བུའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྤྲོས་བྲལ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ལེགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ན་དེ་ཁོ་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མདོ་དང་རྒྱས་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་བ་དང་། གཟུངས་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ས་དང་མཐའ་གཉིས་ལ་མི་གནས་པའི་ཐབས་མཁས་ལ་སོགས་པ་ལམ་དང་འབྲས་བུའི་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུ་སྡུད་པར་གསུངས་པས་ན། དེ་གང་གི་རྒྱུད་ལ་ལྡན་པ་ཙམ་གྱིས་དེ་དག་སྡུད་པར་རིགས་པས་ན་ཉན་ཐོས་པ་ལའང་དེ་འདྲའི་རྟོགས་པ་ཡོད་ན་ཡོན་ཏན་དེ་དག་ཀྱང་འབྱུང་བར་རིགས་ཏེ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པའི་རྣམ་གྲངས་སྣ་ཚོགས་ཤེས་པ་ཙམ་ལྟ་ཅི་སྨོས་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་ཉན་ཐོས་པ་དག་ཐེག་ཆེན་པ་ལས་དབང་པོ་ནི་རྟུལ། ཚོགས་ནི་དམན། དེ་དག་གི་གཞུང་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པའི་སྒོ་ནི་མི་རྒྱས། རང་ཉིད་འཁོར་བ་ལས་ཐར་པའི་ཐབས་
14-2-39b
སུ་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཙམ་རྟོགས་པ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་ཀྱི་ཐེག་ཆེན་ནས་བསྟན་པའི་སྟོང་ཉིད་ལ་ནན་ཏན་ལྷུར་མི་བྱེད་པས་ཀྱང་ཚེ་གཉིས་སམ་གསུམ་ལ་སོགས་པ་དུས་ཐུང་ངུས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བདེན་པ་མཐར་ཐུག་པ་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་ནུས་ལ། སྔ་མ་ལས་བཟློག་པའི་ཡོན་ཏན་རབ་ཏུ་ཚང་བ་ཐེག་ཆེན་གྱི་ལམ་དུ་ཞུགས་པའི་དབང་པོ་རྣོན་པོས་ཀྱང་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་གཅིག་གི་བར་དུ་བདེན་དོན་མཐོང་མི་ནུས་པ་ཅི་ཡིན་ཞེས་ཁྱེད་ལ་འདྲི་ན་མགྲིན་པ་གཟེངས་བསྟོད་དེ་སྨྲ་བར་མཛོད་ཅིག །མྱུར་དུ་རྟོགས་ན་སྙམ་པའི་འདུན་པ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཚེ་འདི་ལ་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་མངོན་དུ་གྱུར་ཀྱང་དེ་ལྟར་མི་འདོད་པའི་བྱང་སེམས་སུ་ཡང་མེད་དོ། །བརྩོན་པ་ཞན་པས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ་མཆོག་ཏུ་བརྩོན་ཀྱང་གྲངས་མེད་གཅིག་ཏུ་འགོར་བར་གསུངས་སོ། །ཤེས་རབ་དང་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་སོགས་ནི་ཐེག་ཆེན་པ་བཟང་ཞིང་དེ་དག་རྟོགས་པ་མྱུར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་གྱི་བུལ་བའི་རྒྱུ་མིན་པ་ནི་སྨྲོས་མ་དགོས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་བདེན་པ་མཐོང་བའི་བྱང་སེམས་ཀྱིས་སླར་ཡང་གྲངས་མེད་གཅིག་གི་ཚོགས་གཉིས་བསགས་པའི་རང་འབྲས་ཀྱི་རྟོགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བདེན་འཛིན་ས་བོན་དང་བཅས་པ་སྤོང་བའང་ཉན་རང་གིས་དུས་ཤིན་ཏུ་ཐུང་ངུས་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་བརྗོད་དགོས་སོ། །མདོ་ཙམ་བརྗོད་པའོ། །ཡང་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་གང་གི་ཞལ་ནས། ཀུན་རྫོབ་དག་ནི་དོན་
14-2-40a
དམ་སྟེ། །འདི་ནི་བདེན་པ་གཉིས་སུ་འདོད། །དོན་དམ་བློ་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་མིན། །བློ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པར་འདོད། །ཅེས་རྐང་པ་དང་པོ་གཉིས་ཀྱིས་ཤེས་བྱ་དབྱེ་གཞི་བྱས་ནས་དེ་ལ་བདེན་པ་གཉིས་སུ་གྲངས་ངེས་པར་བསྟན། ཕྱི་མ་གཉིས་ཀྱིས་བདེན་གཉིས་སོ་སོའི་ངོ་བོ་བསྟན་པའོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的直译：
此外，当声闻能依靠少数理性方法理解一切所知皆无实性时，也应当了解建立此理的各种理性方法。因为能够亲证理解一切所知对象的智者，理解这些理性方法比前者更加容易。
再者，如果能透彻理解如来教言宝藏的精髓——犹如无价宝珠般的般若波罗蜜多、离戏论的空性义理，那么仅凭此一理解，就能通达一切法的简略与广大内涵。经中说，这能摄集陀罗尼、三摩地、神通、大悲心、波罗蜜多、地、不住二边的方便善巧等如海般的道果功德。既然谁的心相续中具有这种理解，就能摄集这些功德，那么若声闻也有如此理解，理应也能生起这些功德，更何况仅仅了解证成真实性的各种理性方法。
如此看来，声闻比大乘行者根器迟钝、资粮低劣，他们的论典中关于理解真实性的理性方法也不丰富，他们只致力于作为解脱轮回方法的人无我理解，而不专注修习大乘所教导的空性，却能在两三世等短暂时间内亲见究竟的法性真理。而相反，具足殊胜功德入大乘道的利根者，为何即使经过一个无数劫也不能见到真谛？若有人这样问你，请挺直喉咙作答。
并非因为没有迅速证悟的意愿，因为即使在今生就能现前见道智慧，也没有不愿如此的菩萨。也非因精进不足，因为即使最大精进，经论中也说需要一个无数劫。智慧和资粮等方面的差别使大乘行者优胜，这些是迅速证悟的因，而非迟缓的因，这是不言而喻的。
同样，对于已见真谛的菩萨，为何还需积累一个无数劫的二资粮，依靠其果位的证悟才能断除俱生我执及其种子，而声闻缘觉却能在极短时间内成就，对此也需说明理由。这只是简要陈述。
又如化身所言："世俗即胜义，此许为二谛；胜义非心境，心是世俗许。"前两句以所知为分类基础，宣说其确定为二谛；后两句则阐明二谛各自的本质。


 །ཞེས་དང་། བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོའང་བཞག་ཏུ་ཡོད་དེ། གཉིས་སྣང་གི་བློའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་གང་ཞིག །བློ་དེས་རང་ཉིད་གཉིས་སྣང་དང་བཅས་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་དང་། གཉིས་སྣང་གི་བློའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པ་གང་ཞིག་རང་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་བློ་མངོན་སུམ་ཚད་མས་གཉིས་སྣང་ནུབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དོན་དམ་བདེན་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་དང་། འདིར་དེང་སང་གི་སྤྱོད་འཇུག་ཊཱི་ཀ་བྱེད་པ་ཁ་ཅིག་གིས་ལུགས་འདིའི་དོན་འགྲེལ་བ་ན། དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་གནས་ཚུལ་དོན་དམ་པ་ནི་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དང་། གཉིས་ཀ་དང་། གཉིས་མིན་གྱི་མཐའ་ཀུན་དང་བྲལ་བས་བློ་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་དང་སྒྲ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་གྱི་དོན་དམ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཚིག་རྐང་སྔ་མ་དམ་བཅའ་དང་ཕྱི་མ་རྟགས་སུ་བྱས་ཏེ་འགྲེལ་བ་ནི་མི་འཐད་དེ། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ཡིན་ན་དོན་དམ་མི་འཇལ་བས་མ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན་དོན་དམ་བདེན་པ་ཆོས་ཅན། 
14-2-40b
གཏན་མེད་པར་ཐལ། བློའི་གཞལ་བྱ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་བདེན་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་ལ་ལྡོག་པ་ཐ་དད་མ་ཡིན་པར་ཐལ། གཅིག་ཤོས་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་འགྲེལ་ལས། ཀུན་རྫོབ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བཤད། །སྟོང་ཉིད་ཁོ་ན་ཀུན་རྫོབ་ཡིན། །མེད་ན་མི་འབྱུང་ངེས་པའི་ཕྱིར། །བྱས་དང་མི་རྟག་དག་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བདེན་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་ལ་ལྡོག་པ་ཐ་དད་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་ངམ་བདག་གཅིག་གི་འབྲེལ་བར་ངེས་ཤིང་བྱས་དང་མི་རྟག་བཞིན་ཡིན་པ་གསལ་བར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང་། གཞན་ཡང་དེ་ཆོས་ཅན། བློའི་ཡུལ་ཡིན་པར་ཐལ། འཕགས་པའི་མཉམ་བཞག་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གཞལ་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འཇུག་འགྲེལ་ལས། དེ་ལ་དོན་དམ་པ་ནི་ཡང་དག་པར་གཟིགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཡུལ་ཉིད་ཀྱི་བདག་གི་རང་གི་ངོ་བོ་རྙེད་པ་ཡིན་གྱི་ཞེས་དང་། མདོ་ལས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་རབ་ཏུ་གཟིགས་རབ་ཏུ་མཁྱེན། ཞེས་དང་། ཚིག་གསལ་ལས་ཀྱང་། དེ་མེད་ན་བྱང་སེམས་རྣམས་ཀྱིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ལམ་སྟོན་པ་དོན་མེད་པར་ཐལ་བ་སོགས་ཀྱི་རིགས་པ་སྟེ་ལུང་རིགས་ཀྱི་གནོད་པ་བཟློག་ཏུ་མེད་དོ། །
扎师许名言上圣者定有境及其境为法性作答
ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་དེའི་འོག་ཏུ་ཐ་སྙད་དུ་ནི་འཕགས་པའི་མཉམ་བཞག་ཡུལ་ཅན་དང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཡུལ་དུ་
14-2-41a
བྱས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཤེས་བྱ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་རུང་གི་དོན་དམ་པར་དེ་བཞིན་ཉིད་གཟུང་བྱའམ་ཤེས་བྱ་ཡིན་སྨྲ་ན་ཚིག་དེ་དངོས་ཤུགས་མི་འགལ་ལམ་ཞེས་ཕྱོགས་སྨྲ་བའི་རིགས་པ་ལ་ཟུར་ཟ་བ་སྐད་དུ་སྣང་ཡང་དེ་ནི་ཕྱོགས་སྨྲ་བ་ལ་ཅི་ཡང་མི་གནོད་པའི་ཁར་རང་གི་ནང་ཆ་སྟོན་པར་ངེས་ཏེ། ཕྱོགས་སྨྲ་བས་དོན་དམ་བདེན་པ་ཡུལ་དུ་འདོད་ཅེས་སྨྲས་པ་ལས། དོན་དམ་པ་དེ་བཞིན་ཉིད་གཟུང་བྱའམ་ཤེས་བྱ་ཡིན་ཞེས་མ་སྨྲས་པས་གནོད་བྱེད་དུ་མི་འགྱུར་ལ། རང་གིས་དོན་དམ་བདེན་པ་ཤེས་བྱ་ཡིན་མིན་དཔྱད་པ་དང་། དོན་དམ་པར་ཡོད་མེད་དཔྱད་པ་གཉིས་ཀྱི་སྐབས་མ་ཕྱེད་པའི་རང་མཚང་ཤིན་ཏུ་གསལ་པོར་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的直译：
如此说。二谛的本质也可以确立：凡是二相显现的心识所缘境，且为该心识以具有二相显现的方式所理解的，是世俗谛；凡是非二相显现心识所缘境，且为亲证它的现量无二相显现方式所理解的，是胜义谛的本质。
如今有些《入行论》注疏作者在解释此观点时说：因此，事物真实状况的胜义谛是远离有、无、二俱、二非等一切边际，故非心识所行境。因为心识和语言是世俗，不是胜义。他们将前句作为立宗，后句作为因由来解释，这是不合理的。因为世俗谛不一定不能量度胜义。若不承认，则胜义谛应成完全不存在，因为非心所量故。若承认，则二谛应成非一体异反，因为其中一者不成立故。这不能承认，因为《菩提心释》云："世俗说空性，唯空即世俗，无则不生故，如作与无常。"此明确说明二谛是一体异反或自体相属关系，如同所作与无常。
再者，胜义谛应是心识的对象，因为是圣者入定智慧的所量，如《入中论释》云："此中胜义谛是由真实见者智慧殊胜而得自性"，又经中说："世尊遍见遍知空性"，《明句论》也说：若无此，则菩萨宣说波罗蜜道将成无义等理，这些教理的反驳不可抗拒。
扎师许名言上圣者定有境及其境为法性作答（藏文标题）
又你在其后说："在世俗谛中，依靠圣者入定为能取，法性为所取，可以说是所知，但若说在胜义中真如是所取或所知，这种说法的直接含义与间接含义是否相互矛盾？"这看似讥讽持某观点者的理论，但这丝毫不能损害持该观点者，反而必将暴露自己的内在缺陷。因为持该观点者只是说胜义谛是对象，而没有说胜义即真如是所取或所知，所以不构成反驳；而你自己未能区分考察胜义谛是否为所知和考察在胜义中是否存在两种情况，这非常明显地暴露了自己的缺点。


 །ཡང་འདི་དག་གིས་ལུང་རིགས་སྔ་མའི་གནོད་བྱེད་བཟློག་ཏེ་གོང་གི་འབྲེལ་ངག་འཐད་པར་འགྱུར་སྙམ་ན་མི་འཐད་དེ། ཁྱེད་ཀྱིས་ཐ་སྙད་དུ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཤེས་བྱར་འདོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདེན་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་བཞག་ཀྱང་ཐ་སྙད་དུ་བྱས་པར་མངོན་ལ། འདོད་ཀྱང་དགོས་ཏེ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་རྣམ་བཞག་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་དགོས་པ་གང་ཞིག །དོན་དམ་བདེན་པའང་དེ་ལྟར་བྱེད་དགོས་པའི་ཕྱིར། སྔ་མ་ལ་དོགས་པ་མེད་ཅིང་། ཕྱི་མ་གྲུབ་སྟེ། རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པའི་འགྲེལ་པ་ལས། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ནའང་ཇི་ལྟར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་གསུང་ཞེ་ན། དེའི་བདག་ཉིད་དུ་
14-2-41b
འཇིག་རྟེན་ན་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཁོ་ནས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པར་གསུངས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་འདོད་དགོས་ཤིང་འདོད་ན་རྒྱལ་སྲས་ཆེན་པོའི་གསུང་ཚིག་རྐང་པ་གཉིས་པོ་དེ་དག་ཀྱང་བདེན་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་བཞག་འཆད་བྱེད་ཡིན་པས་བདེན་གཉིས་ཀྱི་ཐ་སྙད་དུ་རྣམ་པར་བཞག་པར་འདོད་དགོས་ཏེ་རྒྱུ་མཚན་སྔ་མ་དེའི་ཕྱིར། ཚིག་རྐང་སྔ་མས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དོན་དམ་པར་བློའི་ཡུལ་མིན་པར་དམ་བཅའ་ཞེས་འགྲེལ་བ་ནི་གཏན་ནས་མི་འཐད་པ་ཉིད་དུ་གསལ་ལོ། །དེས་ན་བདེན་པ་གཉིས་པོ་དེ་དག་གཉིས་སྣང་གི་བློའི་ཡུལ་ཡིན་མིན་གྱི་སྒོ་ནས་འཆད་པ་ལས་འོས་མི་འདུག་སྟེ་དོན་ལ་གནས་པས་སོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ད་དུང་འདིའི་གོང་འོག་རྣམས་སུ་འདི་དང་རིགས་མཐུན་པར་དགོས་མེད་ཀྱི་དགག་བཞག་དང་། ལུང་དོན་ལ་དྲང་ངེས་སྐབས་མ་ཕྱེད་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འགྲེལ་བ་ནི་ཆེས་མང་ཡང་དོན་གྱི་སྙིང་པོས་དབེན་ཕྱིར་རྟོག་དཔྱོད་བྱེད་དུ་མི་ལངས་སོ། །གཞུང་ལུགས་ཟབ་མོར་དཔྱད་པའི་བློ་སྟོབས་ཞན། །འཁྱོགས་བཤད་ལྤགས་པའི་གཤོག་པ་ལ་བརྟེན་ནས། །ཟབ་དོན་གནམ་འཕང་གཅོད་དུ་སྨོན་པ་རྣམས། །དཔྱད་གསུམ་འཕྲང་ལ་གཞལ་ཚེ་རང་མཚང་ངོམས། །ཞེས་བྱས་སོ། །ཞེས་པའི་བར་གྱིས་སུན་འབྱིན་བརྗོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་ཇི་སྐད་བཤད་པ་དེ་དག་གིས་གནོད་པ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ལན་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། 
14-2-42a
དེ་ཡང་གཉིས་སྣང་ཡོད་མེད་ཀྱི་བློའི་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་ཕྱེས་ནས་འཆད་པ་ལ་སྐྱོན་མེད་མོད། གཞུང་ཚིག་བཅོས་མེད་ལྟར་སྔ་རབས་པའི་འཆད་ཚུལ་ལྟར་བྱས་ཀྱང་འཆད་ཚུལ་ཅིག་ཤོས་དང་གནད་མཐུན་ལ་སོ་སོའི་ཞེ་འདོད་ཀྱི་བཞེད་པ་སྐྱོན་མེད་རེ་ཡོད་པས་གང་ཡང་རིགས་པ་རྣམ་དག་གིས་སུན་ཕྱུངས་མི་ནུས་པར་མཐོང་ངོ་། །ཇི་ལྟར་གནད་མཐུན་ན་ཐ་སྙད་དུ་དོན་དམ་རྟོགས་པའི་བློ་ཞིག་སུའི་ལུགས་ལའང་ཡོད་པ་སྨོས་མ་དགོས་ལ། བློ་དེའང་གཉིས་སྣང་མེད་པའི་ཁྱད་པར་དང་བཅས་པ་སུའི་ལུགས་ལའང་ཡིན་པས་ན་དོན་དམ་མངོན་སུམ་རྟོགས་པའི་བློ་རང་གི་ཚུལ་ལ་གཞལ་ན་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་སྣང་བ་དང་དེ་ལ་ལྟོས་པའི་བློའི་རྣམ་པ་མེད་པར་སྤྲོས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བ་གང་ཞིག་ཐ་སྙད་ཀྱིས་ཇི་བཞིན་དུ་བསམ་པར་དཀའ་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་མིན་པར་གཉིས་སྣང་ནུབ་བཞིན་པའི་བློ་རང་ངོར་ཡང་ཡུལ་དང་བློའི་རྣམ་པ་ཡོད་པར་འདོད་ན་གཉིས་སྣང་མེད་པར་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དོན་ལ་གཉིས་སུ་ཡོད་ཀྱང་དེར་མ་སྣང་བ་ཙམ་ཡིན་ན་ནི་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྟོགས་པའི་བློར་མི་འགྱུར་ཏེ་གནས་སྣང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་དེ་བཞིན་ཉིད་བརྗོད་པ་དང་བྲལ་བའི་ངོ་བོར་གཉིས་སུ་མེད་པར་གནས་སུ་ཟིན་ཀྱང་འཁྲུལ་བའི་དབང་གིས་དེ་ལྟར་མ་རྟོགས་པ་ལམ་གོམས་སྟོབས་ཀྱིས་
14-2-42b
བསལ་ནས་ད་ལྟ་མངོན་དུ་མཐོང་བ་ཡིན་པར་རིགས་པར་བྱའོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的直译：
若认为上述理由能驳斥前面的教理之反驳，使上述关系陈述成立，这是不合理的。你在世俗名言中承认真如是所知，同样，二谛的安立也显然是在世俗中作的，而且也必须这样承认，因为世俗谛的安立必须在世俗中作，胜义谛的安立也必须如此。前者无可置疑，后者也成立，因为《六十正理论释》中说："若如是，为何说涅槃是胜义谛？因为它在世间不虚妄，故仅以世间名言说为胜义谛。"因此必须如此承认。若承认，则大菩萨的那两句偈颂也是解释二谛安立的，所以应当承认二谛是在名言中安立的，原因如前所述。将前一句解释为"在胜义中，真实性非心境"的主张，显然完全不合理。
因此，除了从"是否为二相显现心识的对象"的角度来解释二谛外别无选择，因为这才符合实际。你在前后文中与此类似的不必要的破立，以及在解释经义时未区分了义不了义而颠倒解释的情况极多，但因为缺乏实质内容，不值得详细考察。
"研究深奥教义的智力弱，依靠歪曲解释的皮质翅膀，妄图飞越深义高空者，经三种观察时自显短处。"
以上是他的批判。对此，我将以不受前述驳斥的方式作答。
虽然从有无二相显现的心识对象角度来分别解释无过，但若按原文及古代解释方式也与另一种解释方式相符，各自意趣无过，因此任何一方都不能被严格理性所驳倒。
怎样才算相符呢？在世俗中有认识胜义的心识是不言而喻的，这种心识在任何宗派中都具有无二相显现的特点，因此若考察证悟胜义的现量心识自身的方式，它无所谓对象的显现相和依靠它的心识相，是寂灭一切戏论的，是难以如实用世俗言语表达的。
若不如此，而承认在无二相显现的心识自身中也有对象和心识的显现相，那怎么能说是无二相显现呢？若只是说实际上有二相但未显现，那就不是如实了解事物实相的心识，因为所显与实际不符。
因此，应当理解为：一切法本来即是超越言说的真如本性，无二地安住，虽然如此，但因迷惑力而未能如此了知，通过修习之力消除迷惑，现在亲见了它。


 །དེའི་ཕྱིར་མདོ་དང་བསྟན་བཅོས་ཀུན་ན་ཐ་སྙད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་དོན་དམ་ཤེས་བྱ་ཡིན་པ་དང་ཡུལ་ཡིན་པ་སོགས་ཇི་སྙེད་གསུངས་པ་དང་། མཉམ་བཞག་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་ཤེས་དང་ཤེས་བྱ་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་ལ་སོགས་པའི་སྤྲོས་པའི་དྲ་བ་གང་ཡང་མེད་པར་བརྗོད་བྲལ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བའི་དོན་ཟབ་མོ་བསྟན་པ་དེ་དག་སོ་སོའི་དགོངས་པ་བཞིན་དུ་འཇོག་མ་ཤེས་པར་གསུང་རབ་ཀྱི་གཞུང་ཕྱོགས་གཅིག་ཁོ་ནར་ཞེན་ན། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། དོན་སྒྲ་ཇི་བཞིན་ཡོངས་རྟོག་ན། །བདག་ཉིད་སྙེམས་ཤིང་བློ་ཉམས་འགྱུར། །ལེགས་པར་གསུངས་པའང་སྤངས་པས་ན། །བརླག་འགྱུར་ཆོས་ལ་ཁོང་ཁྲོས་སྒྲིབ། །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཡང་ན་དོན་དམ་ཡུལ་མིན་པས་དེ་རྟོགས་བྱ་མིན་ཞིང་གཏན་ལ་འབེབས་སུ་མེད་པར་ཁས་ལེན་པའམ། ཡང་ན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་དོན་ལ་རྟོག་གེའི་བསམ་པས་ཁྱབ་པར་བྱས་ནས་དེ་འདྲའི་ཚུལ་དུ་སྤྲོས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དོན་བཤད་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་གི་གནད་ཐམས་ཅད་ཉམས་པར་བྱེད་ལ། དེས་ནི་ལྟར་སྣང་ཇི་ལྟར་མཛེས་པར་བཤད་ཀྱང་ཐེག་ཆེན་གྱི་གནད་བཅོམ་པའི་ཕྱིར་སྲོག་དང་བྲལ་བར་བྱས་པའི་ལུས་ལ་རྒྱན་འདོགས་པ་ལྟར་བསྟན་པ་ལ་ཡང་དག་
14-2-43a
པར་ཕན་པར་མི་འགྱུར་བས་ན་ཚུལ་འདི་ལ་བོད་སྔ་ཕྱིའི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་དགོངས་པ་གཅིག་ཏུ་འཛིན་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་དོན་དམ་པ་ནི་གཉིས་ཏེ་རྣམ་གྲངས་པ་དང་། རྣམ་གྲངས་མིན་པའི་དོན་དམ་མོ། །དང་པོ་ནི་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་བློའི་ཡུལ་ཏེ་དེ་ནི་བདེན་སྟོང་གི་ལྡོག་པ་ཙམ་ཡིན་པས་བློའི་བྱེ་བྲག་ཡིད་རྟོག་བཅས་ཀྱི་ཡུལ་ཙམ་མོ། །དེ་དོན་དམ་མཚན་ཉིད་པ་མིན་ཀྱང་དོན་དམ་རྟོགས་པའི་སྒོར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་མཐུན་པའི་དོན་དམ་མམ་རྣམ་གྲངས་པའི་དོན་དམ་ཞེས་གཞུང་རྣམས་སུ་བརྡའ་གདགས་པར་མཛད་དོ། །དེ་འདྲའི་བདེན་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་ཡ་གྱལ་གྱི་བདེན་སྟོང་དང་རྟེན་འབྱུང་གི་སྣང་བ་གཉིས་པོ་ལྡོག་པ་ཙམ་གྱི་ཆ་ནས་ཐ་དད་ཀྱང་། ཇི་ལྟར་བྱས་པ་དང་མི་རྟག་པ་དོན་གྱི་དངོས་པོའི་སྟེང་ན་ཐ་དད་མེད་པ་བཞིན། སྟོང་དང་སྣང་བ་གཉིས་པོ་ངོ་བོ་དབྱེར་མེད་པའི་རང་བཞིན་མཐའ་གང་དུའང་མི་གནས་པ་བཅོས་མིན་གཤིས་ཀྱི་གནས་ལུགས་དེ་ལ་བདེན་པ་དབྱེར་མེད་དམ་བདེན་གཉིས་ཟུང་འཇུག་ཅེས་བྱ་སྟེ། རིམ་ལྔ་ལས། ཀུན་རྫོབ་དང་ནི་དོན་དམ་དག ། སོ་སོའི་ཆར་ནི་ཤེས་གྱུར་ནས། །གང་དུ་ཡང་དག་འདྲེས་གྱུར་པ། །ཟུང་དུ་འཇུག་པར་དེ་བཤད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་བདེན་པ་དབྱེར་མེད་བརྗོད་བྲལ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དེར་བདེན་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་བདེན་པ་
14-2-43b
གཉིས་ཀྱི་རང་ལྡོག་ནས་ཐ་དད་ན་ཡང་གང་དུ་ངོ་བོ་གཅིག་པའི་ངོ་བོ་དེ་ནི་ཐ་སྙད་དུ་དོན་དམ་གྱི་ངོ་བོ་ཞེས་བརྗོད་དེ། དོན་དམ་པའི་ངོ་བོ་མངོན་སུམ་མཐོང་བའི་འཕགས་པ་རྣམས་ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ལ་རྣམ་གྲངས་མིན་པ་དང་། གནས་ལུགས་མཐར་ཐུག་པ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་དང་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་སོགས་པའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་དུ་མས་བརྗོད་པར་མཛད་དོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的直译：
因此，经论中从世俗角度说胜义是所知、是对象等诸多说法，以及与入定无分别智如何证悟相契合地说，无有知与所知、境与有境等任何戏论网，是言语道断、各自自证的深义，若不能按照各自的意趣来安立这些，而只执著经论中的一方，如《经庄严论》所言："若按字面义理解，将生傲慢智退失，由于舍弃善说法，毁坏法教障碍增。"
这样要么承认胜义非境，因而非所证且无法确立；要么以分别思维遍及不可思议义，以此方式解释寂灭戏论的真如义，这将损害如来教言的全部要义。这种做法，无论表面多么华美，因为摧毁了大乘要义，如同给失去生命的尸体装饰，对教法不会有真正的利益。因此，对这一问题，应当依循藏地历代智者的一致意趣。
此中，胜义有二：名言胜义和非名言胜义。第一种完全是心识对象，它只是离实性的方面，仅是心识特殊类别——有分别意识的对象。虽非真正胜义，但因为是证悟胜义的门径，故在诸论中安立为相似胜义或名言胜义。
在这种二谛分类中，作为其组成部分的离实性与缘起显现二者，虽从反面角度有别，但如同所作与无常在事物自身上无别一样，空与显现二者本性不可分离的自性，不住任何边的自然本性状态，称为不可分的真理或二谛双运。如《五次第》中说："世俗与胜义，了知为各分，何处真和合，彼说为双运。"如是说，不可分真理、言语道断、各自自证的真如中，二谛成为一体。
如是二谛虽从各自反面角度有别，但它们一体的本性在世俗中被称为"胜义的本性"，如经中所说"亲见胜义本性的圣者"等。这就是以非名言、究竟实相、胜义谛、空性、真如、真实边际等众多名称所说的。
;
HUMAN: 这些是用于人类学和语言学术用途，请完整直译成简体中文，不要意译缩略，如果文件中有重复的部分也照译不要省略，藏文不要对照输出; 遇到原文是对仗诗歌体时译文也请尽量对仗; 如遇种子字和咒语，以（藏文，梵文拟音，梵文天城体，梵文泰卢固体，汉语字面意义，汉语拟音）六种形式按照紧凑而不省略的长句排列显示： །རྣམ་གྲངས་པ་མིན་པའི་དོན་དམ་དེ་ནི་གཉིས་སྣང་ནུབ་པའི་བློ་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཤར་བ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། རྣལ་འབྱོར་བ་གཅིག་གི་མཉམ་བཞག་ལ་དེ་ལྟར་སྣང་བཞིན་དུ་ཡང་དོན་ལ་ཡོད་པ་ཙམ་ཡང་མིན་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་བློ་ལོག་ནས་དེ་ཡང་མེད་པར་ཧ་ཅང་ཐལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་སྟུག་པོ་བཀོད་པ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཉི་མ་དང་ཟླ་བ་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁམས་སུ་བསྟན་པ་ཡང་ཐབས་ལ་མཁས་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་སྤྲུལ་པ་ཙམ་དུ་རྟོགས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུར་བློ་དེ་ལ་ཤར་བ་དེ་སེལ་འཇུག་གི་བློའི་ཡུལ་དུ་བྱེད་ནས་དོན་དམ་དུ་འདི་ཡོད་ཅེས་དང་འདི་མེད་ཅེས་ངེས་པར་ཞེན་པའི་སྒྲོ་བཏགས་ཀྱི་མཐའ་ཉིད་ལས་འདས་པ་ནི་ཟབ་མོ་མཐའ་བྲལ་གྱི་དོན་ཏེ་རིན་པོ་ཆེ་རྒྱན་ལས།
14-2-44a
རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སྤངས་ནས། །གཟུང་དང་འཛིན་པ་རྣམ་པར་སྤངས། །མཐའ་གཉིས་རབ་ཏུ་སྤོང་བྱེད་པ། །དབུ་མའི་ལམ་ནི་ཡང་དག་བསྒོམ། །ཞེས་གསུངས་པས་སོ། །རྗེའི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱང་། ཇི་ལྟར་སྣང་བའི་དངོས་པོ་ཀུན་ལ་ནི། །རང་བཞིན་གྲུབ་པ་རྡུལ་ཙམ་མེད་མཐོང་ཡང་། །ངེས་དོན་མཐར་ཐུག་མེད་དགག་སྟོང་པ་ཉིད། །མེད་མཐའ་མ་ཡིན་ཡོད་པའི་མཐའ་དང་བྲལ། །ཞེས་གསུངས་ཤིང་ཡང་། བདེ་སྟོང་སྣང་སྟོང་རྗེས་ཤེས་ནུབ་པའི་ཚེ། །དམིགས་མེད་དོན་ལའང་དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །ཞེན་ཡུལ་ཀུན་ལས་འདས་པའི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས། །མི་གནས་དབུ་མའི་ལམ་བཟང་སྐྱོང་བར་ཤོག །ཅེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་བློས་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་སྒོ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་དེའི་སྤྱི་ཙམ་ལས་བཤད་པ་ལྟར་རང་གཞན་ཐམས་ཅད་གཞི་མེད་ཀྱི་སྟོང་པར་ཞེན་པའི་ཆད་ལྟ་ནི་མེད་དགག་ཆད་མཐའི་ལྟ་བ་སྤངས་ནས་གཟུགས་སོགས་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟར་སྐྱོན་མེད་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པར་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་ཞིང་། དེ་ལྟར་མཐོང་ཚེ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ཉམས་ནས་གང་ཡང་མི་གནས་ཏེ་བདག་མེད་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ན་སྒྲོ་སྐུར་གྱི་མཐའ་གཉིས་ལས་རིང་དུ་འདས་པ་མཐའ་བྲལ་དབུ་མའི་ལམ་སྣང་སྟོང་ཟུང་འཇུག་འདི་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཆོས་ཀུན་གྱི་གནས་ལུགས་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་གཉིས་ཀ་
14-2-44b
ཡིན་མིན་གྱི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྟོང་པའི་ཚུལ་མཉམ་གཞག་ཏུ་རྟོགས་ནས་རྗེས་ཐོབ་ཏུའང་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་མ་ཤོར་བར་ཟུང་འཇུག་མཉམ་གཞག་གི་ངོ་བོར་ལྡང་བ་འདིས་སྤྲུལ་སྐུའི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱིས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་སྟོན་པའི་དོན་ལེགས་པར་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ནོ། །
圣多闻子作廓俄造八藏文学引用并摄精要论
ཞེས་དཔལ་ལྡན་ཐོས་པ་དགའ་བ་དབང་ཕྱུག་གིས་མཛད་པའི་རྒྱ་བོད་ཡིག་ཚང་རྫུན་པའི་ལུང་དྲང་བ་དང་དོན་གྱི་སྙིང་པོ་བསྡུས་ཏེ་རྫོགས་པར་སྦྱར་བའོ།;
AI: 这些是用于人类学和语言学术用途的直译：
非名言胜义不仅仅是二相显现消失的心识以无习气的方式显现而已，也不仅仅是一位瑜伽士入定中如是显现的同时客观上存在而已。若是这样，当心识消失时，它也将不存在，这过于荒谬。如《华严经》所言："如来宣说有日月等世界，而善于方便的你了知仅是幻化。"类似地，超越于将显现于该心识的对象当作遮遣性心识的对象，从而在胜义中执着确定"此有"或"此无"的增益边际，这就是远离边际的深义。如《宝性论》所说："远离一切分别，断除能取所取，完全舍弃二边，如实修持中道。"
尊者也说："虽见所有显现事物，皆无丝毫自性成立，究竟了义无遮空性，非无边际离有边际。"又说："乐空显空随知消失时，无所缘义中亦超越一切，执著对象的俱生不住，愿持守中道胜妙道路。"
如此，由心识确立的空性仅是理解空性的门径而已，若仅从其概念出发而执着一切自他皆为无基础的空，这种断见是无遮断边见解。应舍弃它，亲见一切色等显现如幻相般虽无过失但本性空，如此见时，分别慧力消退，无所住着，通达无我时，远离增益、减损二边，这即是离边中道、显空双运之道。
因此，一切法的实相是在入定中了知为空离有无二俱等一切戏论，后得位中也不失法性相，而以双运入定的本性起现，这就是很好地成就了化身尊前所特别宣说的意义。
圣多闻子作廓俄造八藏文学引用并摄精要论（藏文标题）
此乃具德闻喜自在所造《汉藏文献伪引与精要摄义》圆满撰述。


 །ཆོས་ཅན་སོ་སོའི་སྟེང་ན་བདེན་གྲུབ་བཅད་ཙམ་གྱི་ལྡོག་ཆ་དེ་དོན་དམ་ཙམ་ཡིན་ཀྱང་དོན་དམ་མཐར་ཐུག་པ་མིན་ཏེ། མེད་དགག་ཙམ་དང་། ལྡོག་པ་ཙམ་དང་། རྟོགས་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཙམ་དང་། ཉི་ཚེ་བའི་ཆོས་ཙམ་ཡིན་པས་ན། མཐའ་ཐམས་ཅད་ལ་མི་གནས་པའི་ཆོས་ཉིད་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་སྤྲོས་པ་ལས་འདས་པ་གང་ཞིག །རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་མི་རུང་ངོ་། །དེའི་ཕྱིར་བློའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་མིན་དཔྱད་པ་སོགས་ཀྱི་སྐབས་སུ་རྣམ་གྲངས་མིན་པ་ལ་བརྗོད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་པའི་དོན་དམ་ལ་བརྗོད་དོན་མེད་དེ། རྣམ་གྲངས་པའི་དོན་དམ་ནི་ལས་དང་པོ་པས་སྟོང་ཉིད་ལ་རིམ་གྱིས་འཇུག་པའི་སྐབས་སུ་རྟོག་ངོར་བྱས་པ་ཙམ་ལས་འཕགས་པའི་མཉམ་བཞག་ཡེ་ཤེས་རྟོག་བྲལ་ལྟ་བུ་གཉིས་སྣང་ནུབ་པའི་བློ་ལ་
14-2-44a
ཁོ་འདྲ་བ་རྒྱུ་བའི་ས་ག་ལ་ཡོད་དེ། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་ཁྲི་ལ་མུ་ཏོ་བ་འདུག་པའི་དབང་མེད་པ་བཞིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་འཕགས་པ་སློབ་པའི་མཉམ་བཞག་སྣང་མེད་དེས་གཉིས་སྣང་ནུབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོང་ཉིད་མངོན་དུ་བྱས་པའི་ཚེ། དེའི་ངོར་ཆོས་ཅན་བུམ་སོགས་ཀྱང་མི་སྣང་། དགག་བྱ་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་རྣམ་པར་འཛིན་པའང་མེད་ན་ཇི་ལྟར་ན་བདེན་མེད་ཅེས་པའི་ལྡོག་པ་དེ་ཡུལ་དུ་བྱེད་དེ། བདེན་མེད་ཅེས་པའི་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་ཡུལ་དེ་ནི་དགག་བྱ་བདེན་གྲུབ་བཅད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཡིད་ངོར་འཆར་གྱི་སྒྲུབ་པ་རང་དབང་བའི་ཚུལ་དུ་འཆར་བ་མི་སྲིད་དོ། །གལ་ཏེ་ཆོས་ཅན་དང་དགག་བྱ་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཡུལ་དུ་ཤར་ན་དོན་དམ་པ་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཞན་སྟོང་པ་དག་དགག་པའི་འོས་སུ་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་དོན་དམ་དཔྱོད་པའི་རྗེས་དཔག་གམ་དོན་དམ་མངོན་སུམ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡུལ་གྱི་ངོ་བོ་འདི་ཞེས་རྙེད་པའམ་གཟིགས་སོ་ཞེས་ནན་གྱིས་ཁས་ལེན་པ་དེ་དག་གིས་གཞན་སྟོང་ཇི་ལྟར་བཀག་ཀྱང་རང་གི་ཞེ་ཕུག་གཞན་སྟོང་གིས་དབང་བྱས་པ་མ་ཚོར་བ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །དེས་ན་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོག་པ་མེད་པས་དོན་དམ་བདེན་པའི་རང་མཚན་གཟིགས་པ་དེ་ནི་མཐའ་ཀུན་གྱིས་སྟོང་པའི་བདེན་པ་དབྱེར་མེད་བརྗོད་བྲལ་གྱི་གནས་ལུགས་དེ་
14-2-44b
གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་གཟིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུའི་དོན་དམ་དེ་ཡང་བློའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ཙམ་ནི་སྐབས་འདིར་དཔྱད་མི་དགོས་ཏེ་དེ་ལ་དོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ན་འདིར་དོན་དམ་པ་དེ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དོན་དམ་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་སྐབས་ཡིན་པས་ཐ་སྙད་ཙམ་དུའང་ཡུལ་མིན་པ་ནི་སུས་ཀྱང་ཤེས་སུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དེ་གཏན་ལ་འབེབས་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ན་དོན་དམ་པ་བློའི་ཡུལ་མིན་ཞེས་བརྗོད་ཀྱང་ཐ་སྙད་བཏགས་པའི་ཡུལ་ཡིན་པ་འགོག་པའི་དོན་དུ་གོ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཡིན་སྙམ་ན་དོན་དམ་གཏན་ལ་འབེབས་ཤིང་རིགས་པས་བདེན་སྟོང་དུ་བསྒྲུབ་པའི་ཚེ་བསྒྲུབ་བྱ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་དུ་བཟུང་ནས་དོན་དམ་སྤྲོས་པ་ལས་འདས་པར་རྟོགས་དཀའ་བས་ན་དེ་ལྟར་བསྟན་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བལྟ་བར་བྱར་མེད་ཅེས་བརྗོད་པ་ན། །འཇིག་རྟེན་ན་མིག་ནམ་མཁའ་ལ་གཏོད་ཅིང་ལྟ་བར་བྱེད་པ་ཙམ་མེད་ཅེས་བརྗོད་དོན་མེད་ལ་ཡོད་ཅེས་ཀྱང་བརྗོད་མི་དགོས་ཏེ་མ་བརྗོད་ཀྱང་ངེས་ཟིན་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་ཚིག་དེས་འཇིག་རྟེན་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བལྟ་བར་བྱེད་དོ་ཟེར་ཀྱང་ཡང་དག་པར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་གཟུགས་གང་ཡང་མེད་པས་བལྟ་བར་བྱར་མེད་ཅེས་བརྗོད་པའི་དོན་ཡིན་པ་དང་འདྲ་བར་དོན་དམ་པ་ནི་དམིགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཀུན་གྱིས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་བློས་གཟུང་
14-2-45a
བར་བྱ་བའི་ཡུལ་མིན་ཞེས་སྟོན་ཏེ། མདོ་ལས། ནམ་མཁའ་མཐོང་ཞེས་སེམས་ཅན་ཚིག་ཏུ་རབ་བརྗོད་པ། །ཞེས་དང་། དོན་དམ་པ་མཐོང་བ་ནི་ཅི་ཡང་མ་མཐོང་བའི་ཚིག་བླ་དྭགས་སོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的直译：
各个有法上仅仅遮除实成的方面只是胜义而已，并非究竟胜义，因为它只是无遮、只是反面、只是认识的影像、只是部分法而已。故非安住一切边的法性，超越遮遣与成立的戏论，非无分别行境一切法的真如。因此，在考察是否为心境等场合中是针对非名言胜义而言，对名言胜义则无须讨论，因为名言胜义仅是初学者逐渐趋入空性时在分别心前设立而已，岂有如圣者入定无分别智慧那样远离二现的心识中流现此类境界之处？如同卑贱者无权坐于转轮王的宝座一样。
怎样理解呢？当圣者有学位入定无相智以消失二现的方式现证空性时，在其前不现有法瓶等，也无执持所破实成的相，那么如何能以"无实"这一反面作为对象？因为"无实"这一执持方式的对象是依靠遮除所破实成而在心前显现的，不可能以独立成立的方式显现。若不依赖有法和所破而显现为对象，则胜义将以自性成立，因此将成为应当破除的他空宗观点。
此外，那些强行承认以观察胜义的比量或现证胜义的智慧能发现或见到"这就是对象的本性"的人，无论他们如何破斥他空，也只是没有意识到自己内心已被他空所控制而已。因此，圣者无分别智慧见到胜义谛的自相，是以无二的方式见到远离一切边的不二真理、言语道断的实相。
对于这样的胜义，仅仅施设为心境的名言在此无须考察，因为这点无可置疑。为何如此？因为此处是为了现证胜义而确立胜义的场合，若连名言上也不是对象，则任何人都不可能了知，因而不可能确立它。因此，即使说"胜义非心境"，也不应理解为否定它是施设名言的对象。
那么实际如何呢？在确立胜义并以理证成无实时，若执著于所证空性的所缘境，则难以了解胜义超越戏论，故如此教导。例如，当说"不可观看虚空"时，这并非指世间上根本不存在以眼睛望向虚空的行为——这无须否认，也无须肯定，因为不说也已经确定了。因此，这句话的意思是：虽然世间说"看虚空"，但实际上虚空中无任何形色可见，所以说"不可观看"。同样，胜义因为空离一切所缘行境，所以非心所取境，如经中所说："众生以言词说见虚空"，又说："见胜义者，是'什么也未见'的代称"。


 །ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་བསྟན་པ་ཞེས་པའི་མདོ་ལས། འཇམ་དཔལ་སུས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་མཉམ་པ་མེད་ལ་གཉིས་སུ་མེད་ཅིང་གཉིས་སུ་དབྱེར་མེད་པར་མཐོང་བ་འདི་ནི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བའོ་ཞེས་དང་། རྩ་བ་ཤེས་རབ་ལས། གཞན་ལས་ཤེས་མིན་ཞི་བ་དང་། །སྤྲོས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་སྤྲོས་པ། །རྣམ་རྟོག་མེད་དོན་ཐ་དད་མེད། །དེ་ནི་དེ་ཉིད་མཚན་ཉིད་དོ། །ཞེས་དང་། བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལྡོག་པ་སྟེ། །སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལྡོག་པས་སོ། །མ་སྐྱེས་པ་དང་མ་འགགས་པ། །ཆོས་ཉིད་མྱ་ངན་འདས་དང་མཚུངས། །ཞེས་དང་། སྒྲ་གཅན་འཛིན་གྱིས་ཡུམ་ལ་བསྟོད་པ་ལས། སྨྲ་བསམ་བརྗོད་མེད་ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན། །མ་སྐྱེས་མི་འགག་ནམ་མཁའི་ངོ་བོ་ཉིད། །སོ་སོ་རང་རིག་ཡེ་ཤེས་སྤྱོད་ཡུལ་བ། །དུས་གསུམ་རྒྱལ་བའི་ཡུམ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །ཟབ་མོའི་དོན་བཤད་པ་ལ་སྐྲག་ནས་མ་གུས་པའི་ཚིག་བརྗོད་པར་མི་བྱ་སྟེ་རང་གི་ནང་གི་དེ་ཉིད་བསྟན་པ་ཙམ་ལས་དོན་དམ་ཟབ་མོ་སུས་ཀྱང་མི་ཁེགས་ལ་ཐེག་ཆེན་གྱི་ཆོས་ལ་
14-2-45b
རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའི་ཉེས་པ་ཚད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བུའི་སྤྲོས་བྲལ་གྱི་གནས་ལུགས་དེ་ཡང་དག་པར་ནི་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་གང་ཡང་མིན་ན་ཇི་ལྟར་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་སྙམ་ན། ཇི་སྐད་དུ། གང་ཚེ་སྐྱེ་མེད་དེ་ཉིད་ཡིན་ཞིང་བློ་ཡང་སྐྱེ་བ་དང་བྲལ་བ། །དེ་ཚེ་དེ་རྣམ་བརྟེན་ལས་དེ་ཡིས་དེ་ཉིད་རྟོགས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། །ཇི་ལྟར་སེམས་ནི་གང་གི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ཡིས་ཡུལ། །དེ་ཡོངས་ཤེས་པ་དེ་བཞིན་ཐ་སྙད་ཉེ་བར་བརྟེན་ནས་རིག་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་དུ། ཡེ་ནས་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་གནས་ལུགས་དེའི་ངང་དུ་སྤྲོས་པའི་དྲ་བ་མཐའ་དག་ལོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གཉིས་སུ་མེད་པར་འོད་གསལ་བ་ཤིན་ཏུ་མཚོན་པར་དཀའ་བའི་རང་བཞིན་ཅན་ནོ། །ཇི་སྐད་བཤད་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དབང་གིས། དོན་དམ་བློ་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་མིན། །བློ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པར་འདོད། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། དོ༷ན་ད༷མ་དེ་བློའི་སྦྱོང༷་ཡུལ༷་མིན༷་པར་བརྗོད་དེ་རྒྱུ་མཚན་ཅིའི་ཕྱིར་ན། རང་ངོར་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློ༷་ནི༷་ཀུན༷་རྫོབ༷་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡི༷ན་པར༷་འདོ༷ད་དོ། །ཞེས་དོན་དམ་པ་ལ་དམིགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཀུན་ཡོངས་སུ་བྲལ་བར་བསྟན་ཏེ། དེ་འདྲའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་བྲལ་ན་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་འགྱུར་བར་བསྟན་པ་དེས་གཉིས་སྣང་མེད་པའི་བློས་རྟོགས་སོ་ཞེས་མིང་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་པ་
14-2-46a
མིན་པར་གཉིས་སྣང་མེད་པས་རྟོགས་ཚུལ་གཏན་ལ་ཕབ་པས་དོན་དམ་པ་ཤེས་པར་འདོད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་སྟེ། དེ་ལྟར་མ་ཤེས་པར་གཉིས་སྣང་མེད་པའི་བློས་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ནི་དོན་དམ་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་ཙམ་བརྗོད་ཀྱང་། དེ་ཙམ་རང་རིག་ལའང་ཡོད་པར་གཞུང་གཞན་ནས་འདོད་པས་དོན་དམ་པ་ཤིན་ཏུ་གཏན་ལ་དབབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་རྐང་པ་སྔ་མ་དམ་བཅའ་དང་ཕྱི་མ་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་བྱས་པ་འདི་རྒྱ་འགྲེལ་རྣམས་ལས་གསུངས་ལ་དོན་ཟབ་མོ་སྟོན་པ་ཡིན་པས་ཆེས་འཐད་དོ། །དེ་ལྟར་མཚན་མར་དམིགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློ་ཀུན་རྫོབ་པ་དེས་དོན་དམ་གྱི་རང་མཚན་མི་འཇལ་བར་བཤད་ཀྱང་ཉེས་པ་ཅི་ཡང་མེད་དེ། རང་ངོར་མཚན་མའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློ་དེ་དོན་ལ་གཉིས་སྣང་གི་སྤྲོས་པ་དང་མ་བྲལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་དོན་དམ་དངོས་སུ་རྟོགས་པ་ལ་བློ་དང་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པའམ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རང་བཞིན་གང་ཡང་མེད་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ལ་དེ་ལྟར་གནས་ལུགས་དཔྱོད་པའི་རིགས་པས་ཀྱང་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的直译：
如是等说，又《宣说菩提分经》云："文殊，若见一切法无不平等，无二亦无二分，此乃真实见解。"《根本中观论》中说："非从他了知，寂静不戏论，无分别无异，此乃真实相。"又说："所言皆遮止，心行境亦灭。无生亦无灭，法性同涅槃。"《罗睺罗赞般若》中说："离言思议般若度，不生不灭如虚空，自证智慧行境界，顶礼三世佛之母。"
不应因畏惧解释甚深义理而说不敬语，因为这只会暴露自己的内在本质，而深奥胜义不会被任何人否定，且对大乘法背弃的过失无量无边。
若想：若如是离戏论的实相确实不是任何所缘境，如何能现证它？如所说："若无生为实相，心亦离生时，彼依彼而起，如彼实相证；如心具何相，即以彼了境，如是依名言，方可为所知。"即如此，本来远离一切戏论的实相中，远离一切戏论网的智慧，无二显现，光明澄澈，极难表述的自性。
基于上述所说，故云："胜义非心境，心是世俗许。"意为"胜义非心行境"，何以故？因为"自性为行境的心识是世俗所缘"。此说胜义远离一切所缘行境，若不远离此行境则成世俗，由此确立"以无二现的心识证悟"，这不仅仅是名义上的说法。
通过确立无二显现的证悟方式来理解胜义，这对欲了解胜义者极为重要。若不知此理，仅说"以无二显现心证悟的对象是胜义本性"，也无用，因为其他论中主张自证也有此特性，这样无法确立胜义。
因此，以前句为立宗、后句为能立的解释，诸汉译注释中都有，是阐述甚深义理，故极为合理。
如是说虽然有相所缘心识是世俗，不能量度胜义自相，也毫无过失。因为自性上具有相的行境心识实际上未离二现戏论，故说现证胜义时，心境的相或能取所取的自性一切皆无，这也是由观察实相的理性所成立的。
;


 །གཞན་ཡང་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ཡིན་ན་དོན་དམ་མི་འཇལ་བར་ཁས་བླངས་ཀྱང་། དེ་ལྟར་སྨྲ་བ་དེ་དག་གི་ལུགས་ལ་དོན་དམ་བདེན་པ་གཏན་མེད་དུ་ཐལ་བ་དང་། བདེན་གཉིས་ཐ་དད་དུ་བཞག་ཏུ་མེད་པ་དང་། འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་
14-2-46b
དོན་དམ་མི་གཞལ་བར་ཐལ་བ་སོགས་སྐྱོན་གང་ཡང་མེད་དེ། སྤྱིར་བདེན་གཉིས་འཇོག་ཚུལ་ལ་མདོ་དང་བསྟན་བཅོས་ཆེན་པོ་རྣམས་ལས་ལུགས་མི་འདྲ་བ་གཉིས་སུ་གསུངས་ཏེ། གང་ཞེ་ན་གནས་ཚུལ་དོན་དམ་དཔྱོད་བྱེད་དང་སྣང་ཚུལ་ཐ་སྙད་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མས་རྙེད་དོན་ལ་བདེན་གཉིས་སོ་སོར་འཇོག་པ་དང་། ཡང་གནས་ཚུལ་དང་སྣང་ཚུལ་མི་མཐུན་པར་གྱུར་པའི་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གཉིས་ཀ་ཀུན་རྫོབ་དང་། གནས་སྣང་མཐུན་པར་གྱུར་པའི་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་བདེན་པར་འཇོག་པའི་ལུགས་གཉིས་ལས། ཕྱོགས་སྨྲ་བ་དེ་དག་གིས་ལུགས་ཕྱི་མ་འདི་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པའི་ཕྱིར། དེའི་ལུགས་ལ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ཡིན་ན་དོན་དམ་མི་འཇལ་བས་ཁྱབ་ཀྱང་དེ་འཇལ་གྱི་བློ་དང་དོན་དམ་གཏན་མེད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། དོན་དམ་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡེ་ཤེས་གང་ཞིག་དོན་དམ་བདེན་པའི་མིང་ཅན་དེས་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་དག་གི་ལུགས་ལ་བདེན་གཉིས་ཀྱང་གཅིག་པ་བཀག་པའི་ཐ་དད་དུ་བཞེད་དོ། །དེས་ན་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་བཞེད་པའི་ཁྱད་པར་མ་ཤེས་པར་གྲུབ་མཐའ་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུའི་རྒྱུས་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་ལ་ཕྱོགས་རེར་ཞེན་པ་ཁྲོན་པའི་རུས་སྦལ་གྱི་རྣམ་ཐར་ནི་མཁས་པ་ལ་མི་མཛེས་སོ། །འདི་འདྲའི་ལུགས་འདི་ཁྱེད་ཀྱིས་ཀྱང་ཁས་ལེན་དགོས་
14-2-47a
ཏེ་རྗེ་ཙོང་ཁ་པས་ལམ་རིམ་དུ་ཡང་དེ་ལྟར་ལུགས་གཉིས་ཡོད་པར་བཞེད་པ་གསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཁས་བླངས་ན་དཔལ་ལྡན་ཟླ་བའི་བཞེད་པ་དང་ཡང་ཆེས་མཐུན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་འཇོག་ཅིང་དེ་མཐོང་བ་རྫུན་པ་དང་དོན་དམ་པ་ནི་མཐོང་བ་ཡང་དག་པར་གསུངས་པ་དང་གནད་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །ཇི་སྐད་བཤད་པ་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པའི་དོན་དུ་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་དོན་དམ་པའི་ཚུལ་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ཚེ་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཀྱང་ཡུལ་མིན་པར་བརྗོད་པ་ལ་འགལ་བ་མེད་དེ། མདོ་ལས་ཀྱང་། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ལས་ཀྱང་འདས་པར་གསུངས་པ་དང་། ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འགྱུར་ན་དེ་ཀུན་རྫོབ་པའི་གྲངས་སུ་གཏོགས་ཀྱི་དོན་དམ་པར་མི་བགྲང་བར་གསུངས་པ་དང་། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ནི་གང་ལ་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་བའང་མེད་ན་ཡི་གེ་རྣམས་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བཤད་པ་ལ་དམིགས་པ་མཐའ་དག་ལོག་ན་རྟོགས་རྒྱུ་ཅི་ཡང་སྲིད་དམ་སྙམ་དུ་སྤྲོས་བྲལ་གྱི་ཕྱོགས་མ་ཤར་བའི་ནང་གི་དེ་ཉིད་གསལ་པོར་བསྟན་པའི་ཚིག་སྨྲ་བར་མི་
14-2-47b
བྱ་སྟེ་ཟབ་མོའི་མདོ་སྡེ་འཛིན་པར་རློམ་ཡང་ཟབ་དོན་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའི་རང་མཚང་རྗེན་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དམིགས་མེད་དུ་བསྟན་པ་དང་སྤྲོས་པ་བྲལ་བར་བསྟན་པ་སོགས་ཐམས་ཅད་ལ་བདེན་གྲུབ་དང་དོན་དམ་པ་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་སྦྱར་ནས་དོན་ལ་རྟོག་གེའི་བློའི་ཡུལ་དུ་བདེ་བར་འཆར་རྒྱུ་ཞིག་ཁོ་ན་ལ་མདོ་དང་རྒྱུད་སྡེའི་དོན་མཐའ་དག་བཀྲལ་བར་མི་བྱ་སྟེ་ཐེག་ཆེན་གྱི་མདོ་སྡེའི་བསྟན་དོན་ཐུན་མིན་རྟོག་གེས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཚུར་མཐོང་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཟབ་མོའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཐམས་ཅད་བསྣུབས་ནས་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་འབའ་ཞིག་ངེས་དོན་དུ་བྱས་པས་སྟོན་པ་དང་བསྟན་པ་ལ་སྲི་ཞུར་བྱས་པ་ཡིན་ནམ་བསམ་པར་བྱའོ།

 །གཞན་ཡང་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ཡིན་ན་དོན་དམ་མི་འཇལ་བར་ཁས་བླངས་ཀྱང་། དེ་ལྟར་སྨྲ་བ་དེ་དག་གི་ལུགས་ལ་དོན་དམ་བདེན་པ་གཏན་མེད་དུ་ཐལ་བ་དང་། བདེན་གཉིས་ཐ་དད་དུ་བཞག་ཏུ་མེད་པ་དང་། འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་
14-2-46b
དོན་དམ་མི་གཞལ་བར་ཐལ་བ་སོགས་སྐྱོན་གང་ཡང་མེད་དེ། སྤྱིར་བདེན་གཉིས་འཇོག་ཚུལ་ལ་མདོ་དང་བསྟན་བཅོས་ཆེན་པོ་རྣམས་ལས་ལུགས་མི་འདྲ་བ་གཉིས་སུ་གསུངས་ཏེ། གང་ཞེ་ན་གནས་ཚུལ་དོན་དམ་དཔྱོད་བྱེད་དང་སྣང་ཚུལ་ཐ་སྙད་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མས་རྙེད་དོན་ལ་བདེན་གཉིས་སོ་སོར་འཇོག་པ་དང་། ཡང་གནས་ཚུལ་དང་སྣང་ཚུལ་མི་མཐུན་པར་གྱུར་པའི་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གཉིས་ཀ་ཀུན་རྫོབ་དང་། གནས་སྣང་མཐུན་པར་གྱུར་པའི་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་བདེན་པར་འཇོག་པའི་ལུགས་གཉིས་ལས། ཕྱོགས་སྨྲ་བ་དེ་དག་གིས་ལུགས་ཕྱི་མ་འདི་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པའི་ཕྱིར། དེའི་ལུགས་ལ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ཡིན་ན་དོན་དམ་མི་འཇལ་བས་ཁྱབ་ཀྱང་དེ་འཇལ་གྱི་བློ་དང་དོན་དམ་གཏན་མེད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། དོན་དམ་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡེ་ཤེས་གང་ཞིག་དོན་དམ་བདེན་པའི་མིང་ཅན་དེས་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་དག་གི་ལུགས་ལ་བདེན་གཉིས་ཀྱང་གཅིག་པ་བཀག་པའི་ཐ་དད་དུ་བཞེད་དོ། །དེས་ན་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་བཞེད་པའི་ཁྱད་པར་མ་ཤེས་པར་གྲུབ་མཐའ་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུའི་རྒྱུས་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་ལ་ཕྱོགས་རེར་ཞེན་པ་ཁྲོན་པའི་རུས་སྦལ་གྱི་རྣམ་ཐར་ནི་མཁས་པ་ལ་མི་མཛེས་སོ། །འདི་འདྲའི་ལུགས་འདི་ཁྱེད་ཀྱིས་ཀྱང་ཁས་ལེན་དགོས་
14-2-47a
ཏེ་རྗེ་ཙོང་ཁ་པས་ལམ་རིམ་དུ་ཡང་དེ་ལྟར་ལུགས་གཉིས་ཡོད་པར་བཞེད་པ་གསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཁས་བླངས་ན་དཔལ་ལྡན་ཟླ་བའི་བཞེད་པ་དང་ཡང་ཆེས་མཐུན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་འཇོག་ཅིང་དེ་མཐོང་བ་རྫུན་པ་དང་དོན་དམ་པ་ནི་མཐོང་བ་ཡང་དག་པར་གསུངས་པ་དང་གནད་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །ཇི་སྐད་བཤད་པ་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པའི་དོན་དུ་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་དོན་དམ་པའི་ཚུལ་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ཚེ་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཀྱང་ཡུལ་མིན་པར་བརྗོད་པ་ལ་འགལ་བ་མེད་དེ། མདོ་ལས་ཀྱང་། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ལས་ཀྱང་འདས་པར་གསུངས་པ་དང་། ལུས་དང་ངག་དང་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འགྱུར་ན་དེ་ཀུན་རྫོབ་པའི་གྲངས་སུ་གཏོགས་ཀྱི་དོན་དམ་པར་མི་བགྲང་བར་གསུངས་པ་དང་། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ནི་གང་ལ་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་བའང་མེད་ན་ཡི་གེ་རྣམས་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བཤད་པ་ལ་དམིགས་པ་མཐའ་དག་ལོག་ན་རྟོགས་རྒྱུ་ཅི་ཡང་སྲིད་དམ་སྙམ་དུ་སྤྲོས་བྲལ་གྱི་ཕྱོགས་མ་ཤར་བའི་ནང་གི་དེ་ཉིད་གསལ་པོར་བསྟན་པའི་ཚིག་སྨྲ་བར་མི་
14-2-47b
བྱ་སྟེ་ཟབ་མོའི་མདོ་སྡེ་འཛིན་པར་རློམ་ཡང་ཟབ་དོན་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའི་རང་མཚང་རྗེན་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དམིགས་མེད་དུ་བསྟན་པ་དང་སྤྲོས་པ་བྲལ་བར་བསྟན་པ་སོགས་ཐམས་ཅད་ལ་བདེན་གྲུབ་དང་དོན་དམ་པ་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་སྦྱར་ནས་དོན་ལ་རྟོག་གེའི་བློའི་ཡུལ་དུ་བདེ་བར་འཆར་རྒྱུ་ཞིག་ཁོ་ན་ལ་མདོ་དང་རྒྱུད་སྡེའི་དོན་མཐའ་དག་བཀྲལ་བར་མི་བྱ་སྟེ་ཐེག་ཆེན་གྱི་མདོ་སྡེའི་བསྟན་དོན་ཐུན་མིན་རྟོག་གེས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཚུར་མཐོང་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཟབ་མོའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཐམས་ཅད་བསྣུབས་ནས་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་འབའ་ཞིག་ངེས་དོན་དུ་བྱས་པས་སྟོན་པ་དང་བསྟན་པ་ལ་སྲི་ཞུར་བྱས་པ་ཡིན་ནམ་བསམ་པར་བྱའོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
这些是对原文的完整直译：
此外，虽然承认若是世俗谛则不会量度胜义，但是按照这样说法者的观点，也不会导致胜义谛完全不存在，或无法将二谛分立，或圣者智慧不能量度胜义等过失。因为一般而言，关于安立二谛的方式，在经典和大论著中阐述了两种不同的体系：即通过考察实际情况的胜义量和考察显现方式的名言量所得之对象分别安立为二谛；以及将不符合实际情况与显现方式的所有境与有境安立为世俗，而将符合实际情况与显现方式的所有境与有境安立为胜义谛的两种体系。此派持后一种体系，因此按照他们的体系，虽然凡是世俗谛就不会量度胜义，但并不意味着量度胜义的认识以及胜义完全不存在，因为胜义境的有境智慧，即被称为胜义谛的智慧可以证成这点。在这些人的体系中，二谛也被认为是排除了同一性的相异。
因此，如果不了解诸大论师见解的差异，就无法了解如大海般浩瀚的宗派；而偏执一方的井底之蛙般的行为，对智者而言是不相称的。这种体系你也必须接受，因为宗喀巴大师在《菩提道次第广论》中也明确承认有这两种体系。若如此承认，则与月称论师的见解极为一致，因为他主张由烦恼性无明之力安立世俗谛，并说见到世俗谛者为见虚妄，而见胜义者为见真实，这与上述原理是一致的。
如前所述，当想要描述胜义的方式，即舍弃一切境、有境等观察对象的真实义时，即使说圣者智慧也非其境，也无矛盾。如经中所说："具一切相最胜的一切种智的智慧之境亦超越"；以及"若成为身语意的行境，则归入世俗范畴，不计为胜义"；以及"胜义谛者，于彼连心行亦无，更何须言文字"等等。
对于上述解释，如果有人认为若一切观察对象都消失了，还有什么可以了悟的吗？对于这种内在尚未显现离戏论之见解的人，不应说明显阐述内在真实义的言语，因为虽然他自诩持有甚深经典，但将会清楚暴露出自己背离甚深义理的缺点。
若将所有关于无所缘、离戏论等教法，皆结合真实成立、胜义等区别，而使之仅仅成为分别思维的认知对象，易于理解的内容来解释一切经续之义，这是不应该的。因为这样会消灭大乘经典的特殊教义——超越分别思维、凡夫见解的深奥智慧的行境，而仅将分别意识的对象作为了义，这样做是否是对佛陀和佛法的恭敬服务，应当反思。


 །དེ་སླད་བདག་ལྟ་བུ་རྟོག་གེ་བའི་དཔྱད་ངོར་ཡང་གོ་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་འཆར་འདུག་ཀྱང་གཞུང་གི་རྣམ་བཤད་ཅུང་ཟད་རེ་བྲིས་པའི་ཚེ་གཞུང་དེ་དག་གི་དོན་ལ་འདི་ཞེས་བཞེད་པ་སྔོན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གཟིགས་པ་མངའ་བའི་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་གསུང་བཞིན་འཛིན་པ་ལས་གསུང་ན་མེད་བཞིན་རང་བཟོས་བཤད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བགྱིད་མི་རུང་བར་ནན་ཏན་དུ་བསམ་པ་ཡིན་ལགས་ཏེ། སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་གྱིས། སྟོན་པ་འཇིག་རྟེན་མིག་ནི་ཟུམ་གྱུར་ཅིང་། །དཔང་གྱུར་སྐྱེ་བོ་ཕལ་ཆེར་ཟད་པ་ན། །དེ་ཉིད་མ་མཐོང་རང་གར་གྱུར་པ་ཡི། །ངན་རྟོགས་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་
14-2-48a
པ་འདི་དཀྲུགས་སོ། །རང་བྱུང་རང་བྱུང་བསྟན་པ་གཅེས་འཛིན་རྣམས། །མཆོག་ཏུ་ཞིར་གཤེགས་འགྲོ་མགོན་མེད་པ་ན། །འདོམས་མེད་ཡོན་ཏན་འཇོམས་པར་བྱེད་པ་ཡི། །དྲི་མས་དགའ་མགུར་དེང་སང་འདི་ན་སྤྱོད། །དེ་ལྟར་ཐུབ་པ་དག་གི་བསྟན་པ་ནི། །ལྐོག་མར་སྲོག་ཕྱིན་འདྲ་དང་དྲི་མ་རྣམས། །སྟོབས་དང་ལྡན་པའི་དུས་སུ་རིག་ནས་ནི། །ཐར་པ་འདོད་པ་དག་གིས་བག་ཡོད་གྱིས། །ཞེས་གསུངས་པའང་དྲན་ནས་འདི་སྐད་དུ། བདག་འདྲ་དུས་ཀྱིས་མནར་བའི་གང་ཟག་གིས། །ཟབ་དོན་བརྗོད་ཀྱང་ཉན་མཁན་དཀའ་མོད་ཀྱི། །རྣམ་དཀར་བསམ་པ་སྟོན་དང་བསྟན་པ་ལ། །ཕྱོགས་པའི་ངང་ཚུལ་རྒྱལ་རྣམས་མཁྱེན་པར་མཛོད། །ཅེས་ཀྱང་སྨྲས་སོ། །གོང་དུ་བརྗོད་པ་དེ་ལྟར་དོན་དམ་བློའི་སྤྱོད་ཡུལ་མིན་ཞེས་པ་ལ་བཞེད་པ་དེ་ལྟ་བུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་གནོད་པ་ཅི་ཡང་མ་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན། དོན་དམ་གཉིས་སྣང་དང་བཅས་པའི་བློའི་ཡུལ་མིན་ཞེས་བརྗོད་པ་ལ། གཉིས་སྣང་དང་བཅས་པའི་བློས་དོན་དམ་གཏན་ལ་འབེབས་མི་རིགས་པར་ཐལ། དེའི་ཡུལ་མིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བརྗོད་པ་ན་དོན་དམ་པའི་རང་མཚན་གཉིས་སྣང་དང་བཅས་པའི་བློའི་ཡུལ་མིན་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་བཞེད་པའི་དབང་གིས་སྐྱོན་མེད་པར་སྟོན་པ་བཞིན་དུ། དོན་དམ་པ་བློའི་
14-2-48b
ཡུལ་མིན་པར་བཤད་པའང་དོན་དུ་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་མེད་པའི་གཟིགས་པས་རྟོགས་པར་བསྟན་པ་ཡིན་གྱི་སྤྱིར་ཡུལ་ཡིན་པ་ཙམ་འགོག་པའི་དོན་དུ་མི་འགྱུར་བས་གང་ལྟར་བཤད་ཀྱང་དོན་ལ་རྟོན་པར་བྱས་ན་བཞེད་པ་མཐུན་ཞེས་སྨྲའོ། །དེས་ན་དོན་དམ་བདེན་པ་ཤེས་བྱ་ཡིན་མིན་དཔྱད་པའི་སྐབས་དང་། དོན་དམ་པར་ཡོད་མེད་དཔྱད་པའི་སྐབས་མ་ཕྱེད་པའོ་ཞེས་བརྗོད་པའང་དོན་མེད་དེ། སྐབས་འདིར་ཡུལ་མིན་པར་བརྗོད་པ་དང་དོན་དམ་པར་ཡུལ་ཡིན་མིན་དཔྱད་ནས་ཡུལ་མིན་པར་སྨྲས་པ་གནད་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་དོན་དམ་དཔྱོད་པའི་རིག་ཤེས་ཀྱིས་དཔྱད་ན་དོན་དམ་ཡུལ་དུ་མ་གྲུབ་པ་དེ་བཞིན་དོན་དམ་དཔྱོད་པའི་རིག་ཤེས་དང་ཡུལ་གྱི་གནས་ཚུལ་རྟོགས་པ་ལ་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་མཚུངས་པར་འཇུག་པ་དོན་དམ་པའི་ཡུལ་ཅན་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཀྱང་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་གཟིགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དོན་དམ་པར་གཏན་ལ་ཇི་ལྟར་ཕབ་པ་དེ་དོན་དམ་མངོན་སུམ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གཞལ་དགོས་པས། དོན་དམ་པར་དཔྱད་ན་ཡུལ་མི་རྙེད་པ་དེ་བཞིན་དོན་དམ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་གཟིགས་པར་མི་འགྱུར་བ་གནད་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དོན་དམ་བློའི་སྤྱོད་ཡུལ་མིན་པ་དེ་འདྲའི་གནད་ཀྱི་བཞེད་པ་བཀག་ན་དོན་དམ་
14-2-49a
པར་དེ་བཞིན་ཉིད་གཟུང་བྱ་ཅན་དུ་དོན་གྱིས་ཁས་ལེན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་དོན་དམ་པར་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གཟིགས་ཚུལ་གནད་གཅིག་པར་འཆད་པ་འདི་ལ་སྐབས་མ་ཕྱེད་པའོ་ཞེས་འཛེར་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་རྩིང་སྟེ། དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པའི་མདོའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ལས། དོན་དམ་པར་འཕགས་པའི་ཤེས་རབ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མདུན་ན་ཆོས་གང་ཡང་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའམ། སྤངས་པའམ། བསྒོམས་པའམ། མངོན་དུ་བྱ་བར་འགྱུར་བའི་ཆོས་གང་ཡང་མི་འདུག་གོ །

这些是对原文的完整直译：
因此，像我这样的逻辑学家虽然在思考层面能够理解各种不同的概念，但当略微撰写一些论著解释时，我认真思考了坚持按照具有先前智慧观察的大师们所说的"这就是这些论著的意义"来理解，而不应该在其言教中没有的情况下擅自添加任何解释。如阿阇黎世亲所说："世间导师之眼已闭合，作为见证的大多数人已消逝，未见真实而任意妄为的邪知见者们扰乱了此教法。自然生起、珍爱自生佛陀教法的人们已入于最高寂灭，众生已无依怙，今时此处，无人指导，毁坏功德的过失肆意横行。如此，了知佛陀的教法如咽喉中的性命，以及过失力量强盛的时代，希求解脱者当谨慎行事。"
忆念此言，我也说道："像我这样被时代困扰的凡夫，虽说深奥义理，但听者实属难得。愿诸佛了知我纯净心意向导师及教法所倾的态度。"
如前所述，关于"胜义非心识的行境"这一说法，我看到这种见解也不存在任何过失。例如，当说"胜义非二相显现的心识对象"时，若有人反驳说："带有二相的心识不应该确立胜义，因为胜义非其对象"，可以解释说由于特别主张"胜义的自相非二相心识的对象"，因此无过失。同样，说"胜义非心识对象"也是教导以无境有境之智慧来证悟，而并非否定其一般意义上作为对象，因此无论如何解释，若依义理，其意趣是一致的。
因此，说"未区分考察胜义谛是否是所知和考察胜义中是否存在的语境"也无意义，因为在此处说"非对象"与经过考察后说"胜义中非对象"是同一要点。如同考察胜义的正理智慧不能找到胜义作为对象一样，完全与了知对象实际情况的胜义境的有境圣者智慧，也不会将其视为对象相，因为无论如何确立胜义，都必须由直观胜义的智慧来衡量，所以胜义中考察不到对象，同样胜义证悟智慧也不会将其视为对象相，这是同一要点。
因此，若否认"胜义非心识行境"的这种要义见解，就会间接承认在胜义中真如是所取对象。如此，将胜义确立与圣者智慧的观见方式是同一要点的这一解释，若指责为"未区分语境"，这是极为粗浅的。如《宝积经》的菩萨藏中所说："胜义中，在圣者智慧面前，没有任何可了知、可断除、可修习或可现证的法。"


 ཞེས་དང་དཔལ་ལྡན་ཟླ་བས་ཀྱང་། ཐ་སྙད་ཉེ་བར་བརྟེན་ནས་རིགས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་ཡང་དག་པའི་དོན་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་བྱེད་ཀྱི་ཐ་སྙད་ལས་འདས་པར་བསྟན་ཏེ། ཚིག་གསལ་ལས། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དོན་དམ་པ་ནི་ཅང་མི་གསུང་བ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་གང་ལ་འཐད་པ་དང་འཐད་པ་མ་ཡིན་པ་མི་མངའ་བར་གྱུར་པ་དེ་དག་ལ་སྤྲོས་པ་མངའ་བར་ག་ལ་འགྱུར། ཞེས་དང་། འཇུག་འགྲེལ་ལས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་བསྟན་པར་འདོད་པས་དེ་ནི་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཤེས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དངོས་སུ་བསྟན་པར་མི་ནུས་པས་ཉན་པར་འདོད་པ་ལ་རང་གིས་མྱོང་བ་ཉིད་དུ་
14-2-49b
དེའི་རང་བཞིན་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དཔེ་བཤད་པ་ཞེས་སོགས་དང་། ལྷའི་བུ་གལ་ཏེ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་སོགས་ནས། རབ་ཏུ་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་བཤད་མི་ནུས་སོ། །ཞེས་པའི་བར་དང་། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་དངོས་དངོས་མེད། སྟོང་མི་སྟོང་ཞེས་སོགས་ནས། སྐྱེ་འགག་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དག་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསམ་པ་ལ་འཕགས་པ་རྣམས་ཁོ་ན་ཚད་མ་ཡིན་གྱི་འཕགས་པ་མ་ཡིན་པ་དག་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པའི་བར་གྱིས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་པ་དང་། དེ་ཡང་སླུ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་དེ་རྣམས་ཀྱིས་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་བར་བྱ་བ་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་སྤྱིར་བཏང་ཁས་ལེན་ཡིན་ཚད་བདེན་གཉིས་གང་རུང་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཁས་ལེན་པ་ལས་འོས་མེད་མོད་འདིར་དེ་འདྲའི་རགས་པ་ཙམ་ཞིག་མིན་པར་ཞིབ་མོར་གོ་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཤེས་ན་དོན་ཆེ་བར་གནས་སོ། །འཁྱོགས་བཤད་གནམ་རུ་འཛིན་པ་སྟོང་གིས་ཀྱང་། །མི་བཟློག་རིགས་ལམ་དྲང་པོའི་ཉག་ཕྲན་རྣམས། །སྐུལ་བྱེད་གཞུ་མོའི་རྒྱུད་ལ་སྦྱར་ནས་སུ། །བློ་མཆོག་སྐྱེན་པོའི་མཐེབ་ཀྱིས་བསྐུལ་ཚེ་མཛེས། །ཞེས་ཀྱང་སྨྲས་སོ། །གོང་དུ་ཇི་སྐད་བཤད་པ་དེས་མཚོན་ནས་རང་དང་གཞན་གྱི་ཕྱོགས་སུ་གཏོགས་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འཚོལ་བ་རྣམས་ལ་ཕན་པའི་
14-2-50a
བསམ་པས་ཞར་ལ་འོང་བའི་གཏམ་ཅུང་ཟད་བརྗོད་ན། ལས་དང་པོ་པས་རིགས་པ་ཡང་དག་ལ་བརྟེན་ནས་རང་བཞིན་མེད་པར་ངེས་པ་དང་རང་བཞིན་མེད་པ་དེ་དང་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་དོན་གཅིག་ཏུ་ཤར་ནས་སྣང་སྟོང་ཟུང་འཇུག་ཆུ་ཡི་ཟླ་བ་ལྟ་བུའི་ངེས་ཤེས་ཁྱད་པར་ཅན་སྐྱེད་པ་ཁོ་ན་གལ་ཆེ་བས་དེ་བསྟེན་ཅིང་གོམས་པར་བྱ་ལ། དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པ་དེ་དངོས་པོའི་གནས་ཚུལ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཡིན་མོད་ཀྱང་། རྟོག་པའི་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་ཡུལ་རྣམ་གྲངས་པའི་དོན་དམ་ཙམ་ལས་མ་འདས་པ་དེ་ལ་འདི་ཙམ་ཞིག་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དོན་ཡིན་གྱི་དེ་ལས་མཐར་ཐུག་པ་མེད་དོ་ཞེས་གདམས་པར་མི་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་བྱས་ན་ཤེར་ཕྱིན་ལྟར་སྣང་བ་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་འབའ་ཞིག་ལ་ངེས་དོན་དུ་བཟུང་ནས་ཅིར་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཤེར་ཕྱིན་ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་མི་འཇུག་ཅིང་། དེར་འཇུག་པའི་ལམ་ཡང་དག་པ་བསལ་བཞག་མེད་པའི་དོན་ལ་མ་བཅོས་པར་འཇོག་སྒོམ་བྱེད་པ་སོགས་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་ཤིང་ཇི་སྲིད་རང་ལྟ་ལ་མཆོག་ཏུ་ཆགས་པ་དེ་མ་དོར་གྱི་རིང་ལ་སྤྲོས་བྲལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་དངོས་གནས་པ་རྒྱུད་ལ་སྐྱེར་མི་སྟེར་བའི་ཕྱིར་རོ།

这些是对原文的完整直译：
如是，月称论师也说道："依据名言才是合理的。"这句话的言外之意表明，在真实义中超越了能所了知的名言，如《明句论》中说："圣者的胜义是完全不说的，因此，于彼等无有合理与不合理，怎么会有戏论？"又《入中论释》中说："欲说胜义谛时，因为它不可言说且非认知境界，所以无法直接宣说，为了向希望听闻者明显阐明其自性是由自身体验的，所以讲述比喻"等等。以及"天子，若胜义谛"等直到"由于究竟无生，所以不能说明"为止的经文。又"于真实中无有实与非实，空与非空"等直到"不存在生灭等差别，因为未见其自性故。因此，对于思考真实性，唯有圣者是量，非圣者则不是"为止的广泛论述。
又说："因无欺诳故是胜义谛，而彼为各自内证所知。"因此，一般而言，任何见解都必须依据二谛来建立，别无选择，但在此处，若能理解这不仅仅是如此粗略的内容，而是有更精细的含义，则具有重大意义。
曲解之说虽千人持弓，
难违正理直道细微线，
将其附于催动之弦上，
妙慧灵巧拇指催动美。
如上所述，以此为例，出于利益自他诸方寻求真实义者的心意，顺便略说一些话：对初学者而言，最重要的是依正确的理由确立无自性，并且让无自性与缘起显现为同义，从而生起显空双运如水中月般的特殊定解，应当依止并熟悉此法。尽管当时的理解与事物的实际情况是一致的，但不应指导说"这种分别心执着方式的对象仅是假立的胜义，只有这点才是般若波罗蜜多的义理，没有比这更究竟的"。若如此教导，则会执著似是而非的般若——仅是分别识的对象——为了义，而不趣入真正般若——无有任何分别的智慧——的真实义，也会背离趣入彼义的真实道路——不加修饰地安住于无有取舍的义理中的止观修习等。只要不舍弃对自见的执著为最胜，就不会让实际的离戏论智慧在心相续中生起。


 །དེའི་ཕྱིར་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་ཆོས་ལ་རང་བཞིན་མེད་པའི་ངེས་ཤེས་ཀྱི་འཛིན་སྟངས་དང་བཅས་པའི་བློས་
14-2-50b
ཡུལ་རྣམས་ཆུ་ཟླ་ལྟར་མཐོང་ཡང་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྗེས་ཐོབ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ངེས་ཤེས་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཙམ་སྟེ། དེ་ཉིད་ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་ཡིན་མོད་ཀྱང་། ད་དུང་མཉམ་བཞག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་སྤྲོས་བྲལ་བསམ་བརྗོད་ལས་འདས་པ་རྣམ་གྲངས་མིན་པའི་དོན་དམ་གྱི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་བརྗོད་བྲལ་དོན་དམ་པའི་གནས་ལུགས་དཔེས་བསྟན་དུ་མེད་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བའི་དོན་ལ་གོ་མྱོང་བསྐྱེད་དུ་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་བསམ་དགོས་སོ། །གལ་ཏེ་དེ་འདྲའི་གནས་ལུགས་དེ་ནི་སོ་སོ་རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་གྱི་སོ་སྐྱེ་ལ་གཏན་ནས་འོང་མི་སྲིད་དོ་སྙམ་ན། རྣམ་གྲངས་མིན་པའི་དོན་དམ་གྱི་རང་མཚན་མངོན་སུམ་རྟོགས་པ་འཕགས་པ་ལས་སོ་སྐྱེ་ལ་གཏན་མི་འོང་ཡང་། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ངེས་པའི་ཤེས་པས་བརྗོད་བྲལ་གྱི་གནས་ལུགས་དོན་སྤྱི་ཙམ་དུ་རྟོགས་པ་དང་མྱོང་བ་ཡོད་དེ། དེ་ལ་མདོ་ལྟར་ན་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་ཞིང་། སྔགས་ལས་དཔེ་ཡི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་གསུངས་ལ་གང་ལྟར་ཀྱང་དོན་ལ་དོན་དམ་མཐར་ཐུག་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བློ་ཉིད་དོ། །དེ་འདྲའི་སྤྲོས་བྲལ་རྗེས་མཐུན་པ་དེ་འཆར་བ་དེ་དཔྱད་པའི་
14-2-51a
ངེས་པ་ཁོ་ནས་ཀྱང་འདྲེན་ནུས་མོད་ཀྱི། ཤིན་ཏུ་རིང་མོ་ཞིག་འགོར་ཞིང་དེ་ཡང་ཚོགས་ཁྱད་པར་ཅན་བསགས་པའི་སྒོ་དང་འབྲེལ་བ་ལས་སྐྱེའོ། །སྔགས་ཀྱི་ཐབས་ཟབ་མོ་དང་ཁྱད་པར་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཐད་ཀར་ངོ་སྤྲོད་པའི་གདམས་པ་གནད་དུ་ཐེབས་པ་ལ་བརྟེན་ན་མན་ངག་གི་དབང་གིས་མྱུར་དུ་ཚེགས་ཆུང་ངུས་རྟོགས་པའང་ཡོད་ལ། དེ་ལྟར་གནས་ལུགས་ལ་མྱོང་བ་སྐྱེས་པ་དེའི་ཚེ་གང་ཟག་དེ་སྔར་ཐོས་བསམ་གྱི་དཔྱད་པས་སྟོང་པ་དང་རྟེན་འབྱུང་དབྱེར་མེད་པའི་དོན་ལ་ངེས་པ་མཆོག་ཏུ་འདྲོངས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་སྔར་དཔྱད་དུས་ཀྱི་མྱོང་བ་དང་། ད་ལྟར་དཔྱད་པ་ལ་མི་བརྟེན་པར་འཛིན་པ་གང་ཡང་མེད་པར་རང་བཞག་ཏུ་གནས་པའི་དུས་ཀྱི་མྱོང་བ་དེ་གཉིས་ལ་བསམ་ན། སྟོང་པ་རྟེན་འབྱུང་དབྱེར་མེད་པའི་གནས་ལུགས་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ལ་ཁྱད་ཅི་ཡང་མེད་ན་ཡང་། དཔྱད་དུས་ཀྱི་དེ་མིག་བཙུམས་ནས་མདུན་གྱི་དངོས་པོ་རྣམས་ཡིད་ལ་བྱས་པ་དང་། འཛིན་མེད་ཀྱི་དུས་སུ་མིག་ཕྱེ་ནས་དངོས་པོ་དེ་དག་ལ་བལྟས་པ་ལྟ་བུའི་ཁྱད་པར་རང་གིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཚེ་ཅིར་ཡང་མི་འཛིན་པའི་ཉམས་ལེན་ལ་སྨོད་པའི་ཚིག་ཅི་བརྗོད་ཀྱང་། རང་གི་མྱོང་བའི་བུ་རམ་གྱི་རོ་གཞན་གྱིས་གཞན་དུ་བཤད་ཀྱང་དོགས་པ་མི་སྐྱེ་བ་ལྟར་འགྱུར་རོ། །སྔོན་སྦྱང་
14-2-51b
ཆུང་ཞིང་གནས་ལུགས་ལ་རིགས་པའི་ངེས་པ་མ་འདྲོངས་པའམ། མན་ངག་གི་གནད་དང་མི་ལྡན་པ་དག་སེམས་མ་བཅོས་པར་བཞག་ཀྱང་ཅི་ཤེས་འདི་འབྱུང་ཅི་ཡང་མེད་པ་དེ་འདྲ་སྤྲོས་བྲལ་ལ་ཕྱོགས་ཙམ་ག་ལ་ཉེ་ཡང་། གནས་ལུགས་ཀྱི་དོན་ལ་དཔྱད་པ་རྫོགས་པའམ་བཞག་ཐབས་ཀྱི་མན་ངག་ལས་མཐའ་ཀུན་ཅིག་ཅར་ཁེགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྣང་བ་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་གྲངས་མིན་པའི་དོན་དམ་ངེས་ཤེས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་དེ་ཡང་སྤྱིར་དོན་དམ་རྟོགས་པར་འཇོག་དགོས་ཏེ། རིགས་པའི་སྒོ་ནས་ཚེ་སྔ་ཕྱི་ཡོད་པར་རྟོགས་པ་དང་། ལུང་ལ་བརྟེན་ནས་ལས་འབྲས་ཡོད་པར་རྟོགས་པ་དང་། དུ་བའི་རྟགས་ཀྱིས་མེ་ཡོད་པར་རྟོགས་པ་སོགས་རྗེས་དཔག་ཚད་མ་རྣམས་ཀྱང་དོན་སྤྱིའི་སྒོ་ནས་ཡུལ་རྟོགས་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི་དེ་དག་གིས་ཡུལ་དེ་རྟོགས་པར་འཇོག་དགོས་པ་བཞིན་ནོ། །ཕན་པའི་བསམ་པས་བརྗོད་པ་ལ། །ཀུན་ཀྱང་ལོག་པར་མི་བལྟ་ཞིང་། །རྒྱལ་བའི་དགོངས་པ་ཟབ་མོའི་དོན། །བདེ་བླག་ཉིད་དུ་རྟོགས་གྱུར་ཅིག ། ཅེས་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ།

这些是对原文的完整直译：
因此，虽然以具有"缘起法无自性"的定解执持方式的心，将对象如水中月般观见，这只是与圣者后得如幻定解相符而已。虽然这是随顺真实义的观察，但仍需思考：还能进一步对不可言说的胜义实相生起领悟和体验，这与了悟入定行境——超越思维言说的离戏论、非假立胜义的本质——相随顺，是自证不可用比喻示现的法性。
若想："这种实相唯是具有各自自证智慧的圣者行境，凡夫绝不可能获得。"虽然凡夫确实不可能直接现证非假立胜义的自相，但凡夫的定解智慧可以通过通达与体验概念性的不可言说实相。按照经典，这被称为"法随法行忍"，在密续中称为"喻智慧"，无论如何，实际上这是随顺究竟胜义的心识。
虽然仅通过观察的定解也能引发这种随顺离戏论的智慧，但这需要很长时间，而且必须与积累特殊资粮相联系才能生起。若依靠密乘深奥方便，特别是直接指认心性的关键教授，凭借口诀力量能迅速轻易地证悟。当对实相生起这种体验时，若此人先前通过闻思观察对空性与缘起不二的义理已生起最胜定解，则思考先前观察时的体验和现在不依靠观察而任何执著都无的自然安住时的体验这两者：虽然对空性缘起不二实相作为对象来说没有任何差别，但观察时就像闭上眼想象面前的事物，而无执时则如同睁眼直接看见这些事物。当亲身体验这种差别时，无论别人如何贬低"无所执著"的修行，就如同已尝到糖的甜味，他人再如何解释都不会生疑。
对于先前熏修较少，或对实相通过理性的确定还未成熟，或不具备口诀要点的人，即使将心安住于无改造状态，也只会出现"知道什么？""什么都没有"这样的念头，这离离戏论的边缘尚远。而对于已通过彻底观察实相之义，或通过安住口诀同时遮除一切边执的人，智慧之光将明显显现。
如此，通过非假立胜义定解所证悟的内容，也应一般而言安立为证悟胜义，就如同通过理性途径了解前后世存在，依据经教了解业果存在，通过烟的标志了解火存在等等，虽然这些正确的推理都是通过普遍相了解对象，但必须承认它们确实了解了所对对象。
以利益之心所述，
愿众勿作邪见观，
佛陀甚深意义理，
愿能轻易获通达。
以上是中间偈颂。
;


 །སླར་ཡང་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་གང་གི་ཞལ་ནས། འདིར་དེང་སང་གི་སྤྱོད་འཇུག་ཊཱི་ཀ་བྱེད་པ་ཁ་ཅིག་གིས། མདོར་ན་རང་རིག་པ་འགོག་པ་ནི། དོན་དམ་པར་འགོག་པ་ཡིན་གྱི་བེམ་པོ་ལས་
14-2-52a
ལོག་ཙམ་ལ་ཐ་སྙད་དུ་རང་རིག་པར་འདོགས་པའི་ཚུལ་དེ་འགོག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཀག་ན་རང་བློ་རང་ལ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་དང་། རང་རྒྱུད་ལ་བློ་ཡོད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་མི་རིགས་པ་དང་། མཐར་དོན་རིག་གི་ཐ་སྙད་ཀྱང་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་བ་སོགས་རིག་པའི་དབང་ཕྱུག་གིས་ཇི་སྐད་གསུངས་པས་གནོད་ཅེས་དང་། ལུགས་འདིར་ཐ་སྙད་དུའང་རང་རིག་དང་ཀུན་གཞི་ཁས་མི་ལེན་ཟེར་ཡང་། ཐ་སྙད་དུ་ནི་བཀག་པའང་མེད་ལ་སྒྲུབ་པའང་མེད་མོད་ཀྱི་དོན་དམ་པར་བཀག་གོ་ཞེས་སྨྲ་བའང་རང་གི་ནང་ཆ་བསྟན་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། ལུགས་འདིར་དོན་དམ་དུ་མ་ཟད་ཐ་སྙད་དུའང་རང་རིག་བཀག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔལ་ལྡན་ཟླ་བས་འཇུག་འགྲེལ་དུ། འོན་ཏེ་འཇིག་རྟེན་ཐ་སྙད་ཀྱི་དབང་དུ་ཡིན་ན་ནི། དེ་ལྟ་ནའང་རང་རིག་པའི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་དྲན་པ་མི་སྲིད་པ་ཉིད་དུ། ཞེས་གསལ་བར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང་། །གཞན་ཡང་ཐ་སྙད་དུ་རང་རིག་བཀག་པ་མ་ཡིན་ན་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་པོ་དེ་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པར་ཐལ་བའི་ཐལ་བ་བཟློག་ཏུ་མེད་པའི་ཕྱིར། རང་བློ་རང་ལ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་དང་། དོན་རིག་གི་ཐ་སྙད་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་བ་སོགས་དགོས་མེད་ཀྱི་དགག་པ་རྣམས་ཀྱང་འདོར་དུ་རིགས་ཏེ། གོང་དུ་རང་རིག་མེད་ཀྱང་དྲན་པ་སྐྱེ་བ་འཆད་པ་ལ་དགོས་པ་ཡོད་ཅིང་། གྲུབ་མཐའ་གོང་འོག་གི་ལུགས་
14-2-52b
རྣམས་སོ་སོ་ནས་མ་འདྲེས་པར་འཆད་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའང་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་ཅེས་སྨྲ་བ་ག་ལ་རིགས་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་ལུགས་འདིས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡང་འགོག་དགོས་པར་འགྱུར་ལ། དེས་ན་མདོ་སྡེ་ས་བཅུ་པ་དང་དེའི་དགོངས་འགྲེལ་སོགས་ལས་ཕྱི་དོན་འགོག་ཏུ་མི་རིགས་པར་གསུངས་པ་སོགས་དོན་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བས་འདོད་དུ་ག་ལ་ནུས་ཏེ་མི་ནུས་སོ། །
一般中观应成派许六识及安立了相识等对扎师作答
གཞན་ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་འགྲེལ་པ་འདིར་འཁྱོགས་བཤད་ཀྱི་ཚིག་ཕྲེང་འདི་དང་རིགས་མཐུན་པ་མང་དུ་མཆིས་ཀྱང་རེ་རེ་ནས་དགག་ཏུ་མ་ལངས་མོད། འོན་ཀྱང་འདིར་གནོད་པའི་ལུང་རིགས་ཀྱི་སྒོ་ཙམ་བསྟན་ལ་འདི་རྣམས་ལ་ཞིབ་ཏུ་དཔྱད་ན་ཕལ་ཆེར་འགོག་པར་ཡོད་པས་ཞིབ་མོའི་བློས་གོ་བསྡུར་མི་དམན་པ་རེ་མཛོད། རྒྱལ་གསུང་དྲི་མེད་གསེར་གྱི་ལྷུན་པོ་ནི། །ཁུངས་ལྡན་ལུང་རིགས་རིན་ཆེན་ཕྲས་མཛེས་ཤིང་། །དགག་སྒྲུབ་རྟ་བདུན་འོད་ཀྱི་ཟེར་འཁྱུད་པ། །འདི་ཡང་རྒྱལ་བསྟན་མཛེས་པའི་དཔྱིད་དུ་གྲུབ། །ཅེས་པའི་བར་གྱིས་སུན་འབྱིན་པར་མཛད་དོ། །དེ་ལ་ལན་མདོ་ཙམ་བརྗོད་ན། སྤྱིར་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ལ་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་ཏུ་བཞེད་པ་དང་། རང་རིག་གི་རྣམ་བཞག་སོགས་མ་མཛད་པ་ནི་རང་གཞུང་ན་གསལ་མོད། དེར་ཐ་སྙད་དུ་ཞལ་བཞེས་མེད་པ་ཙམ་ཞིག་གིས་ཐ་སྙད་དུ་མེད་ངེས་སུ་གོ་དགོས་
14-2-53a
པའི་ངེས་པ་ག་ལ་ཡོད་དེ། དཔེར་ན་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ལ་གཉུག་སེམས་དང་བདེ་བ་ཆེན་པོ་སོགས་ཀྱི་ཐ་སྙད་སྦྱར་དོན་མེད་ཀྱང་དེ་དག་ཐ་སྙད་དུ་མི་འཐད་པ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་དང་ག་ལ་འདྲ་སྟེ་རང་རིག་ལ་དགག་པ་ནན་ཏན་མཛད་པར་དངོས་སུ་གསལ་བས་ཐ་སྙད་དུ་མེད་པར་འགོག་པ་དེ་ཐལ་འགྱུར་བའི་ཁྱད་ཆོས་སུ་འཇོག་གོ་ཞེ་ན། དབུ་མའི་གཞུང་ན་རང་རིག་ནན་གྱིས་བཀག་པ་ཡོད་མོད་ཀྱི། དེ་དག་གིས་དོན་དམ་པར་བཀག་པར་འགྱུར་གྱི་ཐ་སྙད་དུ་མི་ཁེགས་ཏེ་དཔེར་ན་གཞན་རིག་བཞིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མི་ཁེགས་སྙམ་ན་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་མེད་ཅེས་འགོག་ན་རྟག་པའི་སྒྲ་དང་དབང་ཕྱུག་བྱེད་པ་པོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཐ་སྙད་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མས་གནོད་པ་དངོས་སུ་ཡོད་པ་དགོས་ན་འདི་ལ་དེ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།

这些是对原文的完整直译：
复次，化身佛说道：此处，现今有些撰写《入行论》注释的人说："总之，否定自证是在胜义中否定，而不是否定在世俗中将非物质性命名为自证的方式。因为若否定此点，将导致自己的心对自己成为隐蔽，对自相续有心识的证明不合理，最终甚至连了知外境的名言也会断绝等等，因此被理性之主所说的理论所破斥。"又说："虽然有人声称此派连在世俗中也不承认自证和阿赖耶，但实际上在世俗中既没有否定也没有肯定，只是在胜义中否定。"这仅仅显示了自己的内在立场罢了，因为此派不仅在胜义中，而且在世俗中也否定自证。正如月称论师在《入中论释》中明确说道："若依世间名言，则如是亦不可能有以自证为因的忆念。"此外，若不否定世俗中的自证，则无法避免世俗中能作、所作、作业三者从自方成立的过失。无须提出"自心对自己隐蔽"和"了知外境的名言断绝"等无必要的反驳，因为如前所述，虽无自证，记忆仍能生起的解释是有必要的，且必须不混淆地分别解说上下各宗派的观点。
同样，怎能说阿赖耶识在世俗中存在呢？若如此，此派也应否定外境，这样，《十地经》及其注疏等说不应否定外境的教导就成了无意义，怎能接受这样的主张？无法接受。
【关于一般中观应成派许六识及安立了相识等对扎师作答】
此外，虽然你的注释中有许多类似这样的曲解文句，我也不一一驳斥。然而，此处仅示以能破斥的经论之门，细致考察这些问题时，多数都可反驳，请以细致的智慧进行不卑不亢的讨论。
佛语无垢金须弥，
具源经论珍宝饰，
破立日轮光环绕，
成就佛教严春日。
以上是对他的批驳。对此略作回应：一般而言，中观应成派主张六识，没有建立自证等概念，这在自宗论中明确。但仅仅因为在世俗中未明确承认，就必须理解为在世俗中肯定不存在，这有何依据？例如，虽然应成派没有必要使用本净心、大乐等术语，但这并不意味着它们在世俗中不合理。
若说："这怎能相同，自证被明确严格否定，因此将'在世俗中不存在'作为应成派的特点。"虽然中观论著中严格否定自证，但这些仅在胜义中否定，不否定世俗中存在，就像对他证一样。若问为何不否定，若要在世俗中也否定，就如同常声和自在天作者等，需要有世俗观察量直接违害，而对自证这是不可能的。


 །དེའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ཐ་སྙད་ཀྱི་དབང་དུའང་རིག་པའི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་དྲན་པ་མི་སྲིད་པ་ཉིད་དུ་ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་ནི། རང་རིག་པ་ནི་གྲུབ་ལ་རག་མོད་ཀྱི། །དེ་ལྟའང་དྲན་པས་དྲན་པར་རིགས་མིན་ཏེ། །གཞན་ཕྱིར་མ་ཤེས་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པ་བཞིན། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་སྔ་ཕྱིའི་ཤེས་པ་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པའི་སོ་སོ་བ་ལ་སྔར་རང་གིས་རང་མྱོང་དུ་ཆུག་ཀྱང་ད་ལྟ་དྲན་མི་སྲིད་པར་སྟོན་པའི་རིགས་པར་འདུག་གི། འཇིག་རྟེན་ཐ་
14-2-53b
སྙད་དུ་རང་རིག་ཡོད་པ་ལ་གནོད་ངེས་ཀྱི་རིགས་པ་གང་ཡང་མི་འདུག་ན་དེ་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་པས་ཅི་ཡང་མི་འགྲུབ་བོ། །རིགས་པ་ཡོད་དེ་གོང་དུ་བརྗོད་པ་ལྟར་ཐ་སྙད་དུ་རང་རིག་ཡོད་ན་བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པར་ཐལ་བ་བཟློག་ཏུ་མེད་དོ་ཟེར་ན་འདི་རྒྱུ་མཚན་མ་ངེས་པའི་ཚིག་ཙམ་སྟེ། རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་ཞེས་པ་དབུ་མའི་སྐབས་འདིར་དོན་དམ་དཔྱོད་པའི་རིགས་པས་དཔྱད་བཟོད་ལ་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ། དེས་རང་རིག་མ་གྲུབ་པར་ནི་འདོད་ཅིང་ཐ་སྙད་དུ་རང་བློ་རང་གིས་རིག་ན་བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་རྡུལ་ཙམ་མེད་དེ་དོན་རིག་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདིའི་སྐབས་ཀྱི་བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་ཞེས་པ་རིག་བྱ་རིག་བྱེད་རིག་པའི་བྱ་བ་གསུམ་ཐ་དད་དུ་མེད་པ་ལ། རིག་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱང་མི་ཐོབ་ཅིང་། རང་གིས་རང་ལ་བྱེད་པ་འཇུག་པ་ལ་དཔྱད་ན་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་ཐ་དད་དུ་ཡོད་ནའང་རང་རིག་ཏུ་མི་འགྱུར་ཏེ་གཞན་རིག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །ཐ་དད་དུ་མེད་ནའང་བྱེད་པ་མི་འཇུག་སྟེ་བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་བས་རལ་གྲིས་རང་གིས་རང་མི་གཅོད་པ་བཞིན་ནོ་སྙམ་ན། དེ་ལྟར་ཡིན་མོད་དེ་དཔེར་ན་སྔོ་འཛིན་ཤེས་པ་དང་སྔོན་པོ་གཉིས་བར་བཅས་པ་དང་མ་བཅས་པའམ་སྔ་ཕྱི་ཇི་ལྟར་ཡིན་དཔྱད་ན་གང་ལྟར་ཀྱང་དེས་དེ་འཛིན་པ་མི་སྲིད་མོད་ཀྱི་དཔྱད་པ་དེ་དག་དོན་དམ་དཔྱོད་
14-2-54a
པར་སོང་གི་འཇིག་རྟེན་ཐ་སྙད་དུ་སྔོན་པོ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་གཏན་མེད་པར་མི་འགྲོ་བ་བཞིན་དུ། རང་རིག་ལའང་བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་ཐ་དད་དུ་མེད་ཀྱང་རང་བློ་ཉིད་སྐྱེས་ཙམ་ནས་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པར་མྱོང་བ་གསལ་རིག་གི་ངོ་བོར་སྐྱེས་པ་ལ་རང་རིག་ཅེས་བརྗོད་ལ་དེ་འཇིག་རྟེན་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་དེ་ཐ་སྙད་དུ་རང་རྒྱུད་ཀྱི་བློ་རང་གིས་དངོས་སུ་རིག་པའམ་མི་རིག་པ་གཉིས་སུ་ཁ་ཚོན་ཆོད་པ་ལས་མི་རིག་པར་འདོད་ན་རང་བློ་རང་ལ་ལྐོག་གྱུར་དུ་ཁས་ལེན་པ་ལས་འོས་མེད་དོ། །དེས་ན་དཔལ་ལྡན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པའི་ཞལ་ནས། བློ་ཡིས་ཉམས་མྱོང་བྱ་གཞན་མེད། །དེ་ཡི་མྱོང་བའང་གཞན་ཡོད་མིན། །གཟུང་དང་འཛིན་པ་གཉིས་མེད་ཕྱིར། །དེ་ནི་དེ་ལྟར་རང་ཉིད་གསལ། །ཞེས་དང་། དབུ་མ་རྒྱན་ལས། རྣམ་ཤེས་བེམ་པོའི་རང་བཞིན་ལས། །བཟློག་པ་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་སྟེ། །བེམ་མིན་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ། །དེ་འདིར་བདག་ཉིད་ཤེས་པ་ཡིན། །གཅིག་པ་ཆ་མེད་རང་བཞིན་ལ། །གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་མི་འཐད་ཕྱིར། །དེ་ཡིས་རང་གིས་རིག་པ་ནི། །བྱ་དང་བྱེད་པའི་དངོས་པོར་མིན། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ།

这些是对原文的完整直译：
因此，所说的"即使依据世间名言，也不可能有以自证为因的忆念"等，是如所说："自证虽然已成立，然而忆念不应忆念，如同他人因不知而生起相续。"这是论证即使承认前后心识由自相成立为各别之体，且先前曾自我感受，但现在也不可能忆念的道理，而并没有任何肯定能破斥世间名言中存在自证的理由。既然如此，仅仅作如是陈述并不能证明任何事情。
若说："有理由，如前所述，若世俗中有自证，则无法避免能作、所作、作业三者从自方成立的过失。"这只是一个理由不确定的说法而已。"从自方成立"一词在此中观语境中是指能经得起胜义观察的理性检验，我们承认自证无法经得起这种检验，但在世俗中自心能自我了知时，认为能作、所作、作业三者必须从自方成立的理由丝毫不存在，就如同了知外境一样。
若想："此处所指的能作、所作、作业三者是指所认知、能认知、认知的作用三者不能有别，因而无法获得'了知'的名称；且若分析自己对自己的作用，若有境与有境是各别的，则不会成为自证，而是他证；若非各别，则作用无法施加，因为能作、所作、作业三者将成为同一，就如同刀不能自割一样。"虽然确实如此，但例如当分析蓝色执取心识与蓝色二者是否有间隔或无间隔，或先后关系时，无论如何都不可能有所执取，然而这些分析已进入胜义观察，在世间名言中不会完全否定有体验蓝色的心识；同样，对于自证而言，虽然能作、所作、作业三者不是各别的，但心生起之时即不隐蔽，以明了觉知的本性而生，称为自证，这在世间名言中是存在的，因为在世俗中，自心是直接自证或不自证，必须二择其一，若认为不自证，则别无选择只能承认自心对自身是隐蔽的。
因此，如法称论师所说："心无其他所经验，其经验亦非他有，无有能取所取二，因此如是自明了。"又如《中观庄严论》所说："识从无情自性中，完全转生为相反，非物质性为何者，此中自身知性是。一体无分之自性，三性不应理故，由此自证知性，非为能作所作事。"


 །དེའི་ཕྱིར་རང་ལ་རང་གི་བྱེད་པ་གསར་དུ་འཇུག་མི་དགོས་ཀྱང་རང་ཉིད་གསལ་བའི་ངོ་བོས་རང་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པར་ཤེས་པ་ལ་རང་རིག་པའི་ཐ་སྙད་གནོད་མེད་དུ་འཇུག་སྟེ། ཇི་ལྟར་བུམ་པ་མངོན་
14-2-54b
སུམ་ཤེས་པ་ལ་ཡུལ་ཤེས་པའི་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་བཞིན་དུ། རང་གི་རྒྱུད་ལ་གང་སྐྱེས་པའི་བློ་རང་གིས་མངོན་སུམ་ཤེས་པ་ལ་རང་ཤེས་པའི་ཐ་སྙད་ཅི་སྟེ་མི་རུང་། དེ་བས་ན་རང་རིག་པ་ཙམ་འཇིག་རྟེན་ན་གནོད་མེད་བསླུ་མེད་དུ་ཡོད་ཀྱང་དེས་རང་ཇི་ལྟར་རིག་པའི་བཏགས་དོན་བཙལ་ན་མ་བརྟགས་འཇིག་རྟེན་གྱི་གྲགས་པ་ཙམ་ལས་ཡང་དག་པར་གྲུབ་པ་གང་ཡང་རྙེད་པར་མི་འགྱུར་ཀྱང་། དོན་དམ་པར་གྲུབ་མ་གྲུབ་ཀྱི་བརྟག་དཔྱད་མེད་པར་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་ལྟར་ཐ་སྙད་བྱེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་བློའི་དབང་དུ་ན་རང་ཉིད་གསལ་རིག་གི་རང་བཞིན་དུ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རང་རིག་ཅེས་དང་། དེ་ལ་བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་གྱི་རྫས་གཞན་མེད་པས་ན་རང་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་དང་། དེ་ལ་བློས་ཕར་བཏགས་པའི་བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་ཡོད་པས་རིག་པའི་ཐ་སྙད་ངེས་པར་རུང་སྟེ་འདི་ལྟར་བདེ་སྡུག་མྱང་བྱ་ཡིན་པ་དང་། དེ་མྱོང་བྱེད་བློ་ཡིན་པ་དང་། བློ་དེས་བདེ་སྡུག་དངོས་སུ་མྱོང་བའི་བྱ་བ་བྱེད་པ་གསུམ་ནི་སུའི་ལུགས་ལའང་ཡོད་པ་གཞིར་བཅས་ལ། བདེ་སོགས་མྱོང་བཞིན་པའི་བློ་དེ་ལ་མྱང་བྱ་བདེ་སོགས་ལས་རྫས་གཞན་པའི་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་བློ་དང་། བློ་དེ་ལས་ཐ་དད་དུ་གྱུར་པའི་གཟུང་བྱ་བདེ་སོགས་ཡོད་པར་སུས་ཀྱང་ཁས་ལེན་དཀའ་སྟེ། བདེ་སོགས་མྱོང་བ་དེ་ལས་གཞན་པའི་བློ་ཡན་གར་དུ་ཡོད་ན་ཚོར་བ་མེད་པའི་བློར་ཐལ་བ་དང་། རང་
14-2-55a
འཛིན་གྱི་བློ་དེ་ལས་ཐ་དད་པའི་མྱང་བྱ་བདེ་སོགས་ཡོད་ན་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཚོར་བར་འགྱུར་ཏེ་གྲངས་ཅན་པ་དང་བྱེ་བྲག་པས་བདེ་སོགས་ཕྱི་དང་ནང་གི་བེམ་པོར་འདོད་པ་ལྟར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་བདེ་སོགས་དང་དེ་མྱོང་ཐ་དད་དུ་མེད་ཀྱང་བདེ་སྡུག་མངོན་སུམ་མྱོང་བའི་ཚུལ་གྱིས་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ནི་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་དང་འཇིག་རྟེན་ཕལ་པ་ཐུན་མོང་ལ་གྲགས་ཤིང་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་ན། །དེ་ལ་རང་རིག་ཅེས་བརྗོད་པ་ཇི་ལྟར་མི་འཐད་དེ། དེ་ཁས་མི་ལེན་ན་བདེ་སོགས་དངོས་སུ་མྱོང་བ་མེད་ཟེར་རམ། མྱོང་ཡང་གཞན་རིག་གིས་མྱོང་ཞེས་ཁས་ལེན་ནམ་བསམ་པར་བྱོས་ཤིག །དེ་བཞིན་དུ་གང་ཇི་སྙེད་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཅོག་ལ་བདག་གིས་འདི་དང་འདི་ལྟ་བུར་དོན་འདི་གསལ་བར་ཤེས་སོ་སྙམ་པའི་ཚེ་གང་ཤེས་པར་བྱ་བའི་རྣམ་པར་ཤར་བ་དེ་ནི་ལས་སུ་བྱ་བའམ་ཡུལ་གྱི་ལྡོག་པ་ནས་ཐ་སྙད་བཏགས་པ་ཡིན་ལ། གང་གིས་ཤེས་སྙམ་དུ་བསམ་པའི་ཚེ་རང་གི་བློ་འདིས་སོ་སྙམ་པ་ནི་ཡུལ་ཅན་བྱེད་པ་པོའི་ཐ་སྙད་འཇུག་པའི་ལྡོག་པ་ཡིན་ལ། དེས་དེ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་གསལ་བར་རྟོགས་ཤིང་མྱོང་བ་ནི་བྱ་བའི་ལྡོག་པ་སྟེ། དེ་འདྲའི་ཤེས་བྱ་ཤེས་བྱེད་ཀྱི་ལྡོག་པ་ཙམ་ཞིག་བཞག་ཏུ་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཤེས་པ་ག་ལ་སྲིད་ཅིང་དེ་འདྲ་སྲིད་ཅེས་སུ་ཞིག་གིས་སྨྲ་ནུས་ཏེ་བསམ་པར་བྱའོ། །
14-2-55b
དེ་ཡང་རྨི་ལམ་དང་རབ་རིབ་ཀྱི་སྣང་བ་དང་རྟོག་ངོར་དོན་སྤྱི་ལའང་སྔོན་པོའི་རྣམ་པ་ལྟ་བུར་ཤར་བའི་བློ་ལ་བསམས་ན་སྔོ་སྣང་དང་དེ་འཛིན་དང་དེས་དེ་རྟོགས་པ་གསུམ་གྱི་རྣམ་པར་འཆར་བས་རིམ་པ་ལྟར་གཟུང་རྣམ་འཛིན་རྣམ་རང་རིག་གསུམ་དུ་ཕྱེ་ཡང་དོན་ལ་དེ་གསུམ་ཐ་དད་དུ་ཡོད་མི་རིགས་ཏེ་ཤེས་པ་ཉིད་སྔོན་པོའི་རྣམ་པར་གསལ་བ་ཙམ་ཡིན་པས་རང་རིག་ཏུ་གྲུབ་པ་བཞིན་ནོ།

这些是对原文的完整直译：
因此，虽然不需对自身新施加作用，但以明了的本性而不对自己隐蔽的了知，可以无妨碍地安立自证之名称。就像对瓶子的直接了知称为了知对象那样，对自相续中所生心的直接了知，为何不能称为自我了知？因此，仅仅自证在世间无害无欺而有，但若追寻其如何自证的所假义，则除未经观察的世间共许外，找不到任何真实成立之处，然而若不进行胜义中成立与否的观察，依照世间心所显现那样安立名言，则因自身以明了觉知的本性而生，故称为自证。由于其中能作、所作、作业三者没有实质性差别，故安立"自"的名称；而由于可在其上假立能作、所作、作业三者，故"了知"的名称是合理的。
例如，乐苦是所受，心是能受者，心直接体验乐苦的作用，这三方面在任何派别中都是基本存在的。然而，对于正在体验乐等的心来说，难以有人承认除所受乐等外另有一个实质不同的能执取之心，以及与该心实质不同的所取乐等，因为若有独立于体验乐等之外的心，则成为无感受的心，若有独立于能执取心之外的所受乐等，则成为无心识的感受，就像数论派和胜论派认为乐等是外内无情物那样。
因此，即使乐等与体验乐等不是各别的，但以直接体验乐苦的方式而有的了知，是在各派和普通世间共许且由直接感知所成立的，那为何不合理称之为自证？若不承认自证，是说没有直接体验乐等，还是说虽有体验但是通过他证来体验？请思考。
同样，对于一切所有心识，当想"我清楚地知道这个和这样的对象"时，所显现为所知的相是所作或从对境角度安立名称；当思考"由谁而知"时，想"由我这个心"，这是有境能作者的名称安立角度；而以二者无别的方式清楚了解和体验，这是作用的角度。如此所知与能知的区分，有哪一种世间心识是不能安立的？谁能说这种情况不存在？应当思考。
此外，若思考梦境、眼翳所显及分别心中显现普遍相如蓝色相的心，也会显现为蓝显、执蓝和了知蓝色三种相，因此依次分为所取相、能取相和自证三者，但实际上这三者不合理有别，因为心自身只是显现为蓝色相罢了，如此便成立为自证。
;
Human: 这些是用于人类学和语言学术用途，请完整直译成简体中文，不要意译缩略，如果文件中有重复的部分也照译不要省略，藏文不要对照输出; 遇到原文是对仗诗歌体时译文也请尽量对仗; 如遇种子字和咒语，以（藏文，梵文拟音，梵文天城体，梵文泰卢固体，汉语字面意义，汉语拟音）六种形式按照紧凑而不省略的长句排列显示： །ཀུན་གཞི་ལྟའང་སྐྱེས་བུ་འགར་ནི། །ཞེན་ལུགས་ཙམ་གྱི་མཚན་གཞིར་ཡོད། །གཟུགས་དང་སེམས་ཀྱི་ཆ་གཉིས་ལ། །ཕྱི་ནང་གསང་བའི་ཆོས་ཀུན་འདུས། །ཞེས་པ་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། །
དོན་འདི་དཔྱད་ན་ཚུལ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། རང་རིག་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པར་ཁྱོད་རང་གིས་ཀྱང་མི་ཁས་ལེན་ན་དྲན་པ་སྐྱེ་བའི་ཚུལ་ཁྱོད་རང་ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་ཚུལ་དེས་དྲན་པ་རྒྱུར་བྱེད་པའི་རང་རིག་གི་དོན་ཀྱང་གྲུབ་པས་ཡོད་པར་མི་འགལ་ལོ། །ཁྱོད་ནི་རང་སྔར་དོན་གཟུང་བའི་ཤེས་པའི་གཟུང་རྣམ་དོན་དུ་མྱོང་བའི་ནུས་པ་ལས་ཕྱིས་དེའི་རྣམ་པ་ལྡན་པའི་དྲན་པ་སྐྱེས་པས་སྔར་མྱོང་ཕྱིས་དྲན་གྱི་ཐ་སྙད་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་ཀྱིས་སྔར་གྱི་ཤེས་པས་དོན་མྱོང་བ་ཡང་དེའི་གཟུང་རྣམ་དོན་དུ་ཤར་བ་ཙམ་ཡིན་ལ། ཕྱིས་དེའི་ནུས་པ་ལས་དྲན་པ་སྐྱེས་པ་ཡང་སྔར་གྱི་ཤེས་པའི་རྣམ་ལྡན་དུ་ཕྱིས་དེའི་དྲན་པ་སྐྱེས་པ་ཙམ་ཡིན་པས་དེ་ལ་སྔར་མྱོང་
14-2-56a
ཕྱིས་དྲན་ཐ་སྙད་བྱེད་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་ཡོད་པར་ཁས་མི་ལེན་ཡང་ཐ་སྙད་ཀྱི་དོན་ལ་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སེམས་གསལ་རིག་གི་རང་བཞིན་སྔ་མའི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུར་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་སྐྱེ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་སྔར་ངས་མཐོང་ངོ་ཞེས་དྲན་པ་སྐྱེ་ཟེར་ན་རང་རིག་གི་དོན་ཀྱང་དེ་ལས་གཞན་མ་མཆིས་ཏེ། སེམས་གསལ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལྟའི་ནུས་པར་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར། ནུས་པ་ལས་སྐྱེས་ཀྱང་རང་རིག་འགོག་པ་ནི་ཚིག་ལ་འཁྲིས་པ་ཙམ་སྟེ། རང་ཤེས་མ་ཡིན་ཡང་སྔར་གྱི་མྱོང་སྟོབས་ལས་ཕྱིས་དྲན་པ་སྐྱེ་བས་ནུས་པས་དེའི་བྱ་བ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་དུ་རང་རིག་ཏུ་འཇོག་པ་རྒྱལ་བའི་དགོངས་པའོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་གཡེང་གི་གནས་སྐབས་ན་ཤེས་པ་རང་ཉིད་ལ་འདས་པའི་མྱོང་བར་སྣང་བའི་དྲན་པ་ཡང་འབྱུང་ལ་དེ་མྱོང་བ་ལས་སྔ་མའི་ནུས་པ་མཐུན་པར་མ་སྨིན་པ་ལས་འབྱུང་བར་ཡང་མི་ནུས་ཏེ། ནུས་པ་ཞེས་པ་ཡང་ཤེས་པས་མྱོང་བར་བྱས་པའི་ཤུལ་ལས་ནུས་པ་ལྡོག་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དྲན་པ་ཡང་རང་རིག་གྲུབ་པའི་རྟགས་ཀྱི་ལུགས་འདིར་ཐ་སྙད་དུའང་ཁས་བླང་དགོས་སོ་ཟེར་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དོན་ལ་སེམས་ཉིད་གསལ་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་པས་དྲན་པ་སྐྱེ་རུང་དུ་འཇོག་ཏུ་མེད་ཀྱང་རིགས་པས་དཔྱད་བཟོད་ཀྱི་རང་རིག་ཁས་ལེན་ནམ། འོན་ཀྱང་ཐ་
14-2-56b
སྙད་ལ་དྲན་པའི་རྒྱུ་བྱེད་ནུས་པའི་རང་རིག་ཙམ་ཞིག་ཁས་ལེན་པ་ཞེ་ན། ཕྱི་མ་ལྟར་ཡིན་ལ། ཐ་སྙད་དུ་ཁས་ལེན་ན་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པར་ཐལ་བ་ཡང་མི་འཇུག་སྟེ། ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མས་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་ཡོད་མེད་མི་འཇལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་སྙད་དུ་ཡང་དེ་ཁས་ལེན་པ་ནི་ཞེས་པའི་ཡང་སྒྲས་ནི་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་དོན་ཞིག་མཚོན་ཏེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་ཁས་མི་ལེན་ཡང་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་པར་ཁས་བླང་དགོས་པ་ལྟར་ཡིན་གྱི། ཀུན་གཞི་རིགས་བཞིན་གྱི་མགོན་པོས་མདོ་སྡེ་ལས་དངོས་སུ་བཀག་པ་ལ་ཐ་སྙད་དུའང་ཡོད་ཅེས་སྨྲས་ན་ལུང་དང་འགལ་བར་འགྱུར་བས་དེ་འདྲ་ནི་མིན་ནོ། །
དེས་ན་ཕྱོགས་ཙམ་ཞིག་ལ་ཡང་མཁས་པའི་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་དགག་སྒྲུབ་གནད་ལ་འཁེལ་བ་མཛད་པར་ཞུ་ཞིང་། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་བསྟན་པའི་དབྱར་སྐྱིད་དུ་འགྱུར་བར་ལགས་ཀྱི་སྨད་པའི་ཚིག་ཕྲེང་ལ་སོགས་པ་ནི་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱི་དཔལ་ལ་བརྟེན་པའི་རྒྱན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །
མཆོག་དམན་ཅི་ཡང་འབྱུང་སྲིད་མོད། །མཁས་པས་དགག་སྒྲུབ་ལུང་རིགས་ཀྱི། །ཆུ་གཏེར་ཁུངས་དག་ལྡན་པ་ཡི། །དག་པའི་བསྟན་བཅོས་ཚོགས་ཀྱིས་མཛེས། །
རང་གིས་ལུགས་ཀྱི་ངེས་པ་ནི། །གཙོ་བོ་ཐ་སྙད་ཙམ་ཞིག་ཡིན། །ཡུལ་ཅན་ཤེས་པ་དངོས་པོར་གནས། །དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་མྱོང་བ་དང་། །དྲན་པ་ལ་སོགས་ཇི་ལྟར་འཆར། །
ཡུལ་ལ་མིང་གིས་བཏགས་པ་ཙམ། །ཤེས་རབ་སྤྱན་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་རྟོགས། །;


 །དེ་ལྟར་མ་ཤེས་པར་བློ་རགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཁ་ནང་དུ་ཕྱོགས་ནས་བློ་རང་གིས་རང་ཇི་ལྟར་རིག་ཅེས་བལྟས་པ་ན་རིག་བྱ་རིག་བྱེད་གཉིས་སུ་མི་འཆར་བས་བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་གྱི་རྫས་ལྟ་ཅི་ལྡོག་པ་ཙམ་ཡང་ཐ་དད་དུ་མེད་པས་རང་གིས་རང་ཇི་ལྟར་རིག་སྟེ་མི་རིག་གོ་སྙམ་པ་ཤིན་ཏུ་རྩིང་སྟེ། དེར་རིག་བྱ་རིག་བྱེད་ཀྱི་རྫས་ཐ་དད་དུ་ཡོད་ན་རང་རིག་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཏེ་གཞན་རིག་ཏུ་འོས་སོ། །ཡུལ་གང་དང་གང་གི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་གཞི་གཅིག་ལ་འཇིག་རྟེན་ཐ་སྙད་ཀྱིས་བཏགས་པའི་བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་གྱི་ལྡོག་པ་ཡོད་པ་ནི་བློ་རགས་པས་དཔྱད་པ་ཞུགས་མ་ཤེས་པ་སྟེ་ཇི་ལྟར་ཡོད་ཚུལ་གོང་དུ་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། །ལར་རང་རིག་འདི་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ཀྱང་གྲུབ་མཐའི་དཔྱད་པས་བསླད་ནས་ངེས་པ་མ་སྐྱེས་པས་རང་རིག་གི་ཐ་སྙད་མི་བྱེད་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། འདི་ལྟར་ཁ་ནང་དུ་ཕྱོགས་ནས་བསམ་ན་
14-2-56a
རང་གི་ཤེས་པ་ལ་གང་དང་གང་ཤར་བ་ཐམས་ཅད་དུས་སྔ་ཕྱིའི་རེས་འཇོག་མ་དགོས་པར་རང་ལ་མངོན་དུ་གསལ་ཞིང་ཐེ་ཚོམ་མེད་པ་འདི་རང་རིག་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་བཞིན་རང་རིག་མེད་ཅེས་སྨྲ་བ་ནི་རྫས་ལག་ན་ཐོགས་བཞིན་བདག་གིས་མ་ཁྱེར་ཞེས་བསྙོན་འདིང་བ་ལྟ་བུར་ཡ་མཚན་དུ་འོས་སོ། །དེ་ལྟ་བུར་དོན་མངོན་སུམ་གྲུབ་ཀྱང་དེའི་ཐ་སྙད་མི་སྦྱོར་བ་གཞན་ཡང་ཡོད་དེ། སྤྱི་ཡིས་དབེན་པའི་བ་ལང་མངོན་སུམ་མཐོང་ཡང་གཟེགས་ཟན་པ་བློ་གྲོས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་དག་གིས་བ་ལང་སྤྱི་དང་ལྡན་པར་ཁས་ལེན་པ་དང་། ཚོར་བ་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་དུ་རང་རིག་གིས་མྱོང་ཡང་། གྲངས་ཅན་པ་སོགས་ཀྱིས་བེམ་པོའི་ངོ་བོར་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་ལ། དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་རོལ་པ་དག་གིས་རང་རིག་པ་མི་སྲིད་ཅེས་སྨྲ་བའང་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རང་རིག་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་མེད་རིགས་པས་གྲུབ་བྱ་ཡིན་པས་ན་ལུང་ཁོ་ནས་དགག་པའམ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་དོན་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་རང་རིག་མེད་ཀྱང་དྲན་པ་སྐྱེ་ཚུལ་བྱི་བས་རྨུགས་པའི་དུག་ལ་དཔེར་བྱས་པ་འདིས་རང་རིག་ཐ་སྙད་དུ་བཀག་པ་ཇི་ལྟར་མིན་ཏེ། དོན་དམ་པར་རང་རིག་མེད་ཀྱང་དྲན་པ་སྐྱེ་ཚུལ་ཡོད་ཅེས་ནི་སྒྲུབ་མི་སྲིད་ལ། བྱི་བས་རྨུག་པ་ཙམ་མྱོང་དུས་དུག་གཏན་ནས་མ་མྱོང་བ་བཞིན་སྔར་མྱོང་བྱེད་རང་གིས་རང་གཏན་མ་མྱོང་ཡང་
14-2-56b
ཕྱིས་སྔར་གྱི་མྱོང་བྱེད་ཀྱི་རྣམ་པར་བཟུང་བར་བསྟན་པ་མིན་ནམ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་ཡང་ཡིན་ཏེ་རང་རིག་མེད་ཀྱང་དྲན་པ་སྐྱེ་ཚུལ་ཐ་སྙད་ལས་འོས་མེད་པ་ཡིན་མོད། དེ་འདྲའི་སྦྱོར་བ་དེ་བཀོད་ཚོད་ལ་རང་རིག་ཐ་སྙད་དུ་འགོག་པ་ལྟར་སྣང་ཡང་། སོང་ཚོད་ལ་དོན་དམ་པར་བཀག་པར་སོང་གི་ཐ་སྙད་དུ་ཁེགས་མི་སྲིད་དོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་ཡུལ་སྔོན་པོ་ལྟ་བུ་མྱོང་བའི་བློ་ནི་ཀུན་ལ་རྩོད་མེད་དུ་གྲུབ་ལ། སྔོ་འཛིན་དེ་ཡང་མྱོང་བའི་བློ་གཉིས་པ་ཞིག་འཇིག་རྟེན་ན་ཐ་སྙད་དུ་མེད་ཀྱང་སྔོན་པོ་མྱོང་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྔོ་འཛིན་ཞེས་ཐ་སྙད་ཐོབ་པ་དེ་བཞིན་ཕྱིས་སྔོན་པོ་དྲན་པ་ན་དེའི་ཡུལ་ཅན་སྔོ་འཛིན་ཀྱང་དྲན་རིགས་ཏེ་སྔར་མྱོང་དུས་ཀྱང་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གཉིས་པོ་དེ་ཙམ་ཞིག་ཡིན་ལ། ཕྱིས་དྲན་དུས་ཀྱང་ཡུལ་དང་འབྲེལ་བར་ཡུལ་ཅན་དྲན་པ་ཙམ་སྟེ་རྒྱུད་གཅིག་གི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་མ་བརྟགས་པ་འཇིག་རྟེན་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཚུལ་ཙམ་ལས་དོན་དམ་པར་བརྟགས་ན་མྱོང་དྲན་གང་ཡང་མི་འགྲུབ་ཅེས་པའི་དོན་ཏོ། །དེས་ན་དེ་འདྲའི་ངག་སྦྱོར་དེས་ཡུལ་ཅན་སྔོ་འཛིན་ཙམ་ཞིག་ཡོད་ཀྱི་སླར་ཡང་དེ་རིག་པའམ་མྱོང་བར་བྱེད་པའི་འཛིན་རྣམ་ཡན་གར་བ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་མེད་པར་དགག་པའི་དོན་དུ་སོང་བ་ཡིན་ནོ།

这些是对原文的完整直译：
如此不理解，那些粗浅的心识向内观察时，思考"心如何自证"，因不显现能知所知二者，认为"能作、所作、作业三者不仅实质上，甚至连区分方面也不存在差别，故心如何自证？不能自证"，这种想法极其粗浅。若能知所知的实体各别存在，怎能称为自证？那将成为他证。对于具有任何对境相的一个心识基础，世间名言所假立的能作、所作、作业三方面的区分是存在的，粗浅之心不知如何进行观察，其存在方式如前所述。
总之，虽然自证是由直接认知所成立的，但因受宗派观察的污染而未生起确定，只是不使用"自证"这一术语罢了。如此，当向内思考时，一切显现于自心的内容，不需前后时序区分，都是对自己明显清晰且无怀疑的，这就是自证现量。既如此，却说"自证不存在"，就如同手持物品却否认"我未携带"，值得诧异。
虽然意义直接成立，但不使用其术语的情况也有他例：虽然直接见到无普遍之牛，但那些持错误见解的胜论派仍承认牛具有普遍；虽然通过自证体验感受是心的本性，但数论派等却承认其为无情物的本质；同样，外道也宣称自证不可能存在。因此，自证在世俗中存在与否是由理性决定的，仅用经教来否定或证明毫无意义。
若问：用老鼠咬毒药为喻说明无自证仍能生起记忆的方式，难道不是否定了世俗中的自证吗？因为不可能仅证明"胜义中无自证但有记忆生起的方式"；如同老鼠仅仅咬了药而完全未体验到毒一样，是否说明先前体验者完全未自体验，但后来仍能执取为前体验者的相？
确实如此。虽然没有自证而有记忆生起的方式只能在名言中存在，这种论式表面看似在世俗中否定自证，但实际效果是在胜义中否定了自证，不可能在世俗中否定。
如何理解？比如体验蓝色的心是无争议成立的，虽然在世间名言中没有另一个体验蓝取心的第二心识，但由体验蓝色的力量而获得"蓝取"的名称；同样，当后来忆念蓝色时，也应当忆念其所缘蓝取，因为先前体验时只有境和有境两者，后来忆念时也只是与对象相关地忆念有境，这是就一相续而言。这只是未经观察的世间名言方式，若在胜义中观察，则体验与忆念都不成立，这就是其义。
因此，这种言语安排的真正意义是：虽有蓝取这样的有境，但否定在世俗中也有再次了知或体验它的独立能取相。
;


 །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་ཡུལ་ཅན་དེ་ལས་བློ་ཡན་གར་བ་ཞིག་ཡིན་ན་རང་རིག་ཀྱང་མིན་ཏེ་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་གཞན་རིག་པར་འགྱུར་ཞིང་གཞན་ཡང་
14-2-57a
འཛིན་རྣམ་ཐུག་མེད་དུ་འདོད་དགོས་པ་སོགས་ཀྱི་སྐྱོན་མཐའ་ཡས་པས་ན་མདོ་སེམས་ཀྱི་གཞུང་སྨྲ་བ་དག་ལ་དེ་འདྲའི་རང་རིག་ཁས་ལེན་མཁན་གཅིག་ཀྱང་མེད་ལ་འཇིག་རྟེན་ཐ་མལ་པས་ཀྱང་དེ་འདྲ་ཁས་མི་ལེན་པས་དགག་པ་དེ་ལྟ་བུ་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་གསལ་པོར་གོ་དགོས་པའི་གནད་གཅིག་ཡིན་ཏེ། གང་ཞེ་ན་རང་རིག་བདེན་གྲུབ་ཏུ་ཁས་ལེན་ན་རྫས་སུ་མེད་པར་བཏགས་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་རང་རིག་གི་གོ་མི་ཆོད་ཅིང་། བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་ཡང་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་དགོས་པས་ན་རིག་བྱ་སྔོ་འཛིན་དེ་ལ་རིག་བྱེད་ཀྱི་འཛིན་རྣམ་ཡན་གར་དུ་ཡོད་དགོས་ཏེ་དེ་མེད་པར་རང་གིས་རང་ལ་བྱེད་པ་འཇུག་པའི་བཏགས་དོན་དཔྱད་ན་མི་རྙེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་རྙེད་ན་རང་རིག་ཅེས་པའང་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་འགྱུར་གྱི་དོན་དམ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཡན་གར་དུ་ཡོད་ནའང་རང་རིག་པར་མི་འཐད་ལ་དེ་འདྲ་ཐ་སྙད་དུའང་མེད་ཅིང་ཕ་རོལ་གྱིས་ཁས་བླངས་ཀྱང་མེད་པ་དེ་ལྟར་རང་རིག་བདེན་གྲུབ་བཀག་པ་དེ་ཁོ་ནས་གཉིས་སྟོང་གི་རྣམ་ཤེས་བདེན་གྲུབ་ཏུ་སྨྲ་བའི་གྲུབ་མཐའི་ལུགས་ལ་གནོད་པ་བརྗོད་པའི་གཙོ་བོ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་ཤེས་ཀྱི་སྒྲུབ་བྱེད་རང་རིག་དང་བསྒྲུབ་བྱ་རང་གསལ་གྱི་ཤེས་པ་གཉིས་ཀ་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་ཡང་དག་པར་དཔྱད་ན་བཏགས་དོན་མ་གྲུབ་པར་རིགས་པ་དེ་ཁོ་ནས་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ཡིན་ནོ། །
14-2-57b
དེ་དང་རིགས་མཐུན་པར་རང་རིག་འགོག་པའི་རིགས་པ་གཞུང་གཞན་ལས་གསུངས་པ་དག་ཀྱང་དེ་ལྟར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་རལ་གྲིའི་དཔེ་ལ་སོགས་པ་ལ་བསམས་ན་རལ་གྲི་རང་གིས་རང་ཐ་སྙད་དུ་གཅོད་པ་མེད་མོད་ཀྱི། དེ་ཙམ་གྱིས་དཔེ་ཅན་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་མེད་མི་དགོས་ཏེ་བུམ་སོགས་སྐྱེ་མེད་ཀྱི་དཔེར་མོ་གཤམ་བུ་སོགས་བཀོད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མིན་ན་རང་བློ་རང་གིས་མངོན་སུམ་ཤེས་པ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ་འོག་ཏུ་ཡང་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་རིག་ཅེས་པ་ཡང་དག་པར་དཔྱད་ན་མ་གྲུབ་ཀྱང་ལྡོག་པ་ལ་བརྟེན་ནས་རང་རིག་ཏུ་བཏགས་པ་དེ་འདྲ་ནི་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ལ་གནོད་པ་མེད་པར་མ་ཟད་ཕན་བྱེད་ཀྱི་སྨན་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། གང་གིས་ན་སྒྲ་གཅན་གྱི་མགོ་ཞེས་སྒྲ་གཅན་ནི་སྔོན་དུས་སུ་མགོ་བཅད་པ་དེ་བདུད་རྩི་འཐུངས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་མ་ཤི་བར་འཇིག་རྟེན་ན་རྒྱུ་ཞེས་འདོད་པ་ལས་དེ་ལ་མགོ་ལས་གཞན་པའི་ལུས་མེད་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་ན་དེ་འདྲའི་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མཆིག་གུའི་ལུས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡན་ལག་དང་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་དེ་དག་མིང་གིས་བཏགས་པ་ཙམ་གྱིས་བཞག་པ་ལའང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ངོར་བྱ་བྱེད་ཀྱི་ཐ་སྙད་འཇོག་རུང་བར་དཔལ་ལྡན་ཟླ་བའི་བཞེད་པ་ཐུན་མོང་མིན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན། དེ་འདྲའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྣམ་བཞག་རུང་བ་དེ་ལ་རང་རིག་གི་ཐ་སྙད་དེ་
14-2-58a
ལྟར་མི་རུང་བ་ཅི་ཡང་མེད་ལ། འཇིག་རྟེན་རྒན་པོས་ཀྱང་བུམ་སོགས་མངོན་སུམ་མྱོང་བ་བཞིན་རང་བློ་གསལ་པོར་མྱོང་བའི་ཉམས་མྱོང་བསླུ་མེད་འདི་ལས་རང་སེམས་རང་གིས་ཤེས་ཞེས་ཁས་ལེན་པར་ཡོངས་སུ་གྲགས་པའང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

这些是对原文的完整直译：
若作如是想：若有境外还有独立的心，则不是自证，而成为他心所知，并且还需承认能取相无穷尽等无边过失，因此在经部和唯识宗的论师中，没有一个承认这种自证的人，普通世间人也不承认这样的观点，所以这种否定毫无关联。
这是一个需要非常清楚理解的要点：若承认自证为真实成立，则仅仅名言假立并不能满足自证的含义，且能作、所作、作业三者也必须从自方成立，因此对于所知的蓝取，必须有独立的能知能取相，因为没有它，若观察自己对自己施加作用的所假义，就找不到，若找不到，"自证"一词也只是名言而非胜义。若独立存在，则不合理为自证，这种情况在世俗中也不存在，对方也未曾承认，如此否定自证真实成立，正是破斥主张二空识真实成立宗派观点的主要方法，因为识的能立（自证）和所立（自明心识）二者，若进行真实观察，都是仅由假立而无所假义，正是由这一理由而确立。
其他论著中否定自证的类似理由也应如是理解。因此，思考刀的比喻等，虽然刀在名言中不能自割，但仅此不能证明譬喻对象在名言中也不存在，如同以石女儿等为瓶等无生的比喻一样。若非如此，则自心由自己直接了知在世俗中也将不存在，下文亦将解释。
因此，虽然"自证"经真实观察不成立，但依据方面假立为自证的这种观点，不仅不违害应成派的观点，反而如同有益的药物，为何？如同"罗睺罗头"，罗睺罗在古时被斩首，因饮甘露之力未死，在世间传说为活着，虽然除了头部外没有其他身体，但世间仍使用这种名称；同样，对于"手指身体"等肢体和具肢者的名称，这些仅以名言假立而安立的概念，在世间看来也可安立能作所作的名言，这是月称论师独特的观点。
对于这种可行的名言安立，没有任何理由认为自证的名言不合理。而且老世人也如同直接体验瓶子等一样，无欺体验自心的清晰经验，因此"自心由自己了知"的承认也是广为人知的。


 །དེས་ན། གང་ཕྱིར་གང་གིས་ཡུལ་མྱོང་གྱུར་དེ་ལས། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་བཞིན་དུ། གང་ཕྱིར་བདེ་སོགས་ཉམས་སུ་མྱོང་དེ་ལས། །འཛིན་པ་འདི་གཞན་ང་ལ་ཡོད་མིན་པ། །དེ་ཕྱིར་རང་སེམས་རིག་ཅེས་རྟོགས་འགྱུར་ཏེ། །འདི་ཡང་འཇིག་རྟེན་ཐ་སྙད་ཚུལ་ལུགས་ཡིན། །ཅེས་འཇིག་རྟེན་པ་དང་མཐུན་པར་མ་བརྟགས་ཐ་སྙད་ཙམ་གྱི་དབང་དུ་རང་རིག་ཁས་བླངས་ནའང་ལུགས་དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་བདེ་བར་འགྱུར་ཞིང་། རྒྱན་སྟུག་པོ་བཀོད་པའི་མདོ་ལས། སྣ་ཚོགས་སྣང་བ་རང་སེམས་ཏེ། །ལུས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་བདག་ཉིད་གཉིས། །ཕྱི་དང་ནང་དང་ཐམས་ཅད་དུ། །གཟུང་དང་འཛིན་པ་ལྟ་བུར་གནས། །སེམས་ཀྱིས་སེམས་ནི་མཐོང་ཡིན་ཡང་། །ཁོང་དུ་མི་ཆུད་བུས་པ་རྣམས། །ཁ་གཉིས་སེམས་དེ་ལུས་ཅན་གྱི། །ཡིན་ཡང་ཤེས་པར་མ་གྱུར་པ། །བདག་གིར་བྱེད་པའང་དེ་བཞིན་བྱེད། །ཡུལ་ལྟ་བུར་ཡང་རབ་ཏུ་སྣང་། །རྫ་མ་ལ་སོགས་གཟུགས་སུ་གནས། །རྫ་ལ་སོགས་པའང་ཡོད་མ་ཡིན། །འདི་ཡི་དོན་ལ་ཐུབ་པ་དག །
14-2-58b
རྣལ་འབྱོར་ཉམ་ཆུང་རྣམ་པར་མྱོས། །ཞེས་དང་། བདེ་མཆོག་འབྱུང་བ་སོགས་སྔགས་ཀྱི་རྒྱུད་ལས་ཀྱང་། བེམ་པོ་མིན་ཕྱིར་བདག་ཉིད་རིག ། ཅེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་མིན་ན་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་འཛིན་པ་དེ་དག་གིས་རང་གི་བློ་རང་གིས་མངོན་སུམ་གྱིས་ཤེས་པར་ཁས་ལེན་ནམ་མི་ཤེས་པར་ཁས་ལེན། ཤེས་སོ་ཞེ་ན་རང་གསལ་དུ་ཤེས་པ་ཡིན་ནམ་ཤེས་པར་བྱ་རྒྱུའི་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱེད་རྫས་གཞན་དུ་ཡོད་པས་ཤེས་པ་ཡིན། དང་པོ་ལྟར་ན་རང་རིག་གྲུབ་ལ། གཉིས་པ་ལྟར་ན་ཤེས་པར་བྱ་རྒྱུའི་བློ་དེ་དང་དུས་མཉམ་པའི་ཤེས་པའམ་དེའི་རྗེས་སུ་སྐྱེས་པ་གང་གིས་ཤེས་དགོས། དུས་མི་མཉམ་ན་ཡུལ་ད་ལྟ་མེད་པ་ལ་མངོན་སུམ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཚུལ་དང་ཁ་ཕྱིར་བལྟས་དང་ནང་བལྟས་ཀྱི་ཤེས་པ་སྤེལ་མར་སྐྱེ་བ་ཡིན་མིན་སོགས་སྒྲུབ་དགོས་ལ། དུས་མཉམ་ནའང་དེ་འདྲའི་བློ་གཉིས་ཡོད་པར་གང་གིས་ཤེས་ཏེ། མ་བཟུང་བར་ཡང་ཡོད་ཅེས་བྱར་མི་རུང་། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་བློ་ཐམས་ཅད་ལའང་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་བློ་གཞན་རེ་ཡོད་ན་བློ་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་སོགས་སྐྱོན་ཚད་མེད་ལ་འཛིན་རྣམ་ཡན་གར་བ་གཅིག་ཅིག་ཀྱང་མི་སྲིད་ན་དུ་མ་ལྟ་ཅི་སྨོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཛིན་བྱེད་གཞན་མེད་ན་མིག་གིས་བུམ་སོགས་མཐོང་བར་བྱེད་ཀྱང་རང་མཐོང་བར་བྱེད་མི་ནུས་པ་ལྟར་རང་བློ་རང་ངོར་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་ནས་རང་སེམས་ལ་གང་སྐྱེས་པའི་ཀུན་རྟོག་
14-2-59a
འདི་དང་འདི་འདྲར་གྱུར་མ་གྱུར་ཅེས་མངོན་སུམ་ཤེས་མི་སྲིད་ནའང་རང་ལ་བློ་ཇི་འདྲ་སྐྱེས་པ་དེ་ནི་རྟགས་ལ་ལྟོས་མི་དགོས་པར་རང་གིས་ངེས་པ་འདི་ཅི་ཞིག་གིས་ཡིན་དཔྱད་ནས་སྨྲ་དགོས་སོ། །གལ་ཏེ་དེ་འདྲའི་དཔྱད་པ་ཞིབ་མོར་གཞུག་མི་དགོས་སོ་སྙམ་ན་རང་སེམས་རང་གིས་ཤེས་སམ་མི་ཤེས་ཞེས་དྲི་བ་ལ་ཐལ་འགྱུར་པ་ཡིན་ཀྱང་ལན་འདེབས་རིགས་ལ། ཤེས་ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེས་དྲི་ན་ཡང་བརྗོད་པར་རིགས་པས་ན་རང་རིག་མེད་ན་རང་གཞན་གྱི་བློ་གཅོད་ཚུལ་ཁྱད་མེད་དུ་འགྱུར་བ་སོགས་དགོས་མེད་ཀྱི་དགག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་འདི་ལ་ཐ་སྙད་ཀྱི་རིགས་པ་སྨྲ་བ་ཀུན་གྱི་གཙུག་གི་ནོར་བུར་གྱུར་པ་དཔལ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པས་དེ་ལྟར་བརྟག་པ་མཛད་པ་ཡིན་ན་དེའི་བཞེད་པའི་སྙིང་པོ་རང་རིག་དང་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་མགོ་མཉམ་པར་ཐ་སྙད་དུ་དགག་པ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ལ་ལན་ཚུལ་བཞིན་དུ་བསྟན་པར་རིགས་ཀྱི། ངེད་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་འཛིན་པ་ཡིན་པས་རིགས་པ་མ་སྨྲས་ཀྱང་གྲུབ་མཐའི་དབང་གིས་རང་རིག་མེད་པར་དམ་བཅས་པ་ཙམ་གྱིས་འགྲུབ་བོ་ཞེས་བརྗོད་པར་ནི་མི་རིགས་སོ། །གཞན་ཡང་འཛིན་རྣམ་གྱི་ལྡོག་པ་ནས་རང་རིག་ཏུ་བཏགས་ཀྱང་དོན་ལ་བྱ་བྱེད་སོ་སོར་མེད་པས་མི་འཐད་ན་བདག་གཅིག་འབྲེལ་ཡང་ཐ་སྙད་དུ་མེད་པར་ཁས་ལེན་དགོས་ཏེ། བདག་རང་ལ་རང་འབྲེལ་བ་དང་རང་གིས་རང་རིག་པ་གཉིས་
14-2-59b
ཚུལ་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ།

这些是对原文的完整直译：
因此，如同所说"由于谁以何者体验对境"等一样，"由于我体验乐等之体验，此执取之外别无他者，因此了知自心觉知，此亦是世间名言之方式。"这样，若与世间一致，在未经观察的仅名言中承认自证，对该宗派将非常顺适。而《华严经》中说："种种显现是自心，有身众生自性二，内外及于一切处，如同能取所取住。心虽见心，不解者们，二面之心彼有情，虽是自己却不知，执为己有亦如是，显现如同境，住于瓶等相中，而瓶等亦非有。于此义理上，少力瑜伽师皆迷醉。"
密续《胜乐源》等中也说："因非物质故自证。"若非如此，则应成派的持者们，是承认自心由自己现量了知，还是承认不知？若说知道，是以自明方式知道，还是以所知心和能知心为不同实体而知道？若是第一种情况，则自证成立；若是第二种情况，则所知心是由与之同时的知，还是由后生起的知所知？若不同时，则应说明如何以现量了知现在不存在的对象，以及外观和内观的心是否交替产生等；若是同时，则谁知道有这两种心？如所说："未被执取而有不合理。"
若一切心都有其他能执取的心，则心将无穷尽等无限过失；如果不可能有一个独立的能取相，更何况多个。若无其他能执取者，如同眼虽见瓶等却不能见自己，则自心对自己隐蔽，不可能现量知道"自心生起这样或那样的分别念"，那么这种不需依靠标志而由自己确定自己所生何种心的能力是由何而来？请思考后回答。
若想不需作如是细致观察，对于"自心自知否"的提问，即便是应成派也应当回答；若问知晓方式如何，也应当解释，故"无自证则知自他心无差别"等并非无必要的否定，因为若佛教中一切名言理论家顶峰明珠般的法称论师作如是观察，那么对他主张的核心——自证，那些声称自证与石女儿在名言中等同否定的人，应当对此给予如法的回应，而不应说"我们是应成派，不必讲理，仅因宗派立场而主张无自证就够了。"
此外，若从能取相角度假立自证，但因实际无分别的能作所作而不合理，则也应承认自性联系在名言中不存在，因为自身与自身联系和自身了知自身两者方式相似。
;


 །བདག་གཅིག་འབྲེལ་མི་འཐད་ན་བདེན་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་པའང་ཐ་སྙད་དུ་མེད་པར་འགྱུར་ཞིང་། ཡང་གཉིས་སྣང་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡུལ་རྟོགས་པའང་མི་འཐད་པར་འགྱུར་ཏེ་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གཉིས་སུ་མི་སྣང་བཞིན་དུ་དེས་དེ་རྟོགས་པའི་བྱེད་པ་འཇུག་པའམ་དེ་ལ་དེ་མངོན་སུམ་དུ་སྣང་བ་མི་འཐད་པ་མཚུངས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་། རང་ལ་རང་གི་བྱེད་པ་འཇུག་པ་ལ་ཇི་ལྟར་དཔྱད་ཀྱང་གསུམ་དུ་སྣང་གི་ཆ་མེད་གཅིག་ཏུ་འཆར་མི་བཏུབ་པས་རང་རིག་མི་འཐད་པར་བརྗོད་པ་ལྟར་གཟུང་འཛིན་མེད་པའི་བློ་ལ་ཇི་ལྟར་དཔྱད་ཀྱང་གཟུང་བྱའི་རྣམ་པར་མི་འཆར་ལ། དེ་ལ་སྣང་ངོར་ཡུལ་ཡོད་པར་བཟུང་ན་གཟུང་འཛིན་མེད་པར་མི་འཆར་བ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཀུན་གཞི་ཡང་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ལ་ཁས་ལེན་མི་དགོས་མོད། དེ་ཐ་སྙད་དུ་འགོག་པའི་རིགས་པ་མི་སྣང་ལ་དོན་དམ་པར་འགོག་པ་ནི་སྨོས་མ་དགོས་སོ། །འོན་ཀྱང་དེའི་ཚུལ་རྒྱས་པར་མི་སྤྲོའོ། །རྒྱལ་གསུང་དྲི་མེད་བཻཌཱུར་ལྷུན་པོ་ལ། །ཉེར་བརྟེན་དངོས་སྟོབས་རིགས་པའི་རླུང་འགྲོས་ཀྱིས། །རབ་དྲངས་དགག་སྒྲུབ་སྣང་བའི་མུ་ཁྱུད་ཅན། །འདི་དག་ཐུབ་བསྟན་གླིང་བཞིའི་རྒྱན་དུ་གྲུབ། །ཅེས་ཀྱང་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་ཡང་གཞན་ཕན་སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་ཞལ་ནས། ཐལ་འགྱུར་བའི་ཁྱད་ཆོས་སུ་རྗེ་ཙོང་ཁ་པས་བཞེད་པ་རྣམ་པ་
14-2-60a
བརྒྱད་དོ། །ཚོགས་དྲུག་ལས་ངོ་བོ་ཐ་དད་པའི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཁས་མི་ལེན་པ། རང་རིག་འགོག་ཚུལ་ཐུན་མོང་མིན་པ། རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས་ལ་བརྟེན་ནས་ཕྱིར་རྒོལ་གྱི་རྒྱུད་ལ་དེ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་བསྐྱེད་པར་ཁས་མི་ལེན་པ། ཤེས་པ་ཁས་ལེན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་དོན་ཡང་ཁས་ལེན་དགོས་པ། ཉན་རང་ལ་དངོས་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་མ་གྲུབ་པར་རྟོགས་པ་ཡོད་པ། ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་ཉོན་མོངས་སུ་བཞེད་པ། ཞིག་པ་དངོས་པོ་ཡིན་པ། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་དུས་གསུམ་གྱི་རྣམ་བཞག་ཐུན་མོང་མིན་པར་འཇོག་པ་བརྒྱད་ཀྱི་ཕྱི་མ་དྲུག་པོ་ཅུང་ཟད་རེ་བཤད་ནས་མཇུག་ཏུ་དེ་ལྟར་ལུགས་འདིར་རང་སྡེ་འོག་མ་ཀུན་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཞལ་བཞེས་དེ་དག་ཀྱང་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་ཁས་མི་ལེན་པའི་གནད་ཀྱིས་ཡིན་ཏེ་རྒྱས་པར་གཞན་དུ་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་ལུགས་འདིས་གཞན་གྱི་དམ་བཅའ་འགོག་པ་ན་རང་རྒྱུད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ཞལ་གྱིས་མི་བཞེས་ཤིང་འགལ་བརྗོད་ཀྱི་ཐལ་འགྱུར་གྱི་སྒོ་ནས་གཙོ་བོར་བྱེད་པས་ན་ཐལ་འགྱུར་བ་ཞེས་མཚན་དུ་ཆགས་པ་ཡིན་ལ། གཞན་དུ་ན་དོན་དང་མི་མཐུན་པའི་བཤད་པ་འུད་ཆེན་པོས་དྲངས་ཏེ་ལུགས་འདིའི་དགོངས་དོན་དང་མཚན་གྱི་སྒྲ་བཤད་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་སུ་སྨྲས་པ་རྣམས་ནི་བཞད་གད་ཀྱི་གནས་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། ཞེས་སོགས་གསུངས་སོ། །རྣམ་གྲངས་
14-2-60b
མིན་པའི་དོན་དམ་ཁས་ལེན་ཀུན་བྲལ་རྩལ་དུ་བཏོན་ནས་དེ་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ལ། རང་རྒྱུད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ལ་མི་བརྟེན་པར་ཁས་བླང་འགལ་བརྗོད་ཀྱི་ཐལ་འགྱུར་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་ཕྱིར་གཞི་དེ་ལས་ཐལ་འགྱུར་བའི་མཚན་དུ་ཆགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཞིང་། དེ་འདྲའི་དཔྱད་ངོར་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཞལ་གྱིས་མི་བཞེས་པ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་ཡིན་མོད་ཀྱི། དེའི་དབང་གིས་ཐ་སྙད་དུ་དངོས་མེད་ཞིག་པ་སོགས་དངོས་པོར་གྱུར་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་ན་རང་བློ་རང་གིས་ཤེས་པར་གནག་རྫི་ཡན་ཆད་ལ་གྲགས་པའང་མི་ཤེས་པར་ཁས་ལེན་དགོས་པ་སོགས་ཅི་ཡང་མེད་ལ། ཁས་ལེན་དང་བཅས་པ་རྣམ་གྲངས་པའི་དོན་དམ་བདེན་སྟོང་མེད་དགག་ཙམ་ཞིག་སྒྲུབ་པ་ལ་ནི་རང་རྒྱུད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་མི་འཐད་པ་མེད་པར་མ་ཟད་ཆེས་འཐད་པ་ཡོད་པ་སོགས་ཧ་ཅང་སྤྲོས་པས་ཆོག་ཀྱང་སྐབས་མིན་པའི་སྨྲ་བ་བསྐྱུང་བར་བྱའོ།

 །བདག་གཅིག་འབྲེལ་མི་འཐད་ན་བདེན་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་པའང་ཐ་སྙད་དུ་མེད་པར་འགྱུར་ཞིང་། ཡང་གཉིས་སྣང་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡུལ་རྟོགས་པའང་མི་འཐད་པར་འགྱུར་ཏེ་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གཉིས་སུ་མི་སྣང་བཞིན་དུ་དེས་དེ་རྟོགས་པའི་བྱེད་པ་འཇུག་པའམ་དེ་ལ་དེ་མངོན་སུམ་དུ་སྣང་བ་མི་འཐད་པ་མཚུངས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་། རང་ལ་རང་གི་བྱེད་པ་འཇུག་པ་ལ་ཇི་ལྟར་དཔྱད་ཀྱང་གསུམ་དུ་སྣང་གི་ཆ་མེད་གཅིག་ཏུ་འཆར་མི་བཏུབ་པས་རང་རིག་མི་འཐད་པར་བརྗོད་པ་ལྟར་གཟུང་འཛིན་མེད་པའི་བློ་ལ་ཇི་ལྟར་དཔྱད་ཀྱང་གཟུང་བྱའི་རྣམ་པར་མི་འཆར་ལ། དེ་ལ་སྣང་ངོར་ཡུལ་ཡོད་པར་བཟུང་ན་གཟུང་འཛིན་མེད་པར་མི་འཆར་བ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཀུན་གཞི་ཡང་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ལ་ཁས་ལེན་མི་དགོས་མོད། དེ་ཐ་སྙད་དུ་འགོག་པའི་རིགས་པ་མི་སྣང་ལ་དོན་དམ་པར་འགོག་པ་ནི་སྨོས་མ་དགོས་སོ། །འོན་ཀྱང་དེའི་ཚུལ་རྒྱས་པར་མི་སྤྲོའོ། །རྒྱལ་གསུང་དྲི་མེད་བཻཌཱུར་ལྷུན་པོ་ལ། །ཉེར་བརྟེན་དངོས་སྟོབས་རིགས་པའི་རླུང་འགྲོས་ཀྱིས། །རབ་དྲངས་དགག་སྒྲུབ་སྣང་བའི་མུ་ཁྱུད་ཅན། །འདི་དག་ཐུབ་བསྟན་གླིང་བཞིའི་རྒྱན་དུ་གྲུབ། །ཅེས་ཀྱང་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་ཡང་གཞན་ཕན་སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་ཞལ་ནས། ཐལ་འགྱུར་བའི་ཁྱད་ཆོས་སུ་རྗེ་ཙོང་ཁ་པས་བཞེད་པ་རྣམ་པ་
14-2-60a
བརྒྱད་དོ། །ཚོགས་དྲུག་ལས་ངོ་བོ་ཐ་དད་པའི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཁས་མི་ལེན་པ། རང་རིག་འགོག་ཚུལ་ཐུན་མོང་མིན་པ། རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟགས་ལ་བརྟེན་ནས་ཕྱིར་རྒོལ་གྱི་རྒྱུད་ལ་དེ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་བསྐྱེད་པར་ཁས་མི་ལེན་པ། ཤེས་པ་ཁས་ལེན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་དོན་ཡང་ཁས་ལེན་དགོས་པ། ཉན་རང་ལ་དངོས་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་མ་གྲུབ་པར་རྟོགས་པ་ཡོད་པ། ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་ཉོན་མོངས་སུ་བཞེད་པ། ཞིག་པ་དངོས་པོ་ཡིན་པ། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་དུས་གསུམ་གྱི་རྣམ་བཞག་ཐུན་མོང་མིན་པར་འཇོག་པ་བརྒྱད་ཀྱི་ཕྱི་མ་དྲུག་པོ་ཅུང་ཟད་རེ་བཤད་ནས་མཇུག་ཏུ་དེ་ལྟར་ལུགས་འདིར་རང་སྡེ་འོག་མ་ཀུན་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཞལ་བཞེས་དེ་དག་ཀྱང་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་ཁས་མི་ལེན་པའི་གནད་ཀྱིས་ཡིན་ཏེ་རྒྱས་པར་གཞན་དུ་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་ལུགས་འདིས་གཞན་གྱི་དམ་བཅའ་འགོག་པ་ན་རང་རྒྱུད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ཞལ་གྱིས་མི་བཞེས་ཤིང་འགལ་བརྗོད་ཀྱི་ཐལ་འགྱུར་གྱི་སྒོ་ནས་གཙོ་བོར་བྱེད་པས་ན་ཐལ་འགྱུར་བ་ཞེས་མཚན་དུ་ཆགས་པ་ཡིན་ལ། གཞན་དུ་ན་དོན་དང་མི་མཐུན་པའི་བཤད་པ་འུད་ཆེན་པོས་དྲངས་ཏེ་ལུགས་འདིའི་དགོངས་དོན་དང་མཚན་གྱི་སྒྲ་བཤད་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་སུ་སྨྲས་པ་རྣམས་ནི་བཞད་གད་ཀྱི་གནས་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། ཞེས་སོགས་གསུངས་སོ། །རྣམ་གྲངས་
14-2-60b
མིན་པའི་དོན་དམ་ཁས་ལེན་ཀུན་བྲལ་རྩལ་དུ་བཏོན་ནས་དེ་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ལ། རང་རྒྱུད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ལ་མི་བརྟེན་པར་ཁས་བླང་འགལ་བརྗོད་ཀྱི་ཐལ་འགྱུར་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་ཕྱིར་གཞི་དེ་ལས་ཐལ་འགྱུར་བའི་མཚན་དུ་ཆགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཞིང་། དེ་འདྲའི་དཔྱད་ངོར་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཞལ་གྱིས་མི་བཞེས་པ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་ཡིན་མོད་ཀྱི། དེའི་དབང་གིས་ཐ་སྙད་དུ་དངོས་མེད་ཞིག་པ་སོགས་དངོས་པོར་གྱུར་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་ན་རང་བློ་རང་གིས་ཤེས་པར་གནག་རྫི་ཡན་ཆད་ལ་གྲགས་པའང་མི་ཤེས་པར་ཁས་ལེན་དགོས་པ་སོགས་ཅི་ཡང་མེད་ལ། ཁས་ལེན་དང་བཅས་པ་རྣམ་གྲངས་པའི་དོན་དམ་བདེན་སྟོང་མེད་དགག་ཙམ་ཞིག་སྒྲུབ་པ་ལ་ནི་རང་རྒྱུད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་མི་འཐད་པ་མེད་པར་མ་ཟད་ཆེས་འཐད་པ་ཡོད་པ་སོགས་ཧ་ཅང་སྤྲོས་པས་ཆོག་ཀྱང་སྐབས་མིན་པའི་སྨྲ་བ་བསྐྱུང་བར་བྱའོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
如果自性关联不成立，那么在世俗谛中二谛也不能是一体，并且以无二相智慧认识对象也将不合理，因为对象与认知主体都不显现为二元，而能认识对象的作用或对象直接显现于智慧的情况同样不合理；就像分析自己对自己的作用，无论如何也不能显现为无分别的一体，因此说自证不成立一样，对于无能取所取的意识，无论如何分析也不会显现为所取的形相，若在其显现中执取有对象，则无法显现为无能取所取，这也是同样的道理。虽然如来藏在应成派的系统中不需要承认，但在世俗谛中反驳它的理由并不明显，在胜义谛中反驳它则无需多说。然而，这个问题不作详细展开。
依靠如胜者无垢琉璃宝山般的教言，
以胜义正理之风行引导，
具有否定与肯定光环的这些论述，
成为佛陀教法四大洲的庄严。
此外，又有利他化身亲口说道："宗喀巴大师认为应成派的特色有八种：不承认与六识本质不同的阿赖耶识；有其特殊的破除自证方式；不承认依靠自续因使他方在相续中生起了悟真如的见解；既然承认意识，同样也必须承认外境；承认声闻缘觉能了知事物无自性；主张法我执是烦恼；承认灭法是实法；基于此建立三世独特安立八个特色中的后六种稍作解释后，最后说道：'如是，在此宗派中，比下部所有宗派殊胜的这些承诺，都是由于即使在世俗中也不承认自相成立的关键所致，详细内容已在他处说明。因此，此宗派在否定他人主张时不接受自续因，而主要通过说明矛盾的应成推理来进行，所以被称为应成派。否则，那些不符合实际的解释，用夸大其词来解释此宗派的意义和名称的各种说法，只不过是笑料而已。'"
应成派的系统在强调非名言胜义谛的超越一切承认的基础上确立它，不依赖自续因而是依靠揭示矛盾的应成推理来确立真如，正因为此而得名为应成派。虽然在分析中即使在世俗谛中也不承认自相成立，但这并不意味着在世俗谛中必须否认无为法、灭法等是实法，或者不知道在世间上从牧牛人起就公认的"自心自知"等情况。而对于有承认的名言胜义谛、仅是无遮的空性，不仅可以使用自续因，而且非常合理。由于篇幅所限，关于这些非当前主题的内容，就不再多说了。


 །མདོར་ན་ཐལ་འགྱུར་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཁས་ལེན་ཀུན་བྲལ་རྣམ་གྲངས་མིན་པའི་དོན་དམ་འབའ་ཞིག་གཏན་ལ་འབེབས་ཤིང་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཁས་ལེན་ཐམས་ཅད་ནི་མ་བརྟགས་འཇིག་རྟེན་པ་དང་ཐུན་མོང་དུ་མཛད་ཀྱི་དཔྱད་ནས་སྨྲ་བ་རང་རྒྱུད་པ་སོགས་ཀྱི་བཞེད་པ་ལྟར་མི་མཛད། རང་རྒྱུད་པས་ཁས་ལེན་དང་བཅས་པ་རྣམ་གྲངས་པའི་དོན་དམ་རྩལ་དུ་བཏོན་ནས་
14-2-61a
འཆད་ཚུལ་གྱི་དབང་གིས་རང་རྒྱུད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ལ་གཙོ་བོར་མཛད་ཅིང་དཔྱད་ནས་ཐ་སྙད་ཚད་གྲུབ་བཞེད་པ་སོགས་ཡིན་ཏེ་རྒྱས་པར་གཞན་དུ་ཤེས་པར་བྱ་ལ། རྒྱ་ཆེན་པོ་རྟོགས་མ་ནུས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཐལ་རང་གི་གཞུང་གི་བབ་ཙམ་ལ་གཞལ་ན། རང་རྒྱུད་པའི་གཞུང་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་གྲངས་དང་རྣམ་གྲངས་མིན་པའི་དོན་དམ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་ནས་མི་སྟོན་པ་མེད་ལ། ཐལ་འགྱུར་བའི་གཞུང་ཀུན་ཏུ་དེ་ལྟར་འབྱེད་པའི་བཤད་སྲོལ་མི་འདུག་པ་འདི་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་ཤེས་ནུས་ཏེ། གཞན་དུ་ཐལ་འགྱུར་བའི་གཞུང་གིས་རྣམ་གྲངས་པའི་དོན་དམ་ཙམ་ལས་མི་སྟོན་ན། ཐལ་རང་གཉིས་ལས་དགོངས་པ་རང་རྒྱུད་པ་མཐོ་བར་ཁས་ལེན་དགོས་ཏེ། རྣམ་གྲངས་མིན་པའི་དོན་དམ་དེ་ནི་དོན་དམ་མཐར་ཐུག་པ་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་པར་སུས་ཀྱང་ཁས་ལེན་དགོས་མོད། རང་རྒྱུད་པའི་གཞུང་ན་དེ་དོན་དམ་མཐར་ཐུག་ཏུ་བསྟན་པ་ཡོད་ལ། ཐལ་འགྱུར་བའི་གཞུང་ན་དེ་མེད་པར་རྣམ་གྲངས་པའི་དོན་དམ་ཙམ་མཐར་ཐུག་གི་དོན་དམ་དུ་འདོད་པར་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཐལ་རང་གི་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་རྣམས་མཐར་ཐུག་གི་དོན་ལ་དགོངས་པ་དབྱེར་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །གང་ཞིག་བཞེད་པ་གང་གི་ཕྱོགས་འཛིན་ཅིང་དེ་སྒྲུབ་པར་འདོད་པའི་ཚེ། དེ་དང་མི་མཐུན་པ་གཞན་མིན་ནོ་ཞེས་བྱས་ནས་རང་
14-2-61b
གི་ཕྱོགས་ཀྱི་བཞེད་པ་ཙམ་བཀོད་པས་དགག་སྒྲུབ་གང་ཡང་མི་ནུས་ལ། ཤིན་ཏུ་ངེས་པའི་ལུང་རིགས་ལ་བརྟེན་ནས་རང་ལུགས་སྒྲུབ་པ་དང་། དེར་གཞན་གྱིས་བརྗོད་པའི་སུན་འབྱིན་གྱི་ཚེར་མ་རྩད་ནས་དབྱུང་བ་ལ་མཁས་ཤིང་། སུན་ཅི་ཕྱིན་ཙམ་མིན་པར་ངེས་པའི་གནད་དང་ལྡན་པས་ཕ་རོལ་མི་མཐུན་པར་སྨྲ་བ་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་ལ། གལ་ཏེ་རིགས་པ་ལྟར་སྣང་བ་དང་ལུང་དོན་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ་ལ་རིགས་པའི་གནོད་པ་འབབ་པར་མཐོང་ན་དེ་རྗོད་པ་པོ་ལ་ཁྲོ་ཞིང་གནད་དུ་ཕོག་པའི་ཡུས་ཀྱིས་རིགས་པའི་མཚོན་ཆ་མེད་པར་ཚིག་གི་མཚོན་ཆ་གདེངས་པ་ནི་མཁས་པས་མཐོང་ན་བཞད་གད་ཀྱི་གནས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ལུགས་གང་ལའང་སྐྱོན་ཡིན་ངེས་པ་ནི་རྒོལ་བས་བརྗོད་ཀྱང་རུང་མ་བརྗོད་ཀྱང་རུང་ནོར་པ་ཉིད་དུ་གནས་ལ་ནོར་བ་ནི་ཀུན་ལ་འཁྲུལ་པ་སྟེར་བའི་གཞིར་འགྱུར་ཞིང་། རང་ངམ་གཞན་གྱི་ལུགས་སུ་བཏགས་པ་གང་ཡང་རུང་སྟེ་ལེགས་པར་བཤད་པ་ནི་སུ་ལའང་མིག་ཏུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། རྟོན་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་ཚུལ་གྱིས་རང་དང་གཞན་གྱི་ལུགས་ལ་ཕྱོགས་ཞེན་དང་སྡང་བའི་བསམ་པ་སྤངས་ཏེ། རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་འབའ་ཞིག་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དངོས་སྟོབས་ཀྱི་རིགས་པས་ཚུལ་བཞིན་དཔྱད་ན་བློ་གྲོས་ཀྱི་འཇུག་པ་དེ་དག་རྒྱལ་བསྟན་དྲི་མེད་འཕེལ་བའི་ཐབས་སུ་འགྱུར་ཞིང་། 
14-2-62a
དེ་ལས་སྐྱེ་དགུ་རྣམས་ཀྱི་འཕྲལ་དང་ཡུན་གྱི་དཔལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མ་ལུས་པ་ངང་གིས་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ།

简而言之，应成派仅仅确立无任何承认的非名言胜义谛，而对于世俗谛的一切承认，都与未经考察的世间共同认可，不像自续派等在经过分析后才做出主张。自续派强调有承认的名言胜义谛，因此主要采用自续因，并在分析后承认有效的世俗等等，详细内容可在他处了解。即使对于那些无法理解这些深广义理的人，仅仅根据应成派和自续派论著的风格就能明白：自续派的一切论著中都将胜义分为名言和非名言两种进行阐述，而在应成派的所有著作中找不到这种区分方式。单凭这一点就足以了解。否则，如果认为应成派的著作只阐述名言胜义谛，那就必须承认自续派的见解比应成派高，因为非名言胜义谛是最究竟的胜义，是圣者智慧的境界，这是任何人都必须承认的，而自续派的著作中有将其说明为最究竟胜义的内容，但若声称应成派的著作中没有这点，只将名言胜义谛视为究竟胜义谛，那就不得不如此承认了。因此，应知应成派和自续派的这两位大车轨在最终义理上见解无别。
当某人持某种观点并希望证明它时，仅仅声称"这与我的立场不同"，然后只陈述自己立场的主张，是无法进行任何有效的辩驳的。应当依靠确定无疑的经论和逻辑来证明自己的立场，并彻底铲除他人提出的批评之刺，不仅仅是无意义的争论，而是具有确定要点的论证，必须指出反对方论述的过失。如果发现似是而非的推理和对经论含义的错误理解遭受逻辑上的反驳，却对提出反驳的人发怒，并因为被击中要害而不用理性的武器而挥舞言辞的武器，这在智者眼中只是笑料。
因此，对于任何系统确实存在的过失，无论有人指出与否，错误都客观存在，而错误会成为让所有人产生迷惑的根源。无论归于自己或他人的体系，凡是善说都能成为任何人的明眼。因此，具备四种依靠的方式，摒弃对自他观点的偏执和憎恨，只为佛陀教法着想，用胜义理性正确分析，这些智慧的运用将成为增长佛陀无垢教法的方便，由此众生的暂时与究竟一切圆满功德将自然生起。


 །འདིར་སྨྲས་པ། གཞན་ལ་མ་གུས་སྡང་བའི་ཀུན་སློང་གིས། །མ་རྙོགས་ཡིད་ཀྱི་ཆུ་གཏེར་དྭངས་པ་ལ། །དངོས་སྟོབས་རིགས་པའི་གཟའ་སྐར་ལེགས་ཤར་བ། །འདི་དག་རྟེན་འབྱུང་བཟང་པོའི་འབྲས་བུར་གྲུབ། །དམར་སེར་ཉི་གཞོན་འཆར་ཁའི་སྣང་བ་ཅན། །འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི། །རྣམ་རོལ་ཐེག་མཆོག་ཆོས་མཛོད་ལེགས་སྟོན་པ། །སྔ་འགྱུར་དམ་པ་རྣམས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་མཆོག ། ཡང་ཡང་དྲན་པས་བ་སྤུའི་འཁྲི་ཤིང་དག །གཡོ་བའི་ཚལ་གནས་ཡིད་ཀྱི་ཁྱེའུ་ཆུང་། །དམ་པ་དེ་དག་རྣམས་ཀྱི་རྗེས་ཕྱོགས་ཏེ། །ཆོས་ཚུལ་ཅུང་ཟད་སྨྲས་པའི་ལེགས་བྱས་ཀྱིས། །ཐེག་མཆོག་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་དར་བ་དང་། །དེ་འཛིན་དམ་པ་རྣམས་ཀྱི་བཞེད་པ་གྲུབ། །ས་སྟེང་སྐྱེ་དགུའི་མོས་སྣང་ཆོས་ལ་བསྒྱུར། །མཚོ་སྐྱེས་བླ་མའི་ཕྲིན་ལས་རྒྱས་གྱུར་ཅིག ། ཅེས་རྣམ་དཀར་གྱི་ཐུགས་མངའ་བྲག་དཀར་སྤྲུལ་པའི་སྐུས་དཔལ་ལྡན་འབྲས་དཀར་ཁལ་དུ་སྤུངས་འདྲའི་ཆོས་སྡེ་ནས་བྲིས་པའི་རྩོད་པ་ལ་བརྒལ་ལན་དུ་བྲིས་པ་འདི་ཡང་རྙིང་བན་མི་ཕམ་རྣམ་རྒྱལ་ཞེས་བྱ་བ་ལོ་ཤས་དབེན་པའི་རི་སུལ་ན་ཉལ་ཞིང་། སྐབས་འདིར་ཕྱོགས་ཀྱི་མཐའ་གྲུ་དཀར་
14-2-62b
བའི་རི་ལ་གནས་ཤིང་རལ་བའི་ཟར་བུ་རིང་པོ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་གང་དེས་རབ་ཚེས་ས་གླང་ས་ག་ཟླ་བའི་བསྙེན་སྒྲུབ་ཀྱི་མཚམས་ལ་གནས་པའི་དུས་ཀྱི་ཚེས་བཞི་ནས་བཟུང་སྟེ་ཞག་བཅུའི་ཐུན་གསེང་རེ་ལ་མགྱོགས་པར་བྲིས་ཤིང་ཚེས་བཅུ་གསུམ་ལ་གྲུབ་པར་བགྱིས་པ་མངྒ་ལ་ཤྲེ་ཡོ་བྷ་ཝ་ཏུ། །ཨོཾ་སྭ་སྟི། མཁས་པའི་རྣམ་དཔྱོད་ཉིན་མོར་བྱེད་པ་བཞིན། །ལུང་རྟོགས་བསྟན་པའི་བཤད་སྒྲུབ་པད་ཚལ་བཞད། །ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་སྦྲང་རྩིའི་བཅུད་མཆོག་ལྟར། །སྐལ་བཟང་བུང་བའི་ཚོགས་རྣམས་དགྱེས་པར་གྱུར། །ཐུབ་དབང་བསྟན་ལ་རབ་གྲགས་ཞི་བ་ལྷ། །གསུང་རབ་བྱང་ཆུབ་སྤྱོད་པའི་གཞུང་ཆེན་པོ། །ཚིག་དོན་ཆ་ཤས་བརྒལ་བརྟགས་རིགས་ལམ་ནས། །སྤེལ་འདི༷་མི༷་ཕ༷མ་རྣ༷མ་པར་རྒྱལ༷་བས་གསུངས། །བློ་ལྡན་མཁས་པའི་ཚོགས་ལ་ཕན་པ་དང་། །རྣམ་དག་གཞུང་བཟང་ཕྱོགས་བརྒྱར་དར་བའི་ཕྱིར། །ང༷ག་དབ༷ང་ཤཱཀྱའི༷་མིང་ཅན་དུས་འདས་ཀྱི། །དངོས་རྫས་མཐུན་པའི་རྐྱེན་སྦྱར་ལྷུན༷་གྲུབ༷་སྟེང༷་། །ཞི༷ང་སྐྱོང༷་དགེ་བའི་བློ་ཅན་དད་བརྩོན་གྱིས། །རྣམ་དཀར་སྤར་དུ་སྒྲུབ་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱིས། །རྒྱལ་བསྟན་དར་ཞིང་དགེ་འདུན་དབུ་འཕང་བསྟོད། །ལྷར་བཅས་འགྲོ་རྣམས་བདེ་བའི་གནས་ཐོབ་ཤོག །དོན་དམ་སྤྲོས་བྲལ་ནམ་མཁའི་ཀློང་། །ཀུན་རྫོབ་རྟེན་
14-2-63a
འབྱུང་སྣ་ཚོགས་གཟུགས། །བདེན་གཉིས་དབྱེར་མེད་གཞི་ལམ་འབྲས། །རྣམ་ཐར་གསུམ་གྱི་བཀྲ་ཤིས་ཤོག ། ཤུ་བྷཾ། །

此处所言：
不因轻蔑他人与憎恨之动机，
未受扰动的清明心湖，
于此胜义理性的星辰已善现，
这些皆成就为善缘起之果实。
光芒如橙红初升的少日，
文殊师利童子善知识，
化现善显最胜乘法藏，
此为前译派贤圣们的最上恩德。
一再忆念使得汗毛草木，
在摇动的林中安住的心中童子，
追随着那些贤圣们，
凭借略述法理的善业，
愿最胜乘佛陀教法弘扬，
成就持教贤圣们的愿望，
将地上众生的信解转向于法，
莲花生上师的事业得以增盛！
此文是具有白业之意的扎嘎尔化身在吉祥白果如积累一堆般的寺院所写的辩论回应，也是宁玛派米庞仁波切所著。他曾在寂静山谷独居数年，此时住在偏远的白顶山上，留着长长的发辫。于地牛年四月（萨嘎月）闭关修行期间，从初四日开始，在十天的休息间隙快速写成，于十三日完成。愿吉祥善妙！嗡，愿一切安乐！
如同智者的智慧如太阳，
使经教证悟的讲修莲花园盛开，
善说精华如最上蜂蜜精华，
令有缘蜜蜂群众欢喜。
在佛陀教法中广为著名的寂天，
所著的伟大经论《入菩萨行》，
通过辩论分析其文义各方面的理路，
此阐释由米庞仁波切所宣说。
为利益具慧智者群众，
为使清净善论传遍百方，
阿旺夏迦（法名者）去世的，
实物资具缘由天成地，
具信心精进善心的领地护持者，
以白净木版印刷的福德，
愿佛陀教法弘扬、僧众地位尊崇，
愿包括天人在内的众生获得安乐处所！
愿胜义离戏虚空界，
世俗缘起各种形相，
二谛无别基道果，
三解脱门之吉祥！
善哉！
;


རྣམ་ཐར་གསུམ་གྱི་བཀྲ་ཤིས་ཤོག ། ཤུ་བྷཾ། །




目录
答辩显明
对扎师己所许首破作答
对扎师论声闻乘是否证得法无我作答
对现今若干经疏作答
对扎师所称执补特伽罗我所引现事贪作答
声闻乘阿罗汉对蕴等诸所知证空性与否对扎师作答
扎师引入中论疏之义则未解其所以然作答
扎师许名言上圣者定有境及其境为法性作答
一般中观应成派许六识及安立了相识等对扎师作答

愿三解脱门之吉祥！善哉！
目录
答辩显明
对扎师己所许首破作答
对扎师论声闻乘是否证得法无我作答
对现今若干经疏作答
对扎师所称执补特伽罗我所引现事贪作答
声闻乘阿罗汉对蕴等诸所知证空性与否对扎师作答
扎师引入中论疏之义则未解其所以然作答
扎师许名言上圣者定有境及其境为法性作答
一般中观应成派许六识及安立了相识等对扎师作答


